Στην εσωκομματική αναμέτρηση του ΠΑΣΟΚ σημαντικά κέρδη κατέγραψαν ο Χάρης Δούκας, ο Παύλος Γερουλάνος όσο και ο Μανώλης Χριστοδουλάκης.
Οι εσωκομματικές εκλογές για την ανάδειξη συνέδρων είχαν παρουσιαστεί από την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ ως τυπική οργανωτική διαδικασία, που δεν θα έφερνε ιδιαίτερες πολιτικές αναταράξεις. Ωστόσο, το αποτέλεσμα ήρθε να διαψεύσει πλήρως αυτή την εικόνα και να αποδείξει ότι ο «αλγόριθμος», με βάση τον οποίο ο Νίκος Ανδρουλάκης ήθελε να διατηρήσει τον πλήρη έλεγχο του κόμματος, εμφάνισε σοβαρές ρωγμές.
Στελέχη και κομματικοί παράγοντες μιλούν ανοιχτά για σαφή μετατόπιση συσχετισμών, με την ηγετική ομάδα να διαπιστώνει ότι η οργανωτική της κυριαρχία δεν είναι πλέον δεδομένη. Το αποτέλεσμα, λοιπόν, αποκάλυψε ότι η βάση κινείται πολύ πιο ανεξάρτητα απ’ όσο θα επιθυμούσε η Χαριλάου Τρικούπη.
Καθαρά μηνύματα
Στο επίκεντρο αυτής της μεταβολής βρίσκεται η πολιτική δυναμική που συγκροτείται γύρω από τον Χάρη Δούκα, με τους συνεργάτες του δημάρχου να μην κρύβουν τον ενθουσιασμό τους για το αποτέλεσμα, υποστηρίζοντας ότι η κάλπη των συνέδρων αποτύπωσε μια σαφή ενίσχυση της εσωκομματικής του επιρροής, ιδιαίτερα στην Α’ Αθήνας και στον Νότιο Τομέα.
Η πρωτιά στις συγκεκριμένες περιοχές έχει ιδιαίτερο πολιτικό συμβολισμό. Το λεκανοπέδιο της Αττικής υπήρξε διαχρονικά πεδίο διαμόρφωσης εσωκομματικών τάσεων και πολιτικών ισορροπιών. Εκεί όπου παραδοσιακά η ηγεσία επιχειρούσε να ελέγξει πλήρως τις οργανωτικές διαδικασίες, τώρα καταγράφεται μια διαφορετική εικόνα.
Η εικόνα αυτή δεν περιορίζεται στο Λεκανοπέδιο. Σε πολλές περιφέρειες της χώρας, υποψηφιότητες που ανήκουν στον ευρύτερο πολιτικό κύκλο του Δούκα κατόρθωσαν να εκλέξουν αντιπροσώπους για το Συνέδριο, δημιουργώντας ένα δίκτυο που δεν μπορεί πλέον να αγνοηθεί.
Μάλιστα η άτυπη ενημέρωση από το στρατόπεδο του δημάρχου δεν αφήνει πολλά περιθώρια παρερμηνειών. Η εκλογή περίπου 750 συνέδρων που εσωκομματικά κινούνται στο δικό του κλίμα –και σχεδόν 900 αν προστεθούν μέλη της ΚΠΕ, δήμαρχοι, πρώην βουλευτές και κομματικά στελέχη– αποτελεί σαφές μήνυμα προς τη Χαριλάου Τρικούπη και προσωπικά προς τον Νίκο Ανδρουλάκη.
Η πλευρά Δούκα εμφανίζεται πλέον ως ισχυρός δεύτερος πόλος και στέλνει το μήνυμα ότι η βάση ζητά καθαρή πολιτική γραμμή και προοδευτικό προσανατολισμό. Το δίλημμα που τίθεται είναι ευθέως πολιτικό: Θα επιλέξει το ΠΑΣΟΚ να ηγηθεί της πολιτικής αλλαγής στον χώρο της Κεντροαριστεράς ή θα αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεννόησης με τη Νέα Δημοκρατία; Η απάντηση, όπως διαμηνύουν συνεργάτες του δημάρχου Αθηναίων, δεν θα δοθεί σε παρασκηνιακές συζητήσεις αλλά στο Συνέδριο – εκεί όπου πλέον η φωνή της βάσης θα είναι πιο ισχυρή από ποτέ.
