Οι δραματικές αποκαλύψεις για το δημοψήφισμα του 2015, το κλείσιμο των τραπεζών, τα capital controls και τον πραγματικό κίνδυνο του Grexit.
Μέσα σε ένα εκρηκτικό πολιτικό σκηνικό που σημάδεψε την Ελλάδα και την Ευρωζώνη, το ντοκιμαντέρ «Στο Χιλιοστό» επαναφέρει στο προσκήνιο τις πιο κρίσιμες στιγμές του καλοκαιριού του 2015, όταν το δημοψήφισμα, οι σκληρές διαπραγματεύσεις και η κατάρρευση της εμπιστοσύνης ανάμεσα στην Αθήνα και τους θεσμούς οδήγησαν τη χώρα σε πρωτοφανή αβεβαιότητα. Καθώς οι τράπεζες έκλειναν και τα capital controls γίνονταν καθημερινή πραγματικότητα για εκατομμύρια πολίτες, το ενδεχόμενο ενός Grexit έπαψε να αποτελεί θεωρητικό σενάριο και μετατράπηκε σε άμεσο πολιτικό και οικονομικό κίνδυνο. Μέσα από αποκαλύψεις Ευρωπαίων αξιωματούχων και πρωταγωνιστών των διαπραγματεύσεων, ανασυντίθεται λεπτό προς λεπτό ένα παρασκήνιο έντασης, όπου οι αποφάσεις κορυφής, οι τηλεφωνικές επαφές και οι συγκρούσεις στρατηγικής καθόρισαν το μέλλον της χώρας στην καρδιά της Ευρώπης.
Τις δραματικές ημέρες και ώρες με το δημοψήφισμα του 2015 και το πόσο κοντά έφτασε η Ελλάδα στην έξοδο από το ευρώ περιγράφει το πέμπτο επεισόδιο της σειράς «Στο Χιλιοστό» για τον ΣΚΑΪ.
Η αβεβαιότητα
Είναι οι στιγμές που οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην Ελλάδα και τους Ευρωπαίους εταίρους κατέρρευσαν, οι τράπεζες έκλεισαν, επιβλήθηκαν capital controls και το μέλλον της χώρας στην Ευρώπη κρεμόταν κυριολεκτικά από μία κλωστή.
Ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, στενοί συνεργάτες της Άνγκελα Μέρκελ και του Φρανσουά Ολλάντ, πρωταγωνιστές του Eurogroup, μέλη της ελληνικής κυβέρνησης και κεντρικοί αξιωματούχοι από Βρυξέλλες και Αθήνα περιγράφουν μια Ευρώπη διχασμένη ανάμεσα στην αλληλεγγύη και την τιμωρία, τη δημοκρατία και την οικονομική πίεση, αλλά και τη στιγμή που το πλάνο Β αποτελεί πλέον για πολλούς το βασικό σενάριο.
Καθώς σχηματίζονται ουρές στα ATM και η χώρα βυθίζεται σε πρωτοφανή αβεβαιότητα, το επεισόδιο εξετάζει τις πραγματικές συνέπειες της ανακοίνωσης του δημοψηφίσματος: την κατάρρευση των διαπραγματεύσεων, το κλείσιμο των τραπεζών, την επιβολή capital controls και τον πραγματικό φόβο ενός Grexit.
Ο Τσίπρας ενημέρωσε τηλεφωνικά τη Μέρκελ και τον Ολλάντ για το δημοψήφισμα
Ο σύμβουλος ευρωπαϊκών υποθέσεων του Γάλλου προέδρου (εκείνη την περίοδο) Φρανσουά Ολάντ, Φιλίοπ Λεγκλίζ Κόστα, εξήγησε ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός ζήτησε να μιλήσει εκ νέου τηλεφωνικά με Ολάντ και Μέρκελ, τους οποίους ενημέρωσε ότι θα οργάνωνε το δημοψήφισμα.
Ο Γάλλος πρόεδρος και η Γερμανίδα καγκελάριος επικέντρωσαν τη συζήτηση στο ποιο θα ήταν το ερώτημα και ποια θα ήταν η στάση του ίδιου γιατί «αυτό θα καθόριζε και τι αποτέλεσμα θα περιμέναμε». Αμέσως μετά Μέρκελ και Ολάντ επικοινώνησαν ξανά, διαπίστωσαν πόσο κρίσιμη είναι η κατάσταση και συμφώνησαν να συνομιλούν καθημερινά.
Ο Νικολάους Μάγιερ-Λάντρουτ, σύμβουλος της Μέρκελ για ευρωπαϊκά θέματα, ήταν παρών σ' εκείνο το τηλεφώνημα Τσίπρα. «Το δημοψήφισμα είναι μια πολύ ριψοκίνδυνη πολιτική. Αυτό που μας εξέπληξε ήταν η ανακοίνωση που της έκανε ότι θα τασσόταν κατά μιας συμφωνίας στην οποία είχε συμμετάσχει.
Σε ερώτημα πώς αντέδρασε η Μέρκελ απάντησε ότι «το έλαβε υπόψιν της και για μας ήταν το τέλος της συζήτησης, τι μπορούσαμε να πούμε; Μπορούμε να εκφράσουμε την έκπληξη και την δυσαρεέκειά μας, αλλά δεν μπορούμε να κάνουμε και πολλά» είπε.
