Όλα δείχνουν ότι Σωκράτης Φάμελλος και Παύλος Πολάκης θα αναγκαστούν σύντομα να τραβήξουν ξεχωριστούς δρόμους.

Έντονος είναι ο απόηχος από τις διεργασίες και αντιπαραθέσεις εντός της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ που ανέδειξαν τις εύθραυστες ισορροπίες καθώς και την κρίσιμη καμπή στην οποία βρίσκεται το κόμμα όσον αφορά το μέλλον και τον προσανατολισμό του.

Στο επίκεντρο βρέθηκε η αντιπαράθεση μεταξύ της ομάδας του Παύλου Πολάκη και των λεγόμενων «προεδρικών», με αφορμή το κείμενο που κατατέθηκε από την πλευρά του βουλευτή Χανίων και είχε τις υπογραφές 34 στελεχών της Κεντρικής Επιτροπής.

Το μήνυμα ήταν σαφές και αιχμηρό, υπογραμμίζοντας ότι όσοι «απεργάζονται σενάρια διάλυσης ή ενσωμάτωσης» του ΣΥΡΙΖΑ θα βρουν απέναντί τους μια αποφασισμένη εσωκομματική αντιπολίτευση.

Φοβού τις... συνεργασίες

Η παρέμβαση αυτή δεν περιορίστηκε σε μια απλή διαφοροποίηση, αλλά ανέδειξε τον φόβο ενός τμήματος του κόμματος ότι ο ΣΥΡΙΖΑ κινδυνεύει να χάσει την αυτονομία του μέσα από στρατηγικές συγκλίσεων που ενδέχεται να αλλοιώσουν τον πολιτικό του χαρακτήρα.

Αντιθέτως, το κείμενο της ομάδας Πολάκη πρότεινε γραπτή πρόσκληση σε όλες τις προοδευτικές δυνάμεις, με σαφές περιεχόμενο και χρονικό ορίζοντα.

Από την πλευρά τους, τα στελέχη που κινούνται κοντά στον Σωκράτη Φάμελλο που εστιάζουν στη γραμμή της «προοδευτικής σύγκλισης» ως αναγκαία συνθήκη για την πολιτική αντεπίθεση, απορρίπτοντας κινήσεις τακτικής.

Σημαντική διάσταση στη συζήτηση έδωσε και η παρέμβαση του Θανάση Καρτερού, κάποτε στενού συνεργάτη του Αλέξη Τσίπρα, που ερμηνεύτηκε από πολλούς ως έμμεση αναφορά σε σενάρια «αυτοδιάλυσης» του ΣΥΡΙΖΑ και υποταγής σε έναν ευρύτερο πολιτικό σχεδιασμό υπό τον Α. Τσίπρα.

Μάλιστα το άρθρο αποτέλεσε σημείο αναφοράς στις περισσότερες ομιλίες μελών της Κεντρικής Επιτροπής, πυροδοτώντας αντιδράσεις και ενισχύοντας το κλίμα καχυποψίας, ενώ κάποιοι στάθηκαν και στην πρόσφατη παρέμβαση του Νίκου Κοτζιά.

Την ίδια ώρα, ο γραμματέας της ΚΕ, Στέργιος Καλπάκης, άσκησε κριτική στο ΠΑΣΟΚ για την απόφασή του να επιμείνει στην αυτόνομη πορεία και αναφέρθηκε στον καθοριστικό ρόλο του Αλέξη Τσίπρα στη διαμόρφωση νέων δεδομένων.

Ρόλο-κλειδί στην εκτόνωση της έντασης φέρεται να διαδραμάτισε ο Νίκος Παππάς, ο οποίος σε συνεννόηση με τους προεδρικούς και με την ανοχή της πλευράς Πολάκη, διαμόρφωσε έναν κοινό τόπο που επιβεβαιώνει τη στρατηγική της συνεργασίας, αφήνοντας όμως ανοιχτό το πεδίο ερμηνειών και νέων μελλοντικών συγκρούσεων.

