«Συμφέροντα» που προωθούν άλλους κομματικούς σχηματισμούς βλέπει η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ πίσω από τα χαμηλά ποσοστά αποδοχής.
Σε μία ακόμη τηλεοπτική εμφάνιση, αυτή τη φορά στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Open, ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχείρησε να στήσει ξανά το γνώριμο αφήγημα της πολιτικής θυματοποίησης.
Ένα αφήγημα που το τελευταίο διάστημα μοιάζει να αποτελεί τη μοναδική σταθερή στρατηγική της Χαριλάου Τρικούπη απέναντι στη δημοσκοπική καθίζηση, την εσωτερική γκρίνια και τη διαρκή πολιτική αμηχανία.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, εμφανώς πιεσμένος από τις τελευταίες μετρήσεις που δείχνουν το κόμμα καθηλωμένο και χωρίς δυναμική εξουσίας, επέλεξε να ανεβάσει ξανά τους τόνους απέναντι στα μέσα ενημέρωσης, στους επιχειρηματίες και στις εταιρείες μετρήσεων. Με φράσεις όπως «κάποιοι δεν κάνουν δημοσκοπήσεις, κάνουν χειραγώγηση της κοινής γνώμης», ο κ. Ανδρουλάκης έδειξε πως αδυνατεί να αποδεχθεί τη σκληρή πολιτική πραγματικότητα: ότι το ΠΑΣΟΚ, παρά την όποια φθορά της κυβέρνησης, αδυνατεί να κεφαλαιοποιήσει τη δυσαρέσκεια της κοινωνίας.
Η επίθεση στους «ολιγάρχες» και στα ΜΜΕ μόνο τυχαία δεν είναι. Το τελευταίο διάστημα, κάθε δυσμενής εξέλιξη για το ΠΑΣΟΚ ερμηνεύεται από την ηγεσία του ως αποτέλεσμα «συμφερόντων», «σκανδαλώδους προώθησης» άλλων κομμάτων και «εξαρτήσεων». Όμως η πολιτική πραγματικότητα είναι πολύ πιο απλή και πολύ πιο σκληρή: όταν ένα κόμμα δεν μπορεί να εκπέμψει καθαρό στίγμα, όταν αλλάζει γραμμή κάθε εβδομάδα και όταν η αντιπολίτευση που ασκεί εξαντλείται σε γενικές καταγγελίες, τότε αργά ή γρήγορα η κοινωνία θα του γυρίσει την πλάτη.
Ο κ. Ανδρουλάκης έφτασε, μάλιστα, στο σημείο να αμφισβητήσει εμμέσως ακόμη και την αξιοπιστία των δημοσκοπήσεων, επειδή δεν του αρέσουν τα ποσοστά που καταγράφονται. Πρόκειται για επικίνδυνη τακτική που θυμίζει περισσότερο κόμματα διαμαρτυρίας παρά κόμμα που θέλει να κυβερνήσει. Διότι όταν οι μετρήσεις είναι καλές, παρουσιάζονται ως «φωνή της κοινωνίας». Όταν όμως δείχνουν στασιμότητα, ξαφνικά μετατρέπονται σε «μηχανισμό χειραγώγησης».
Αμηχανία για Στουρνάρα
Την ίδια στιγμή, αίσθηση προκάλεσε και η αναφορά του στην ανανέωση της θητείας του Γιάννη Στουρνάρα στη διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος, υποστηρίζοντας ότι «12 χρόνια είναι υπεραρκετά». Ωστόσο, η συζήτηση αυτή άνοιξε νέο κύκλο αντιδράσεων, καθώς πολλοί θυμήθηκαν ότι το κυβερνητικό ΠΑΣΟΚ δεν φημιζόταν ακριβώς για την προσήλωσή του στις θεσμικές θητείες και στην ανανέωση προσώπων.
Η εικόνα που εκπέμπει πλέον η ηγεσία Ανδρουλάκη είναι αντιφατική. Από τη μία επιχειρεί να παρουσιαστεί ως «θεσμική δύναμη ευθύνης» και από την άλλη καταγγέλλει τους πάντες: μέσα ενημέρωσης, επιχειρηματίες, δημοσκόπους, οικονομικά κέντρα και πολιτικούς αντιπάλους. Μόνο που η συνεχής ρητορική καταγγελίας αρχίζει να θυμίζει περισσότερο πολιτική νευρικότητα παρά σχέδιο εξουσίας.
Στο εσωτερικό του κόμματος, αρκετά στελέχη παρακολουθούν με έντονο προβληματισμό τη στρατηγική αυτή. Διότι όσο ο δημόσιος λόγος του ΠΑΣΟΚ περιστρέφεται γύρω από θεωρίες «συστημάτων» και «μηχανισμών», τόσο η κοινωνία αδυνατεί να καταλάβει τι πραγματικά προτείνει για την οικονομία, την ασφάλεια, την καθημερινότητα και τη χώρα συνολικά.
