Σαν σήμερα, το 1945 είχε μόλις ξεκινήσει και ο πόλεμος έμπαινε στην τελική του ευθεία.
Οι δυνάμεις του Άξονα υποχωρούσαν, ο Σοβιετικός Στρατός προέλαυνε με ταχύτητα προς την καρδιά της Γερμανίας και από τη Δύση οι Αμερικανοί άνοιγαν τον δικό τους δρόμο προς το Βερολίνο. Κανείς, όμως, δεν ήταν προετοιμασμένος για αυτό που θα αποκαλυπτόταν εκείνον τον παγωμένο Ιανουάριο.
Από το 1939, το σκοτάδι είχε απλωθεί πάνω από τον κόσμο. Η ναζιστική ιδεολογία μιλούσε ανοιχτά για φυλετική καθαρότητα και μίσος, όμως η πραγματική της διάσταση παρέμενε άγνωστη στους περισσότερους. Όσα συνέβαιναν πίσω από τα συρματοπλέγματα των στρατοπέδων συγκέντρωσης ξεπερνούσαν κάθε ανθρώπινη φαντασία.
Η φρίκη που ήρθε σιωπηλά
Όπως συμβαίνει συχνά στην Ιστορία, η καταστροφή δεν εμφανίστηκε απότομα. Όταν ο Χίτλερ ανέλαβε την εξουσία, ακόμη και οι εβραϊκές ενώσεις στη Γερμανία διαβεβαίωναν ότι τα δικαιώματά τους ήταν προστατευμένα. Λίγα χρόνια αργότερα, αυτή η ψευδαίσθηση θα κατέρρεε οριστικά.
Με την κατάληψη της Πολωνίας, τα ναζιστικά σχέδια άρχισαν να υλοποιούνται. Σε μια μικρή πόλη με το όνομα Οσβιέτσιμ, οι Γερμανοί δημιούργησαν ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης που μετονόμασαν σε Άουσβιτς. Εκεί μεταφέρθηκαν περίπου 1,5 εκατομμύριο Εβραίοι. Περίπου ένα εκατομμύριο από αυτούς δολοφονήθηκαν, κυρίως στους θαλάμους αερίων.
Καθώς ο πόλεμος πλησίαζε στο τέλος του και ο εχθρός ερχόταν όλο και πιο κοντά, οι Ναζί προσπάθησαν να εξαφανίσουν τα ίχνη των εγκλημάτων τους. Μετέφεραν κρατούμενους σε στρατόπεδα εντός Γερμανίας και διέταξαν την καταστροφή των θαλάμων αερίων. Δεν πρόλαβαν.
Στις 27 Ιανουαρίου 1945, μέσα σε ακραίο ψύχος, το Άουσβιτς περικυκλώθηκε από άνδρες του Σοβιετικού Στρατού. Οι άνδρες της 322ης Μεραρχίας Τυφεκιοφόρων γκρέμισαν τους φράχτες και μπήκαν στο στρατόπεδο. Αυτό που αντίκρισαν θα τους στοίχειωνε για πάντα, ανθρώπους σκελετωμένους, με μαυρισμένο δέρμα, εξαντλημένους από την πείνα και τις κακουχίες.
Στο Άουσβιτς είχαν απομείνει κυρίως άνθρωποι μέσης ηλικίας και παιδιά. Πολλά από αυτά ήταν δίδυμα, θύματα των αρρωστημένων πειραμάτων του Γιόζεφ Μένγκελε.
Σαν σήμερα, πριν από 81 χρόνια, η ανθρωπότητα ήρθε αντιμέτωπη με το απόλυτο έγκλημα. Το Άουσβιτς δεν ήταν απλώς ένα στρατόπεδο· ήταν η απόδειξη του πού μπορεί να φτάσει ο άνθρωπος όταν το μίσος γίνεται κανονικότητα.
Η φρίκη του δεν ανήκει στο παρελθόν. Είναι μια μνήμη που βαραίνει το παρόν και μια προειδοποίηση για το μέλλον.