Γ. Ντάισελμπλουμ: «Είχα θυμώσει για τον λόγο πως δεν ήταν έντιμο απέναντι στον ελληνικό λαό»
Μας εξέπληξε τελείως. Πρώτον γιατί δεν υπήρχε καμία συμφωνία, άρα γιατί να δημιουργήσεις τέτοια πολιτική δυναμική και δεύτερον αν προτίθεσαι να κάνεις κάτι τέτοιο θα ήταν συνετό να το συζητήσεις πρώτα με τους εταίρους σου».
Είχα ταραχτεί πολύ. Είχα θυμώσει γιατί δεν ήταν έντιμο απέναντι στον ελληνικό λαό. Τους υποσχόταν την προοπτική μιας καλύτερης συμφωνίας, ενώ δεν υπήρχε καλύτερη συμφωνία διαθέσιμη» λέει ο Ντάισελμπλουμ.
Ήταν σκάνδαλο, εξαπατήθηκε ο ελληνικός λαός με το ερώτημα
Μάλιστα ο Ντάισελμπλουμ αλλά και ο Γιούνκερ εκτιμούν ότι ο ελληνικός λαός εξαπατήθηκε με το ερώτημα του δημοψηφίσματος.
«Το ερώτημα ήταν ένα ψέμα. Ήταν αν θέλετε τη συμφωνία ή όχι. Και η συμβουλή μας είναι όχι. Δεν υπήρχε συμφωνία. Ούτε υπήρχε εναλλακτική» λέει ο Ντάισελμπλουμ. «Ήταν σκάνδαλο, ο κόσμος εξαπατάθηκε» συνηγορεί ο Γιούνκερ.
Γιούνκερ: «Ήμουν πολύ θυμωμένος που πήγαινε σε δημοψήφισμα χωρίς να μας το πει, ήταν ανεύθυνο»
Ο Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, αποκαλύπτει τον θυμό που του προκάλεσε η απόφαση Τσίπρα για δημοψήφισμα.
«Ήμουν πολύ θυμωμένος: ξαφνικά και μετά από πολλές διαπραγματεύσεις προχώρησε με την ιδέα του δημοψηφίσματος, χωρίς να μας το πει. Η Μέρκελ και ο Ολάντ ήταν εξίσου θυμωμένοι μαζί του. Ήταν τελείως ανεύθυνο. Για εκείνον ήταν εσωτερικό θέμα, για εμάς ήταν ευρωπαϊκό» λέει στην κάμερα.
Λιού: «Αν ρωτήσεις τον κόσμο να κόψεις τα επιδόματά του, σε κάθε χώρα η απάντηση θα είναι όχι»
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Τζακ Λιού περιγράφει την συνομιλία του με τον Αλέξη Τσίπρα. Όμουν σε ένα αυτοκίνητο τη Νέα Υόρκη και μιλούσα μαζί του. Του είπα δεν το καταλαβαίνω κι εκείνος μου έλεγε "η δημοκρατία είναι πολύ σημαντική στην Ελλάδα και πως πρέπει να αξιολποιήσουμε ένα σύστημα που είναι ελληνικό".
Δεν μπορούσαμε να δούμε πώς θα τελείωνε, αφήνοντάς του περισσότερο και όχι λιγότερο χώρο. Γιατί αν ρωτήσεις τον κόσμο να κόψεις τα επιδόματά του, η απάντηση σε κάθε χώρα του κόσμου θα είναι όχι» αφηγείται ο Λιού.
Ζ. Κωνσταντοπούλου: «Αισθάνθηκα ανακούφιση ότι θα γίνει δημοψήφισμα και θα αποφασίσει ο λαός»
Στο εσωτερικό, η Ζωή Κωνσταντοπούλου δηλώνει ότι ένιωσε ανακουφισμένη με το δημοψήφισμα γιατί θα αποφάσιζε ο ελληνικός λαός.
Λαφαζάνης: «Το Υπουργικό Συμβούλιο πάγωσε στο άκουσμα του δημοψηφίσματος»
Ο Παναγιώτης Λαφαζάνης περιγράφει πώς πάγωσε το υπουργικό συμβούλιο που συγκάλεσε ο Τσίπρας, όταν ανέφερε για το δημοψήφισμα.
Γιούνκερ: «Τηλεφωνούσα τυχαία σε ελληνικές οικογένειες και ρωτούσα πώς ήταν η ζωή τους»
Η σύσκεψη στις Βρυξέλλες: Καμμένος και Παππάς μαθαίνουν για το δημοψήφισμα
Ο συγκυβερνήτης του Αλέξη Τσίπρα Πάνος Καμμένος εξηγεί ότι ο τότε πρωθυπουργός τον πήρε τηλέφωνο στις 06:30-7 το πρωί. «Κατάλαβα από τη φωνή του ότι τα πράγματα είναι πολύ δύσκολα, τον ρώτησα αν ήθελε να πάω, μου λέει "έλα"».
Ο Νίκος Παππάς επίσης μιλά στην κάμερα και αφηγείται: «Μας ξυπνάνε το επόμενο πρωί οι άνθρωποι του γραφείο του πρωθυπουργού οι οποίοι συγκάλεσαν σύσκεψη στον 25ο όροφο του ξενοδοχείου. Μας είπε ότι δεν έχουμε καμία δυνατότητα αυτή τη στιγμή να ελπίζουμε σε κάτι βιώσιμο, πρέπει να ερωτηθεί ο ελληνικός λαός με βάση αυτό που έχουμε στα χέρια μας.
