Ο Αλέξης Τσίπρας ζητά από τους άλλους την πολιτική ευθιξία που ο ίδιος απέφυγε ως ο διάβολος το λιβάνι. Ή μάλλον ξεμπέρδεψε μαζί της με μερικές δυσνόητες πινελιές στην «Ιθάκη», που περισσότερο με χρησμούς της Πυθίας έμοιαζαν παρά με αυτοκριτική.
Στην Αρχαία Ολυμπία, το απόγευμα της Τρίτης 29 Σεπτεμβρίου, ο Αλέξης Τσίπρας επανέλαβε τον γνωστό εαυτό του φροντίζοντας να μοιάζει με ήρωα μεταφυσικού μυθιστορήματος που θέλει να πείσει τους πάντες ότι έχει αλλάξει και είναι μια νέα έκδοση του εαυτού του, αλλά τελικά είναι ο μόνος που το βλέπει… Δεν χρειάστηκε πολλή ώρα για να ξαναμπεί σε τροχιά…
Λίγες ώρες μετά την παραπομπή του Χρήστου Τριαντόπουλου στο Ειδικό Δικαστήριο για το «μπάζωμα» στα Τέμπη, από το βήμα του Olympia Forum ο Α. Τσίπρας ζήτησε από τον υπουργό Δικαιοσύνης, Γιώργο Φλωρίδη, να παραιτηθεί «σήμερα». Κι αν δεν το έκανε, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έπρεπε να τον αποπέμψει, «αν έχει τη στοιχειώδη πολιτική αξιοπρέπεια».
Η επαναλαμβανόμενη τακτική και η παραίτηση από τη Βουλή
Τίποτα από αυτά δεν είναι καινούργιο για τον ίδιο. Τον Δεκέμβριο του 2021, ως αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, ζητούσε από το βήμα της Βουλής την παραίτηση Μητσοτάκη και εκλογές. Το καλοκαίρι του 2022 υπενθύμιζε ότι ζητά εκλογές εδώ και έξι μήνες.
Η διαφορά είναι μία, αλλά δεν είναι λεπτομέρεια: τότε μιλούσε από τα έδρανα. Σήμερα μιλά από fora, τηλεοπτικά στούντιο και περιοδείες. Τυπικά μπορεί να έχει το δικαίωμα να ζητάει ό,τι θέλει, όπως κάθε Έλληνας πολίτης. Αλλά ως πρώην πρωθυπουργός, ως επανακάμψας και αναβαπτισθείς τιμητής της πολιτικής ηθικής, θα έπρεπε να γνωρίζει ότι η αυτοκριτική είναι πρωτίστως δείγμα προσωπικού πολιτικού πολιτισμού και υπευθυνότητας και δευτερευόντως απαίτηση για τους πολιτικούς αντιπάλους.
Πριν από έναν χρόνο ακριβώς, στις 6 Οκτωβρίου 2025, ο Α. Τσίπρας κατέθεσε μια λιτή επιστολή στον πρόεδρο της Βουλής με τη οποία παραιτήθηκε από βουλευτής. Εναν χρόνο μετά, ζητά την αποπομπή ενός υπουργού που λογοδοτεί ακριβώς σε αυτή τη Βουλή. Τα εργαλεία με τα οποία μια δημοκρατία απομακρύνει έναν υπουργό –η πρόταση δυσπιστίας, η Προανακριτική, ο κοινοβουλευτικός έλεγχος– βρίσκονται όλα μέσα στην αίθουσα που εκείνος επέλεξε να εγκαταλείψει.
Η ηθική νομιμοποίηση;
Το ζήτημα δεν είναι αν ο αρχηγός ενός κόμματος έχει το δικαίωμα να ζητά παραιτήσεις. Στη δημοκρατία, το δικαίωμα αυτό το έχει κάθε πολίτης. Το ζήτημα είναι η θεσμική συνέπεια.
Το αποτέλεσμα είναι ένα κόμμα που απαιτεί καθημερινά λογοδοσία στο Κοινοβούλιο, ενώ έχει οργανώσει τη δράση του έξω από αυτό. Ενα κόμμα διαμαρτυρίας με κυβερνητικές αξιώσεις, το οποίο απευθύνεται στη Βουλή όπως ο θεατής στη σκηνή: φωναχτά, από την πλατεία, κάνοντας χωνί τις παλάμες του.
Το ερώτημα είναι ένα: Πού ακριβώς εδράζεται η ηθική νομιμοποίηση για τον Α. Τσίπρα να ζητά παραιτήσεις «για λόγους ευθιξίας»;
