Γιώργος Παπανδρέου και Χάρης Δούκας ετοιμάζουν συντονισμένη πρωτοβουλία που θα ζητάει την προγραμματική σύγκλιση ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ.
Πίσω από τις υψηλές κορόνες, τα δηλητηριώδη βέλη και τις μεγαλόστομες διακηρύξεις για την ηγεμονία στην Κεντροαριστερά, κρύβεται μια εξαιρετικά σκληρή και απογοητευτική αριθμητική πραγματικότητα. Τόσο ο Νίκος Ανδρουλάκης όσο και ο Αλέξης Τσίπρας δίνουν σκληρή μάχη επιβίωσης, εκκινώντας όμως από θέσεις ουσιαστικής πολιτικής και δημοσκοπικής αδυναμίας, αδυνατώντας να πείσουν ότι συνιστούν αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση εξουσίας.
Στη Χαριλάου Τρικούπη η στρατηγική της «αυτόνομης πορείας» δείχνει να έχει εξαντλήσει τη δυναμική της. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ καταγράφει επιδόσεις που κινούνται οριακά λίγο πάνω από το 10%, ένα ποσοστό που μαρτυρά καθήλωση και αδυναμία διείσδυσης στα ευρύτερα κοινωνικά στρώματα. Η άρνηση συνεννόησης και η εμμονή σε έναν στενά κομματικό μηχανισμό στερούν από το ΠΑΣΟΚ τη δυνατότητα να λειτουργήσει ως ισχυρός πόλος έλξης, εγκλωβίζοντας τη νυν αξιωματική αντιπολίτευση σε ρόλο συμπληρωματικής δύναμης.
Από την άλλη πλευρά, ο Αλέξης Τσίπρας βιώνει τη δική του απότομη προσγείωση. Το αρχικό κύμα ενθουσιασμού για το νέο εγχείρημα της ΕΛΑΣ ξεφουσκώνει με ταχύτατο ρυθμό, με τα ποσοστά του να καταγράφουν καθίζηση, πέφτοντας από το αρχικό 25% στα επίπεδα του 17%. Η επικοινωνιακή υπεροχή και η προσωπική προβολή δεν αρκούν για να καλύψουν τα προγραμματικά κενά και τη δυσπιστία μιας κοινωνίας που θυμάται καλά τα πεπραγμένα της προηγούμενης περιόδου.
Το αποτέλεσμα είναι ένα παράδοξο πολιτικό τέλμα: δύο ηγεσίες να αναλώνονται σε έναν εμφύλιο φθοράς για το ποιος θα έχει το «πάνω χέρι» σε έναν κατακερματισμένο χώρο, την ώρα που το άθροισμα των δυνάμεών τους παραμένει καθηλωμένο. Το σκηνικό ανάμεσα στον πρόεδρο της ΕΛΑΣ Αλέξη Τσίπρα και τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Νίκο Ανδρουλάκη θυμίζει πλέον ανοιχτό πόλεμο χαρακωμάτων. Οι ευθείες βολές διαδέχονται η μία την άλλη: από τα οικονομικά και τα δάνεια του ΠΑΣΟΚ μέχρι τα υπονοούμενα της Χαριλάου Τρικούπη για τις πηγές χρηματοδότησης της ΕΛΑΣ και τους εκατέρωθεν χαρακτηρισμούς περί «ασεβών μνηστήρων» και «one man show».
Σε ρόλο… «γέφυρας»
Στο πλαίσιο αυτό, οι παρασκηνιακές διεργασίες στον χώρο της αντιπολίτευσης έχουν πάρει φωτιά. Στα επιτελεία δύο κομβικών προσώπων, του Γιώργου Παπανδρέου και του Χάρη Δούκα, οι στρατηγικοί σχεδιασμοί για το φθινόπωρο βρίσκονται στην τελική ευθεία. Οι πληροφορίες του «Κόκκινου Γάτου» αναφέρουν ότι αμφότεροι ετοιμάζονται να πατήσουν τη σκανδάλη για μια συντονισμένη πρωτοβουλία που πιστεύουν ότι θα αλλάξει τα δεδομένα, προτάσσοντας την επιτακτική ανάγκη ευρείας προγραμματικής σύγκλισης ανάμεσα στο ΠΑΣΟΚ και την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη (ΕΛΑΣ).
Η λογική τους δεν είναι κεραυνός εν αιθρία, αλλά εδράζεται σε απτά πολιτικά δεδομένα. Για τον Χάρη Δούκα, το περίφημο «Μοντέλο του Δήμου Αθηναίων» δεν υπήρξε ένα συγκυριακό πυροτέχνημα, αλλά ο οδικός χάρτης για την ανατροπή των πολιτικών συσχετισμών απέναντι στην πολιτική κυριαρχία της ΝΔ στην πρωτεύουσα. Από την άλλη πλευρά, ο πρώην πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, διατηρώντας σταθερούς και ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας τόσο με τον Αλέξη Τσίπρα όσο και με άλλα κορυφαία στελέχη του χώρου, θεωρεί πως ο ιστορικός ρόλος της δημοκρατικής παράταξης είναι να συνθέτει και όχι να οχυρώνεται πίσω από κομματικά τείχη.
