Μεγαλύτερο διαθέσιμο εισόδημα, περισσότερες ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις, ισχυρότερη κοινωνική πολιτική με έμφαση στη στέγη, στο δημογραφικό και στην υγεία και μεγαλύτερη ενεργειακή αυτονομία οι βασικές προτεραιότητες.
Από την ανάπτυξη στην καθημερινότητα
Από το βήμα της ΔΕΘ, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε το στίγμα της οικονομικής πολιτικής για την επόμενη περίοδο, ανακοινώνοντας ένα νέο πακέτο παρεμβάσεων που επιχειρεί να μεταφέρει μεγαλύτερο μέρος της ανάπτυξης στην κοινωνία. Μία ημέρα αργότερα, το οικονομικό επιτελείο άνοιξε τον φάκελο των μέτρων, παρουσίασε την κοστολόγηση και εξήγησε τι αλλάζει στην πράξη για οικογένειες, εργαζόμενους, ελεύθερους επαγγελματίες, επιχειρήσεις και όσους αναζητούν κατοικία.
Το μήνυμα ήταν: από την ανάπτυξη, στην καθημερινότητα. Ετσι, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, έθεσε το συνολικό πλαίσιο, ενώ ο αναπληρωτής υπουργός, Νίκος Παπαθανάσης, και οι υφυπουργοί, Θάνος Πετραλιάς και Δημήτρης Μαρκόπουλος, ανέλυσαν τις επιμέρους παρεμβάσεις.
Τα νέα μέτρα έχουν δημοσιονομικό κόστος 605 εκατ. ευρώ για το 2026 και 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, ενώ σταδιακά το ποσό φτάνει τα 3,6 δισ. ευρώ έως το 2030. Μαζί με τις ήδη θεσμοθετημένες παρεμβάσεις, το συνολικό πακέτο υπολογίζεται στα 5 δισ. ευρώ το 2027 και έως 9 δισ. ευρώ ετησίως στο τέλος της δεκαετίας.
Οι προτεραιότητες έως το 2030
Στην εξειδίκευση των εξαγγελιών του πρωθυπουργού, ο Κυριάκος Πιερρακάκης περιέγραψε τέσσερις βασικές προτεραιότητες. Μεγαλύτερο διαθέσιμο εισόδημα, περισσότερες ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις, ισχυρότερη κοινωνική πολιτική με έμφαση στη στέγη, στο δημογραφικό και στην υγεία και μεγαλύτερη ενεργειακή αυτονομία.
Ο στόχος για το 2030 είναι το ΑΕΠ να ξεπεράσει τα 300 δισ. ευρώ, ο μέσος μισθός να φτάσει τα 1.800 ευρώ και οι επενδύσεις να αντιστοιχούν στο 20% του ΑΕΠ. Παράλληλα, συνεχίζεται η αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους, ώστε οι ελαφρύνσεις να έχουν σταθερή δημοσιονομική βάση.
«Το να μετατρέπεις την πρόοδο της οικονομίας σε καλύτερη ζωή για κάθε πολίτη δεν συνιστά παροχή. Συνιστά υποχρέωση, δικαιοσύνη και ενσυναίσθηση», τόνισε ο Κυριάκος Πιερρακάκης, δίνοντας το πολιτικό στίγμα της επόμενης ημέρας.
Οι ελεύθεροι επαγγελματίες
Σημαντικό μέρος του πακέτου που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός αφορά τους ελεύθερους επαγγελματίες. Η διεύρυνση των ηλεκτρονικών συναλλαγών, το myDATA και η διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές δημιουργούν πλέον διαφορετικά δεδομένα στη φορολόγησή τους.
Για τους συνεπείς επαγγελματίες καταργείται το τεκμαρτό εισόδημα πάνω από το ύψος του κατώτατου μισθού και των τριετιών, ενώ η παρέμβαση επεκτείνεται και στα ταξί. Στο παράδειγμα που παρουσίασε το οικονομικό επιτελείο, ιδιοκτήτης καφέ με 15 χρόνια λειτουργίας, πέντε εργαζόμενους, ελάχιστο καθαρό εισόδημα 27.000 ευρώ και ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ θα πληρώνει 2.279 ευρώ φόρο τον χρόνο, περίπου 2.500 ευρώ λιγότερα από σήμερα.
