Ο Γιάννης Στουρνάρας τονίζει ότι οι ενισχύσεις πρέπει να εστιάζουν κυρίως σε εκείνους που πλήττονται σφοδρά από τις ανατιμήσεις.
Με σαφή προσδιορισμό των ορίων ανάμεσα στη στήριξη των πολιτών και στον κίνδυνο οικονομικής εκτροπής, ο Γιάννης Στουρνάρας, μέσω συνέντευξης στην κυριακάτικη «Καθημερινή», οριοθετεί τις επόμενες κινήσεις στην οικονομική πολιτική.
«Υπάρχει δυνατότητα για επιλεκτικά μέτρα», σημειώνει, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα πως αυτά οφείλουν να έχουν προσωρινό χαρακτήρα και σαφές περιεχόμενο, ώστε να διασφαλιστεί η σταθερότητα των δημόσιων οικονομικών. Η θέση του συμπίπτει με τις εκτιμήσεις κορυφαίων κυβερνητικών στελεχών και διατυπώνεται σε μια συγκυρία όπου οι πληθωριστικές τάσεις συνεχίζουν να πιέζουν τα νοικοκυριά.
Όπως εξηγεί, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα βρίσκεται στο 2,6%, χαμηλότερα από το 3,5% της Ευρωζώνης, με την ακρίβεια όμως να επιμένει σε είδη πρώτης ανάγκης. Σε αυτό το πλαίσιο, η ανάγκη για δράση είναι δεδομένη, αλλά δεν μπορεί να λάβει οριζόντια μορφή, υποστηρίζει.
Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος τονίζει ότι οι ενισχύσεις πρέπει να εστιάζουν σε συγκεκριμένες κατηγορίες, κυρίως σε εκείνους που πλήττονται σφοδρά από τις ανατιμήσεις. Η στόχευση αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση για ουσιαστικό αποτέλεσμα χωρίς δυσβάσταχτο κόστος για τα κρατικά ταμεία.
«Δεν υπάρχουν περιθώρια για καθολικές παρεμβάσεις», διαμηνύει, ενώ εστιάζει ιδιαίτερα και στη χρονική διάρκεια των μέτρων. Οι κινήσεις αυτές οφείλουν να έχουν ημερομηνία λήξης και να αποσύρονται όταν εξομαλύνονται οι συνθήκες. Η εμπειρία της πανδημικής περιόδου και της ενεργειακής κρίσης, με τα μαζικά προγράμματα στήριξης, προσφέρει διδάγματα, αλλά δεν αποτελεί οδηγό για το μέλλον.
Συγχρόνως, κομβικό σημείο της ανάλυσής του είναι τα δημοσιονομικά περιθώρια. Ο Γιάννης Στουρνάρας αναφέρει ότι η χώρα έχει καταγράψει πρόοδο, με το πρωτογενές πλεόνασμα στο 1,4% του ΑΕΠ το 2024 και πρόβλεψη για άνοδο προς το 2%. Η βελτίωση αυτή επιτρέπει κάποιες κινήσεις, όμως δεν επιτρέπει σε καμία περίπτωση εφησυχασμό.
Φοροαπαλλαγές
Ειδική μνεία κάνει στο έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών, που παρά τη μείωση παραμένει υψηλό, γύρω στο 6% του ΑΕΠ. Το δεδομένο αυτό, μαζί με τις διεθνείς αναταράξεις, λειτουργεί ανασταλτικά για μια πιο χαλαρή δημοσιονομική τακτική. Στο πεδίο των φόρων, προτείνει την επανεξέταση των φοροαπαλλαγών, δείχνοντας ότι εκεί υπάρχουν πόροι που μπορούν να αξιοποιηθούν. Η προσέγγισή του αφορά τον εξορθολογισμό του συστήματος και όχι την επιβολή νέων βαρών, με σκοπό τη χρηματοδότηση δράσεων χωρίς επιπλέον φόρους.
Παράλληλα, προειδοποιεί ξανά για τον κίνδυνο του στασιμοπληθωρισμού, τονίζοντας ότι οι γεωπολιτικές κρίσεις και το κόστος ενέργειας μπορούν να ανατρέψουν τους σχεδιασμούς. Η οικονομική επιβράδυνση σε περιβάλλον ακρίβειας στενεύει τα περιθώρια για οποιονδήποτε λανθασμένο χειρισμό.
Σχετικά με τα κρατικά έσοδα, ο Γιάννης Στουρνάρας εστιάζει στον ΦΠΑ και στις ηλεκτρονικές πληρωμές, επισημαίνοντας ότι η εξάπλωσή τους είναι το ισχυρότερο όπλο κατά της φοροδιαφυγής. Οπως αναφέρει, η χρήση πλαστικού χρήματος έχει ήδη αυξήσει την εισπραξιμότητα του ΦΠΑ, ενισχύοντας τα μεγέθη χωρίς να αλλάξουν οι συντελεστές.
Σημειώνει επίσης πως υπάρχουν και άλλα περιθώρια κερδών μέσω της ψηφιοποίησης και των διασταυρώσεων, γεγονός που θα στηρίξει τις στοχευμένες παρεμβάσεις, προστατεύοντας τον προϋπολογισμό από απώλειες.
Για τον τραπεζικό κλάδο, προτρέπει σε αύξηση των επιτοκίων καταθέσεων, υπογραμμίζοντας ότι η μέχρι τώρα προσαρμογή υπολείπεται σημαντικά της ανόδου των επιτοκίων στα δάνεια. Η βελτίωση των αποδόσεων για τους αποταμιευτές μπορεί να λειτουργήσει ως έμμεση ανακούφιση χωρίς δημοσιονομικό κόστος.
Το μήνυμα του Γιάννη Στουρνάρα προς την κυβέρνηση εν όψει της Διεθνούς Εκθεσης Θεσσαλονίκης και το επιτελείο που θα λάβει μαζί με τον πρωθυπουργό αποφάσεις είναι καθαρό και αποτελεί τον οικονομικό οδηγό των μέτρων που θα ανακοινωθούν.
Παρεμβάσεις επιτρέπονται μόνο με αυστηρή στόχευση, μικρή διάρκεια και προσήλωση στο δημοσιονομικό πλάνο. Οι αποφάσεις του επόμενου διαστήματος θα κριθούν στην ισορροπία μεταξύ της κοινωνικής ανάγκης και της διεθνούς αξιοπιστίας της ελληνικής οικονομίας.