Έτσι, η Κεντρική Επιτροπή ενέκρινε κατά πλειοψηφία την εισήγηση για «προοδευτικές συνεργασίες», διατηρώντας ανοιχτή την πόρτα σε ΠΑΣΟΚ, Νέα Αριστερά και το «κόμμα Τσίπρα».

Διαφορά στρατηγικής

Το βασικό συμπέρασμα από τη συνεδρίαση του σαββατοκύριακου είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται σε μεταβατική φάση, όπου συνυπάρχουν διαφορετικές στρατηγικές και αντιλήψεις για το μέλλον. Η σύγκρουση Πολάκη-προεδρικών δεν είναι απλώς προσωπική ή συγκυριακή, αλλά αντανακλά βαθύτερες ιδεολογικές και πολιτικές διαφοροποιήσεις.

Από τη μία πλευρά, υπάρχει η γραμμή της αυτονομίας και της διατήρησης μιας πιο «συγκρουσιακής» πολιτικής ταυτότητας. Από την άλλη, η στρατηγική της διεύρυνσης και των συνεργασιών που επιχειρεί να απαντήσει στο αίτημα για μια κάποια πολιτική προοπτική.

Η εύθραυστη ισορροπία που επετεύχθη στην Κεντρική Επιτροπή δεν αναιρεί το γεγονός ότι οι αντιθέσεις παραμένουν ενεργές. Το επόμενο διάστημα θα κρίνει αν αυτή η συνύπαρξη μπορεί να εξελιχθεί σε δημιουργική σύνθεση ή αν θα οδηγήσει σε νέες εντάσεις.

Από το rebranding στην… αναπαλαίωση

Μετά από πολλές παλινωδίες, όλα πλέον δείχνουν ότι ο Αλέξης Τσίπρας επισπεύδει τη δημιουργία νέου πολιτικού φορέα επιχειρώντας, σύμφωνα με πολιτικούς παρατηρητές και άσπονδους συντρόφους του, την... «αναπαλαίωση» της Αριστεράς, χωρίς ανανέωση προσώπων ή ιδεών.

Πληροφορίες που διακινούνται το τελευταίο διάστημα αναφέρουν ότι προς το νέο κόμμα ενδέχεται να κατευθυνθούν ο Αλέξης Χαρίτσης, η Έφη Αχτσιόγλου και ο Νάσος Ηλιόπουλος. Ωστόσο, μια πιθανή συμμετοχή τους ενισχύει το επιχείρημα ότι η προσπάθεια αυτή δεν συνιστά ριζική ανανέωση, αλλά περισσότερο μια επανασύνδεση ήδη υπαρχόντων μικρών πολιτικών δυνάμεων που έχουν και σημαντικό μερίδιο στις εντάσεις του παρελθόντος.

Από την πλευρά της Λ. Αμαλίας, δεν υπάρχει προς το παρόν ούτε επιβεβαίωση ούτε διάψευση των σχετικών σεναρίων και υπονοούν ότι όλοι είναι ευπρόσδεκτοι να κριθούν ως… πρόσωπα χωρίς οφίτσια.

Ωστόσο, οι πολιτικοί αναλυτές εμφανίζονται επιφυλακτικοί απέναντι σε αυτή την προοπτική. Όπως επισημαίνουν, εάν το νέο κόμμα βασιστεί κυρίως σε πρόσωπα που έχουν ήδη φθαρεί πολιτικά, τότε θα δυσκολευτεί να πείσει τους πολίτες ότι εκπροσωπεί κάτι πραγματικά νέο. Η «αναπαλαίωση» συχνά συνοδεύεται από αρνητικά φορτία του παρελθόντος, τα οποία δεν είναι εύκολο να ξεπεραστούν.

Ενδεικτικό της κατάστασης είναι και η αναμενόμενη παραίτηση του Αλέξη Χαρίτση από τη θέση του προέδρου της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Αριστεράς, για την οποία φαβορί μοιάζει να είναι ο Γαβριήλ Σακελλαρίδης.