Τα ρέστα του θα παίξει το ερχόμενο χρονικό διάστημα ο Νίκος Ανδρουλάκης, ο οποίος πλέον πολιτικά βρίσκεται σε δεινή θέση.

Κι αυτό διότι το ΠΑΣΟΚ έρχεται αντιμέτωπο με μια πραγματικότητα που, πριν από λίγο καιρό, απέφευγαν ακόμη και να συζητήσουν: η δεύτερη θέση δεν θεωρείται δεδομένη και, συνεπώς, η εκλογική επίδοση του κόμματος θα κρίνει ευθέως και την επόμενη ημέρα του αρχηγού του στην ηγεσία.

Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις πριν από την καλοκαιρινή ανάπαυλα έδειξαν το ΠΑΣΟΚ να υποχωρεί, με τους εκλογικούς αναλυτές να εκτιμούν ότι η τάση θα παραμείνει καθοδική. Αυτό θεωρείται το μεγαλύτερο πρόβλημα για τον Νίκο Ανδρουλάκη, αφού, ύστερα από αρκετά χρόνια στην ηγεσία, δεν μπορεί πλέον να ζητήσει ούτε πίστωση χρόνου ούτε να μεταθέσει για αργότερα την αξιολόγηση της στρατηγικής του.

Οι επόμενες εθνικές εκλογές θα είναι, επί της ουσίας, η τελική κρίση για τον ίδιο. Το αποτέλεσμα θα διαβαστεί στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ πρωτίστως μέσα από δύο αριθμούς: τη θέση στην οποία θα τερματίσει το κόμμα και το ποσοστό που θα καταφέρει να συγκεντρώσει.

Αν το ΠΑΣΟΚ βρεθεί τρίτο, πίσω από την ΕΛΑΣ, θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο ο σημερινός πρόεδρος να μπορέσει να παραμείνει στη θέση του. Ηδη στο εσωτερικό υπάρχουν στελέχη που θεωρούν ότι μια τέτοια εξέλιξη θα σημαίνει πως έκλεισε ο πολιτικός κύκλος της σημερινής ηγεσίας.

Ο στόχος που είχε τεθεί ήταν η επιστροφή του ΠΑΣΟΚ σε τροχιά εξουσίας και όχι η υποχώρησή του στην τρίτη θέση. Τα πράγματα, ωστόσο, δεν είναι απολύτως ασφαλή για τον Νίκο Ανδρουλάκη ακόμη και στην περίπτωση που καταφέρει τελικά να κερδίσει τη μάχη της δεύτερης θέσης.

Η σημασία του ποσοστού

Σε αυτή την περίπτωση όλα θα εξαρτηθούν από το ποσοστό. Μια δεύτερη θέση με αισθητή ενίσχυση των δυνάμεων του ΠΑΣΟΚ, σε σχέση με όσα καταγράφουν οι δημοσκοπήσεις, και μείωση της απόστασης από τη Νέα Δημοκρατία θα του προσφέρει προφανώς το πολιτικό επιχείρημα για να συνεχίσει.

Αντίθετα, μια δεύτερη θέση με χαμηλή πτήση, με το κόμμα καθηλωμένο περίπου στα σημερινά επίπεδα και τη ΝΔ σε μεγάλη απόσταση, είναι βέβαιο ότι θα ανοίξει μεγάλη συζήτηση στη Χαριλάου Τρικούπη.

Τότε οι εσωκομματικοί του αντίπαλοι, με πρώτο και καλύτερο τον Χάρη Δούκα, αναμένεται να ζητήσουν εξηγήσεις και να κινήσουν εσωκομματικές διαδικασίες. Η εκλογική επίδοση δεν θα κρίνει μόνο τη θέση του ΠΑΣΟΚ στο πολιτικό σκηνικό, αλλά και το αν η σημερινή ηγεσία μπορεί να εμφανιστεί ως αξιόπιστη πρόταση διακυβέρνησης.

Ολα για τη φιέστα

Το αρνητικό κλίμα επιτείνεται και από αποφάσεις που δημιουργούν νέες γκρίνιες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η επιλογή του προέδρου του ΠΑΣΟΚ να μεταφέρει φέτος τη μεγάλη επετειακή εκδήλωση για την ίδρυση του κόμματος από την Αθήνα στο Ηράκλειο.

Σύμφωνα με στελέχη του κόμματος, οργανώνεται μεγάλη κινητοποίηση, με δεκάδες στελέχη, περιοδείες σε ολόκληρη την Κρήτη και πούλμαν από τους νομούς του νησιού. Στόχος είναι μια κεντρική εκδήλωση που θα θυμίζει κάτι από τις παλιές εποχές του ΠΑΣΟΚ.

Με βάση τον σχεδιασμό, πριν από την εκδήλωση ο Νίκος Ανδρουλάκης θα παραθέσει γεύμα σε βουλευτές και μέλη του Πολιτικού Συμβουλίου στο Ψυχρό Λασιθίου, τον τόπο καταγωγής του.

Ωστόσο, οι επικριτές του θεωρούν ότι, όταν ένα κόμμα προσπαθεί να αποδείξει πως μπορεί να διεκδικήσει ξανά πρωταγωνιστικό ρόλο, η επέτειος της ίδρυσής του δεν μπορεί να διοργανώνεται με τρόπο που να παραπέμπει περισσότερο στην ιδιαίτερη πολιτική και εκλογική βάση του αρχηγού του.

Αλλωστε, πολλοί υπενθυμίζουν ότι, παρόλο που το ΠΑΣΟΚ έχει σοβαρό πρόβλημα στην Αττική και στα μεγάλα αστικά κέντρα, ο κ. Ανδρουλάκης επέλεξε να στήσει τη μεγαλύτερη κομματική φιέστα της περιόδου εκεί όπου ο ίδιος διαθέτει το ισχυρότερο προσωπικό και οργανωτικό του δίκτυο.

Ακόμη και όταν πρωτοσυζητήθηκε η μεταφορά της εκδήλωσης, είχαν καταγραφεί διαφωνίες από στελέχη που θεωρούσαν ότι το βάρος έπρεπε να δοθεί στην Αθήνα. Με άλλα λόγια, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δίνει τροφή στην κριτική ότι λειτουργεί περισσότερο ως «κομματάρχης Κρήτης» παρά ως αρχηγός ενός κόμματος που θέλει να κυβερνήσει τη χώρα.

Το επιχείρημα υπέρ της Κρήτης

Βεβαίως, υπάρχει και ένα αντεπιχείρημα. Η Κρήτη, αν και στις προηγούμενες εκλογές ήταν «μπλε», παραμένει προνομιακός χώρος για το ΠΑΣΟΚ.

Συνεπώς, η Χαριλάου Τρικούπη θέλει να ξεκινήσει από εκεί την προεκλογική της αντεπίθεση και να επιχειρήσει να ξαναβάψει ολόκληρο το νησί πράσινο. Το ερώτημα, όμως, είναι αν μια μεγάλη κομματική εκδήλωση στην Κρήτη μπορεί να αντισταθμίσει τις απώλειες στα μεγάλα αστικά κέντρα ή να αλλάξει την καθοδική εικόνα που καταγράφεται στις δημοσκοπήσεις.