Τη σημασία της έγκαιρης συμμετοχής του υπουργείου Πολιτισμού στα μεγάλα έργα υποδομών υπογράμμισε η Λίνα Μενδώνη στο 9ο Συνέδριο Υποδομών και Μεταφορών.

Μιλώντας στο ITC 2026, που πραγματοποιείται στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, η υπουργός Πολιτισμού τόνισε ότι «ο ρόλος του υπουργείου Πολιτισμού στην εκτέλεση δημοσίων έργων δεν είναι διακοσμητικός», επισημαίνοντας πως η προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς πρέπει να εντάσσονται εξαρχής στον σχεδιασμό.

«Η Ελλάδα είναι ένας αναπεπταμένος αρχαιολογικός χώρος»

Η κ. Μενδώνη σημείωσε ότι «ολόκληρη η Ελλάδα είναι ένας αναπεπταμένος αρχαιολογικός χώρος», γεγονός που καθιστά αναμενόμενη την αποκάλυψη αρχαιοτήτων κατά την εκτέλεση μεγάλων έργων.

Κατά την ίδια, οι διαδικασίες μπορούν να απλοποιηθούν σημαντικά όταν το υπουργείο Πολιτισμού συμμετέχει από τα πρώτα στάδια, όπως άλλωστε προβλέπει η νομοθεσία, ώστε να λαμβάνονται εγκαίρως αποφάσεις για την πορεία των εργασιών.

Υποστήριξε ακόμη ότι σε ορισμένες περιπτώσεις οι καθυστερήσεις συνδέονται με «εργαλειοποίηση των αρχαιοτήτων» από όσους επιδιώκουν, όπως είπε, να ακυρώσουν ένα έργο. Παράλληλα διευκρίνισε ότι η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς μπορεί να συνδυαστεί με την υλοποίηση δημόσιων υποδομών.

Η συμμετοχή του ΥΠΠΟ ήδη από τη φάση της μελέτης, σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία, μπορεί, σύμφωνα με την υπουργό, να βοηθήσει στην αποφυγή αρχαιολογικών ζωνών όπου αυτό είναι εφικτό και να περιορίσει το κόστος από μεγάλες ανασκαφές.

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε το Μετρό Θεσσαλονίκης, υποστηρίζοντας ότι τα ευρήματα στον σταθμό Βενιζέλου «εργαλειοποιήθηκαν πολιτικά».

Μηχανικοί και αρχαιολόγοι χωρίς συγκρουσιακή σχέση

Η υπουργός Πολιτισμού εκτίμησε ότι η σχέση μεταξύ μηχανικών και αρχαιολόγων έχει πάψει να είναι συγκρουσιακή, καθώς πλέον έχει διαμορφωθεί μεγαλύτερη εμπειρία συνεργασίας στα σύνθετα έργα.

Απαντώντας στην κριτική ότι το υπουργείο Πολιτισμού ευθύνεται για καθυστερήσεις, υποστήριξε ότι το ΥΠΠΟ «λύνει προβλήματα που έχει δημιουργήσει ο κακός σχεδιασμός».

Σε ό,τι αφορά τη στελέχωση των Εφορειών Αρχαιοτήτων, σημείωσε ότι για κάθε έργο προσλαμβάνεται το αναγκαίο προσωπικό. Αναγνώρισε, πάντως, ότι τα μεγάλα έργα επιβαρύνουν το μόνιμο δυναμικό των υπηρεσιών.

Κατά την κ. Μενδώνη, με σωστό συντονισμό των συνεδριάσεων του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ), η επιβάρυνση αυτή μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς να δημιουργηθούν σοβαρά προβλήματα στην εξέλιξη των έργων.