Δημοσίευμα του Politico αποκαλύπτει μυστικό σχέδιο της Βενεζουέλας για αγορά βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν, οι οποίοι θα ήταν ικανοί να πλήξουν τις ΗΠΑ.
Το αποκαλυπτικό δημοσίευμα βασίζεται σε εσωτερικά έγγραφα του υπουργείου Άμυνας της Βενεζουέλας από τον Ιανουάριο 2020, με λεπτομερή σχέδια για την προμήθεια επιθετικών πυραύλων από το Ιράν. Τα εν λόγω σχέδια προέβλεπαν χρηματοδότηση και ανάπτυξη των πυραύλων σε πλατφόρμες εγκατεστημένες σε πολεμικά πλοία της Βενεζουέλας, με δυνατότητα πλήγματος σε μεγάλες αποστάσεις, ακόμη και στις ΗΠΑ.
Η συμφωνία με το Ιράν, που εκτιμάται ότι θα ξεπερνούσε τα 400 εκατ. δολάρια, δεν προχώρησε τελικά, καθώς η Βενεζουέλα υποχώρησε υπό την πίεση των Ηνωμένων Πολιτειών και λόγω της σοβαρής οικονομικής κρίσης που αντιμετώπιζε. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, που παρακολουθούσαν στενά τις διαπραγματεύσεις Βενεζουέλας-Ιράν για πυραύλους, κατέστησαν σαφές ότι μια τέτοια συμφωνία ήταν απαράδεκτη.
Τον Αύγουστο του 2020, ο πρόεδρος Νικόλας Μαδούρο διέψευσε δημοσίως την πρόθεση αγοράς πυραύλων από το Ιράν, παρότι τη χαρακτήρισε «καλή ιδέα».
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που επικαλείται το Politico, το σχέδιο για την προμήθεια νέων επιθετικών αυτή τη φορά πυραύλων -καθώς το Καράκας διέθετε ήδη ρωσικούς αντιαεροπορικούς -είχε λάβει συγκεκριμένη μορφή ήδη από τον Ιανουάριο του 2020. Εσωτερικό υπόμνημα του υπουργείου Άμυνας της Βενεζουέλας εγκεκριμένο από τον τότε υπουργό Βλαντίμιρ Παντρίνο Λόπεζ, περιέγραφε λεπτομερώς τον τρόπο υλοποίησης της συμφωνίας.
Η αντίδραση των ΗΠΑ και η υπαναχώρηση του Καράκας
Ήδη από την πρώτη προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ η Ουάσιγκτον παρακολουθούσε στενά τις επαφές μεταξύ των δύο χωρών.
Ο πρώην ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για το Ιράν και τη Βενεζουέλα, Έλιοτ Έιμπραμς, δήλωσε ότι η αμερικανική κυβέρνηση ήταν ενήμερη για τις συνομιλίες Καράκας-Τεχεράνης και είχε καταστήσει σαφές ότι μια τέτοια συμφωνία θα ήταν «απαράδεκτη». «Ήμασταν ενήμεροι για τις συνομιλίες και ξεκαθαρίσαμε ότι δεν θα μπορούσαν να προχωρήσουν», ανέφερε, προσθέτοντας ότι τελικά η Βενεζουέλα υπαναχώρησε υπό την πίεση των ΗΠΑ.
Παρά ταύτα, ο ίδιος σημείωσε ότι δεν είχε γνώση του συγκεκριμένου εγγράφου που περιγράφει το σχέδιο αγοράς των βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν.
Οι δεσμοί Καράκας-Τεχεράνης
Οι σχέσεις μεταξύ Βενεζουέλας και Ιράν δεν είναι νέες, καθώς οι δύο χώρες διατηρούν στενή συνεργασία εδώ και δεκαετίες, κυρίως στο πλαίσιο του ΟΠΕΚ.
Η προσέγγιση ενισχύθηκε ιδιαίτερα επί προεδρίας Ούγκο Τσάβεζ, ο οποίος επιδίωξε τη σύσφιξη σχέσεων με χώρες που βρίσκονταν σε αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ. Η συνεργασία συνεχίστηκε και επί Μαδούρο, με συμφωνίες σε ενεργειακό, οικονομικό και στρατιωτικό επίπεδο.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το Ιράν έχει προμηθεύσει στο παρελθόν τη Βενεζουέλα με στρατιωτικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων συστημάτων μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Οι δεσμοί αυτοί Βενεζουέλας-Ιράν προκάλεσαν αυξανόμενη ανησυχία στην Ουάσιγκτον τα τελευταία χρόνια, καθώς θεωρούνται πιθανή απειλή για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ. Αν και δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η επιρροή του Ιράν αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα για τη σύλληψη του Μαδούρο από αμερικανικές δυνάμεις νωρίτερα φέτος, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν επικαλεστεί τη σχέση Καράκας-Τεχεράνης ως στοιχείο που ενίσχυσε την απόφαση για την απομάκρυνσή του από την εξουσία.
