Όταν η Ουρουγουάη εξασφάλισε το 1929 την ανάθεση του πρώτου Παγκοσμίου Κυπέλλου, όλα έμοιαζαν ιδανικά.
Η χώρα ήταν η δις χρυσή Ολυμπιονίκης του ποδοσφαίρου, διέθετε ισχυρή οικονομία και προσφέρθηκε να καλύψει τα έξοδα μεταφοράς και διαμονής όλων των αποστολών, συνδυάζοντας τη διοργάνωση με τον εορτασμό των 100 χρόνων ανεξαρτησίας της χώρας. Όταν όμως έφτασε η ώρα των δηλώσεων συμμετοχής, η ευρωπαϊκή στήριξη εξαφανίστηκε.
Η παγκόσμια οικονομική κρίση μετά το κραχ του 1929 έκανε το υπερατλαντικό ταξίδι των 15-20 ημερών με ατμόπλοιο να μοιάζει απαγορευτικό.
Ιταλία, Γερμανία, Ισπανία, Αυστρία, Ουγγαρία και Τσεχοσλοβακία αρνήθηκαν να ταξιδέψουν, επικαλούμενες οικονομικούς και πρακτικούς λόγους. Πίσω από τις δικαιολογίες όμως υπήρχε και δυσαρέσκεια. Πολλές ευρωπαϊκές ομοσπονδίες θεωρούσαν ότι το πρώτο Μουντιάλ έπρεπε να διεξαχθεί στην Ευρώπη και αντιμετώπισαν την επιλογή της Ουρουγουάης ως ήττα κύρους.
Έξι εβδομάδες πριν από τη σέντρα, καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν είχε δηλώσει συμμετοχή. Ο πρόεδρος της FIFA, ο Ζιλ Ριμέ, αναγκάστηκε να καταφύγει σε προσωπικές παρεμβάσεις. Έστειλε επιστολές σε Γαλλία, Βέλγιο, Ρουμανία και Γιουγκοσλαβία, ζητώντας ουσιαστικά να σώσουν τη διοργάνωση. Στη Ρουμανία χρειάστηκε ακόμη και η παρέμβαση του βασιλιά Καρόλου Β’, ενώ στη Γιουγκοσλαβία η συμμετοχή μετατράπηκε σε πολιτική υπόθεση λόγω της σύγκρουσης ανάμεσα σε Σέρβους και Κροάτες.
Η γιουγκοσλαβική αποστολή αποτέλεσε χαρακτηριστικό παράδειγμα των εθνικών εντάσεων της εποχής. Οι κροατικοί σύλλογοι αρνήθηκαν να συνεργαστούν με την ομοσπονδία του Βελιγραδίου και τελικά η ομάδα που ταξίδεψε στο Μοντεβιδέο αποτελούνταν σχεδόν αποκλειστικά από Σέρβους παίκτες. Παρά τον εσωτερικό διχασμό, έφτασε μέχρι τα ημιτελικά και έγινε μία από τις εκπλήξεις του τουρνουά.
Η Ουρουγουάη δεν έκρυψε ποτέ την πικρία της για την ευρωπαϊκή «αχαριστία». Στον τοπικό Τύπο κυριάρχησε η άποψη ότι η Ευρώπη αρνήθηκε να αναγνωρίσει τη δύναμη του νοτιοαμερικανικού ποδοσφαίρου, παρά τα δύο χρυσά Ολυμπιακά μετάλλια που είχαν προηγηθεί. Τελικά μόνο τέσσερις ευρωπαϊκές ομάδες συμμετείχαν σε ένα τουρνουά που σώθηκε κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή.
Ακόμη και η επίσημη αφίσα της διοργάνωσης έμεινε στην ιστορία για έναν λόγο που ελάχιστοι γνώριζαν. Ανέφερε ότι το Μουντιάλ θα διεξαγόταν από τις 15 Ιουλίου έως τις 15 Αυγούστου, όμως η διοργάνωση ξεκίνησε στις 13 Ιουλίου και ολοκληρώθηκε στις 30 του μήνα. Η αλλαγή έγινε λόγω των καθυστερημένων συμμετοχών, αλλά οι αφίσες είχαν ήδη τυπωθεί. Έτσι, το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο άφησε πίσω του όχι μόνο τον πρώτο παγκόσμιο πρωταθλητή, αλλά και το πρώτο μεγάλο οργανωτικό παράδοξο στην ιστορία της διοργάνωσης.
🏆 Περισσότερες ιστορίες σαν κι αυτή, σε μια έρευνα 640 σελίδων σε μεγάλο μέγεθος, μπορείτε να διαβάσετε στο βιβλίο «Μουντιάλ εμπιστευτικό» που κυκλοφορεί από τη Historical Quest.