Και κάπου εκεί βρίσκεται το μεγαλύτερο πολιτικό πρόβλημα της Χαριλάου Τρικούπη: αντί να πείθει ότι αποτελεί εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης, εκπέμπει ολοένα και περισσότερο εκνευρισμό επειδή οι εξελίξεις δεν το δικαιώνουν.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης μοιάζει πλέον να δίνει μάχη όχι για να πείσει την κοινωνία, αλλά για να εξηγήσει στο ίδιο του το κόμμα γιατί η κοινωνία δεν τον ακολουθεί. Και αυτή είναι ίσως η πιο καθαρή ένδειξη για κρίση στρατηγικής.
Όταν ένας πολιτικός αρχηγός βλέπει παντού «ολιγάρχες», «συμφέροντα», «χειραγώγηση» και «συστήματα», ίσως το πρόβλημα να μην είναι οι δημοσκοπήσεις και τα κανάλια, αλλά η κοινωνία που δεν πείθεται από τη μόνιμη γκρίνια, την καταγγελία και την αμηχανία.
Το ΠΑΣΟΚ μοιάζει να έχει εγκλωβιστεί σε έναν φαύλο κύκλο εσωστρέφειας και πολιτικής νευρικότητας, όπου για όλα φταίνε οι άλλοι και ποτέ η ανεπάρκεια στρατηγικής ή η έλλειψη δυναμικής ή η αδυναμία της ηγεσίας να εμπνεύσει. Και όσο η Χαριλάου Τρικούπη πολεμά φαντάσματα, τόσο η πραγματικότητα θα την προσπερνά με εκκωφαντικό τρόπο.
Η απάντηση της Real Polls
Απάντηση σε όσα καταγγέλθηκαν από το ΠΑΣΟΚ έδωσε η Real Polls, χωρίς ωστόσο να κατονομάζει τη Χαριλάου Τρικούπη:
«Το τελευταίο διάστημα, συγκεκριμένος πολιτικός χώρος έχει επιλέξει να αμφισβητήσει συνολικά την αξιοπιστία του κλάδου των δημοσκοπήσεων, με δηλώσεις που στρέφονται και κατά της εταιρείας μας. Η Real Polls τοποθετείται δημόσια για να αποκαταστήσει πραγματικά δεδομένα απέναντι σε έναν λόγο που υπονομεύει αδιακρίτως τον θεσμικό ρόλο της έρευνας κοινής γνώμης. Διευκρινίζει ότι δεν την αφορούν πολιτικά ή/και κομματικά “παιχνίδια”.
»Οι τεχνικές που ακολουθεί η Real Polls είναι ίδιου τύπου με αυτές που χρησιμοποιούν κάποιες από τις μεγαλύτερες διεθνείς δημοσκοπικές και δεν αμφισβητούνται πουθενά και από κανέναν. Στην πορεία της, η Real Polls διενήργησε έρευνες πριν από κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις, οι οποίες δημοσιεύτηκαν και επιβεβαιώθηκαν πλήρως από τα αποτελέσματα των καλπών. Στις δημοτικές εκλογές της Αθήνας (2023), η Real Polls υπήρξε η μόνη εταιρεία που εντόπισε εγκαίρως τόσο την είσοδο του Χάρη Δούκα στον δεύτερο γύρο όσο και την τελική του επικράτηση.
»Στις εσωκομματικές εκλογές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ (2023), η Real Polls επιβεβαιώθηκε πλήρως και στους δύο γύρους, προβλέποντας τόσο το προβάδισμα 8 μονάδων του Στέφανου Κασσελάκη στον πρώτο γύρο όσο και την άνετη τελική του επικράτηση στον δεύτερο. Τέλος, στις εθνικές εκλογές του Ιουνίου 2023, η Real Polls προέβλεψε τα εκλογικά αποτελέσματα ακόμα και τη μεγάλη άνοδο των Σπαρτιατών, πού ήταν από τις εκπλήξεις της αναμέτρησης. Η δημόσια κριτική και ο θεσμικός διάλογος είναι θεμιτά και επιθυμητά. Δηλώσεις και αναφορές που συνιστούν προσπάθεια απαξίωσης της εταιρείας και, ευρύτερα, του ίδιου του θεσμού της έρευνας κοινής γνώμης δεν συνιστούν κριτική. Για τις αναφορές αυτές ή/και κάθε άλλη επιζήμια ή/και ψευδή ή/και προσβλητική, η εταιρεία επιφυλάσσεται ρητώς παντός νομίμου δικαιώματός της, αστικού και ποινικού».