Βεβαίως, τα εμπόδια για μια τέτοια κίνηση δεν είναι αμελητέα. Η Χαριλάου Τρικούπη υπό τον Νίκο Ανδρουλάκη απορρίπτει μετά βδελυγμίας τα σενάρια κορυφαίων «πολιτικών προξενιών», επιμένοντας στη λογική της αυτόνομης πορείας και σε μια διεύρυνση που θα γίνεται αποκλειστικά υπό τη δική της σκέπη. Την ίδια ώρα, ο Αλέξης Τσίπρας αποφεύγει να εμπλακεί σε εσωκομματικές έριδες άλλων χώρων, προτάσσοντας τη δική του δυναμική για την ανασυγκρότηση του χώρου.
Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, η κίνηση των Παπανδρέου και Δούκα δεν θα παρουσιαστεί ως ένα στενό deal προσώπων τύπου «Τσίπρας - Ανδρουλάκης», αλλά ως ένα επιτακτικό κάλεσμα για «συγκρότηση προγραμματικού προοδευτικού μετώπου» στη βάση, στα συνδικάτα, στην αυτοδιοίκηση και στη Βουλή.
Σε κάθε περίπτωση, ΓΑΠ και Δούκας εμφανίζονται αποφασισμένοι να αναλάβουν ρόλο πολιτικής «γέφυρας», δημιουργώντας ένα ρεύμα πίεσης που αργά ή γρήγορα θα αναγκάσει τις ηγεσίες του ΠΑΣΟΚ και της ΕΛΑΣ να τοποθετηθούν.
Ακούνε στη Χ. Τρικούπη;
Ο θυμωμένος Νίκος και ο δήμαρχος που θέλει να γίνει πρόεδρος (βλ. Χάρη Δούκα) τα κατάφεραν! Εβγαλαν από τα ρούχα του μέχρι και τον ήπιο (ως άνθρωπο και επιστήμονα) Παναγιώτη Λούσκο, αποδίδοντας τα όσα έγραψε για την πολιτική συνεργασιών που οφείλει να έχει η Χαριλάου Τρικούπη (σ.σ.: δείτε τη χθεσινή στήλη) στην Αννα Διαμαντοπούλου. «Με σχεδόν #μισό_αιώνα ενεργής παρουσίας στο ΠΑΣΟΚ, μάλιστα και ως #μελος_της_ΚΕ για πολλά χρόνια, δεν χρειάζομαι ούτε #υποδείξεις ούτε #άδεια για να εκφράζω δημόσια όσα πιστεύω», έγραψε στο Facebook.
«Χαλάμε τα σχέδια Τσίπρα»
Η ανάρτησή του είχε και συνέχεια: «Αυτό που προφανώς ενόχλησε δεν είναι #ποιος έγραψε το κείμενο, αλλά #τι_προτείνει: Το ΠΑΣΟΚ να καταθέσει δέκα μεγάλες μεταρρυθμίσεις, να θέσει όλα τα κόμματα προ των ευθυνών τους και να διαμορφώσει τις συνεργασίες γύρω από το #δικό_του_πρόγραμμα. Αυτό #ενοχλεί τη Νέα Δημοκρατία, γιατί αμφισβητεί το μονοπώλιό της στην #κυβερνητική_σταθερότητα. Ενοχλεί και τον Τσίπρα, γιατί ακυρώνει την επιδίωξή του να #ηγεμονεύσει στην Κεντροαριστερά λεηλατώντας το ΠΑΣΟΚ. Οταν δεν μπορούν να απαντήσουν στην πολιτική πρόταση, αναζητούν… υποβολείς και φτιάχνουν σενάρια …<<παλιά μου τέχνη κόσκινο>>». Οπως και να το δει κανείς, τα δίκια του τα έχει.
Δεν του βγαίνει
Στα δεξιά του πολιτικού χάρτη, τα χαμόγελα έχουν αρχίσει να παγώνουν. Ο Αντώνης Σαμαράς και το περιβάλλον του παρακολουθούν με έντονη αμηχανία τη δημοσκοπική συρρίκνωση του Αλέξη Τσίπρα, καθώς υπολόγιζαν πως η σταδιακή κυβερνητική φθορά θα προκαλούσε ένα γενικευμένο κύμα αμφισβήτησης, ευνοώντας και τη δημιουργία ενός «καθαρόαιμου» δεξιού πόλου.
Και από την άλλη, η ΕΛΑΣ είναι τόσο-όσο, ώστε να αναγκάζει τους γαλάζιους βουλευτές και τα δεξιά στελέχη να συσπειρωθούν ξανά γύρω από το Μαξίμου μπροστά στο φάσμα του «κινδύνου Τσίπρα», αφήνοντας τις στρατηγικές και τα σχέδια του πρώην πρωθυπουργού για εσωκομματικό αντάρτικο χωρίς το απαραίτητο πολιτικό ακροατήριο.
