Η Σουηδία δεν αποφασίζει πλέον μόνο με βάση την παραδοσιακή εργατική ή αστική ψήφο. Η μη ευρωπαϊκή ψήφος έχει γίνει δομικό στοιχείο του κομματικού συστήματος.
Το οριακό εκλογικό αποτέλεσμα
Στις εκλογές της Σουηδίας, που διεξήχθησαν την περασμένη Κυριακή, το αριστερό μπλοκ προηγείται με τρεις έδρες —176 έναντι 173—, με τα αποτελέσματα της ψήφου των Σουηδών εξωτερικού να αναμένεται να ανακοινωθούν την Τετάρτη.
Σε αυτό το οριακό αποτέλεσμα καθοριστικό ρόλο έπαιξε η ψήφος όσων έχουν καταγωγή εκτός Ευρώπης. Περίπου το 13% των δικαιούχων ψήφου, κοντά στο ένα εκατομμύριο άνθρωποι, ανήκει σε αυτή την ομάδα.
Σύμφωνα με την έρευνα εξόδου Valu του SVT, το 70% ψήφισε κόμματα του κόκκινου-πράσινου στρατοπέδου: 38% Σοσιαλδημοκράτες, 21% Αριστερό Κόμμα, 7% Πράσινους και 4% Κέντρο. Οι Σουηδοί Δημοκράτες έλαβαν 10% και οι Μετριοπαθείς 12%.
Η τάση είναι σταθερή και εντονότερη στους μουσουλμάνους ψηφοφόρους. Προεκλογική έρευνα της Novus έδειχνε στήριξη 85% στα κόμματα της Αριστεράς —Σοσιαλδημοκράτες 61,6%, Αριστερό Κόμμα 18,7%, Πράσινοι 4,9%.
Σε εθνικό επίπεδο, τα ίδια κόμματα κινούνται πολύ χαμηλότερα. Είναι χαρακτηριστικό ότι το αριστερό κόμμα ψηφίζεται 3,4 φορές περισσότερο από αυτούς τους ψηφοφόρους σε σχέση με το σύνολο. Για τους Σοσιαλδημοκράτες είναι 1,4 φορά, ενώ όλα τα υπόλοιπα κόμματα, ειδικά τα δεξιά, βρίσκονται κάτω της μονάδας.
Μια σταθερή πολιτική τάση
Η διαφορά δεν είναι περιστασιακή: αντανακλά κοινωνική θέση, εξάρτηση από το κράτος πρόνοιας, παρουσία των αριστερών κομμάτων στις πολυπολιτισμικές συνοικίες και αντίθεση στην αυστηρή μεταναστευτική πολιτική της κυβέρνησης Tidö.
Για το μέλλον της Σουηδίας αυτό σημαίνει δύο πράγματα.
Πρώτον, η δημογραφική σύνθεση του εκλογικού σώματος αλλάζει ταχύτατα. Το 2002 οι ψηφοφόροι μη ευρωπαϊκής καταγωγής ήταν περίπου 3%. Σήμερα είναι 13% και θα αυξηθούν περαιτέρω λόγω νεότερης ηλικιακής δομής και πολιτογραφήσεων. Ακόμη και με χαμηλότερη συμμετοχή από τους γηγενείς, η συγκέντρωση της ψήφου τους σε λίγα κόμματα τους καθιστά αποφασιστικό παράγοντα σε ισοπαλίες όπως η σημερινή.
Δεύτερον, τα κόμματα θα αναγκαστούν να προσαρμοστούν. Οι Σοσιαλδημοκράτες έχουν ήδη σκληρύνει τη ρητορική τους για μετανάστευση και εγκληματικότητα, ώστε να μη χάσουν γηγενείς ψηφοφόρους, ενώ ταυτόχρονα διατηρούν την υπεροχή στις μεταναστευτικές κοινότητες.
Οι Σουηδοί Δημοκράτες κερδίζουν κάποια ποσοστά μεταξύ μεταναστών που ζουν σε περιοχές υψηλής εγκληματικότητας, αλλά παραμένουν μειοψηφία. Αν η πόλωση συνεχιστεί, η πολιτική θα διχάζεται όλο και περισσότερο ανάμεσα σε γηγενείς περιοχές και σε πυκνοκατοικημένες πολυεθνοτικές ζώνες των πόλεων.
Η Σουηδία δεν αποφασίζει πλέον μόνο με βάση την παραδοσιακή εργατική ή αστική ψήφο. Η μη ευρωπαϊκή ψήφος έχει γίνει δομικό στοιχείο του κομματικού συστήματος. Οσο μεγαλώνει το βάρος της, τόσο περισσότερο θα καθορίζει ποιος κυβερνά και με ποιο συμβιβασμό.