Το αποτέλεσμα αυτό δείχνει ότι η βάση του κόμματος δεν ακολουθεί πλέον μηχανικά τις επιλογές της ηγεσίας. Αντιθέτως, αναζητά νέες πολιτικές εκφράσεις και διαφορετικές στρατηγικές για το μέλλον της παράταξης. Και αυτό είναι ίσως το πιο ανησυχητικό μήνυμα για την ομάδα Ανδρουλάκη, γιατί οι σύνεδροι είναι εκείνοι που θα έχουν λόγο και θα κληθούν να αποφασίσουν ποια πολιτική γραμμή θα αποκτήσει μεγαλύτερη επιρροή και ποια στρατηγική θα καθορίσει την επόμενη ημέρα.
Ταυτόχρονα, σημαντική παρουσία κατέγραψαν και στελέχη που κινούνται κοντά στον Παύλο Γερουλάνο και στον Μανώλη Χριστοδουλάκη. Μαζί συγκροτούν έναν άτυπο αλλά πολιτικά υπαρκτό πόλο μέσα στο κόμμα, που αμφισβητεί όλο και πιο ανοιχτά το σημερινό μοντέλο ηγεσίας. Ενα μοντέλο με αυστηρή οργανωτική πειθαρχία και κλειστό μηχανισμό λήψης αποφάσεων. Κι αν για μεγάλο διάστημα έμοιαζε να λειτουργεί αποτελεσματικά, τα αποτελέσματα των εσωκομματικών εκλογών δείχνουν ότι ο μηχανισμός αυτός δεν είναι πλέον αρκετός για να ελέγξει πλήρως τις εσωκομματικές ισορροπίες.
Με λίγα λόγια, οι δελφίνοι αρχίζουν να καταγράφουν πραγματική επιρροή τη βάση, κάτι που δημιουργεί ένα νέο τοπίο εν όψει του Συνεδρίου, στο οποίο προβλέπεται αντιπαράθεση για την κατεύθυνση της παράταξης, τη στρατηγική της Κεντροαριστεράς και το ποιος μπορεί να εκφράσει πιο πειστικά την επόμενη ημέρα του χώρου.
Στην πραγματικότητα, αυτό που κατέγραψε η κάλπη των συνέδρων είναι μια πρώτη πραγματική εσωκομματική ήττα του Νίκου Ανδρουλάκη και πολιτική ανυπομονησία του κόσμου του ΠΑΣΟΚ. Ο μηχανισμός που για χρόνια παρουσιαζόταν αλάνθαστος –ο περίφημος «αλγόριθμος» ισορροπιών και συσχετισμών– έδειξε για πρώτη φορά να μπλοκάρει.
Έτσι και η φωνή της βάσης ακούστηκε καθαρά και οι δελφίνοι έπαψαν να κρύβονται στο παρασκήνιο, αφού από χθες απέκτησαν ερείσματα και πολιτική αυτοπεποίθηση. Από τη μία, Χάρης Δούκας, Παύλος Γερουλάνος και Μανώλης Χριστοδουλάκης δείχνουν ότι ένα σημαντικό τμήμα της παράταξης δεν αρκείται πλέον στον ρόλο του σιωπηλού χειροκροτητή.
Από την άλλη, για την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ η εποχή της απόλυτης εσωκομματικής ηρεμίας τελείωσε και ένα νέο τοπίο διαμορφώνεται, στο οποίο ο Νίκος Ανδρουλάκης είναι ένας αρχηγός που βλέπει το «βιλαέτι» του να αμφισβητείται ανοιχτά.
Σάρωσε ο Οδυσσέας
Τέλος, τη δική του σημασία έχει το γεγονός ότι ο Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος σάρωσε στις εσωκομματικές εκλογές στην Τρίπολη, αφού πρώτος σε ψήφους σύνεδρος εξελέγη ο στενός του συνεργάτης Γιάννης Νικολάου, ενώ από τους πρώτους 12, οι οκτώ είναι της επιρροής τους διαγραφέντος βουλευτή, μόλις τρεις του Νίκου Ανδρουλάκη και ένας του Μιχάλη Κατρίνη.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Βαγγέλης Γιαννακούρας που διαδέχεται τον Κωνσταντινόπουλο στη Βουλή έλαβε μόλις 43 ψήφους και βρέθηκε στη 17η θέση.