Από το φορολογικό έτος 2027 μειώνεται επίσης η προκαταβολή φόρου από το 55% στο 50%, αφήνοντας περίπου 400 εκατ. ευρώ στην πραγματική οικονομία τον πρώτο χρόνο. Προβλέπονται ακόμη η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, αρχικά στην περιφέρεια και στη συνέχεια στην Αττική, καθώς και επιταχυνόμενες αποσβέσεις για μηχανολογικό εξοπλισμό.
Ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, συνέδεσε τις αποφάσεις με τη διαβούλευση που προηγήθηκε με την αγορά και τα επιμελητήρια. «Τις πολιτικές τις αποφασίζει η κοινωνία», ανέφερε, σημειώνοντας ότι αρκετές από τις παρεμβάσεις απαντούν σε αιτήματα επιχειρήσεων και τοπικών φορέων.
Κουμπαράς για τα παιδιά
Ξεχωριστή θέση στο πακέτο έχει ο ειδικός επενδυτικός λογαριασμός για τα παιδιά. Η οικογένεια θα μπορεί να τον ανοίγει μέσα στα δύο πρώτα χρόνια από τη γέννηση και για κάθε ευρώ που θα καταθέτει, έως τα 1.200 ευρώ τον χρόνο, η πολιτεία θα προσθέτει άλλο ένα ευρώ.
Στον λογαριασμό θα μπορούν να συνεισφέρουν γονείς, παππούδες, νονοί και συγγενείς, ενώ το κεφάλαιο θα επενδύεται μέχρι την ενηλικίωση του παιδιού. Ο υφυπουργός Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, περιέγραψε τη φιλοσοφία της παρέμβασης με μια απλή φράση.
«Ενα ευρώ θα βάζει η οικογένεια και ένα ευρώ η πολιτεία για το μέλλον του παιδιού», σημείωσε, θέτοντας ως στόχο κανένα παιδί να μη χρειάζεται να ξεκινά από το μηδέν.
Στέγη και πραγματική οικονομία
Η στέγη καταλαμβάνει κεντρική θέση στον σχεδιασμό. Η άνοδος των ενοικίων και των τιμών αγοράς πιέζει κυρίως τους νέους και τα νέα ζευγάρια, με την κυβέρνηση να επιχειρεί παρέμβαση τόσο στο κόστος όσο και στην προσφορά κατοικιών.
Κεντρικό εργαλείο θα είναι το «Σπίτι μου ΙΙΙ», ύψους 2 δισ. ευρώ. Το ηλικιακό όριο διευρύνεται έως τα 55 έτη, η επιλέξιμη αξία του ακινήτου ανεβαίνει στις 300.000 ευρώ και το ανώτατο δάνειο στις 230.000 ευρώ.
Για ένα ζευγάρι το εισοδηματικό όριο φτάνει τις 35.000 ευρώ και αυξάνεται κατά 7.000 ευρώ για κάθε παιδί. Το οικονομικό επιτελείο βάζει παράλληλα στο τραπέζι την αύξηση της προσφοράς κατοικιών, αναγνωρίζοντας ότι το πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποκλειστικά με περισσότερη χρηματοδότηση.
Το πακέτο που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη Θεσσαλονίκη και εξειδίκευσε το οικονομικό επιτελείο ανοίγει ουσιαστικά την επόμενη φάση της οικονομικής πολιτικής. Μετά την προσπάθεια για ανάκτηση της επενδυτικής αξιοπιστίας, αύξηση των επενδύσεων και αποκλιμάκωση του χρέους, μεγαλύτερο βάρος περνά πλέον στο διαθέσιμο εισόδημα και στην καθημερινότητα.
Ο κ. Πιερρακάκης έδωσε τη δημοσιονομική διάσταση του σχεδιασμού, σημειώνοντας ότι «λαϊκισμός είναι να τάζεις χρήματα που δεν υπάρχουν και να στέλνεις σε κάποιον άλλον τον λογαριασμό. Σοβαρότητα είναι να δημιουργείς πρώτα τις δυνατότητες».
Το κρίσιμο στοίχημα μέχρι το 2030 θα κριθεί τελικά στην πραγματική οικονομία. Στο μικρότερο εκκαθαριστικό του επαγγελματία, στη δυνατότητα μιας νέας οικογένειας να αποκτήσει σπίτι, στον μισθό του εργαζόμενου και στα χρήματα που μένουν στο τέλος του μήνα.
Εκεί καλείται πλέον να περάσει το μέρισμα της ανάπτυξης και εκεί θα μετρηθεί στην πράξη η αποτελεσματικότητα του πακέτου που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ.
