Οι Ελβετοί ψηφίζουν την Κυριακή σε κρίσιμο δημοψήφισμα για τον περιορισμό του πληθυσμού στα 10 εκατομμύρια, με επίκεντρο τη μετανάστευση.
Οι πολίτες της Ελβετίας καλούνται να αποφασίσουν εάν επιθυμούν να τεθεί ανώτατο όριο στον πληθυσμό της χώρας, σε ένα δημοψήφισμα που διεξάγεται μέσα σε έντονα πολωμένο κλίμα. Η πρόταση προβλέπει ότι ο αριθμός των κατοίκων δεν θα πρέπει να ξεπεράσει τα 10 εκατομμύρια έως το 2050.
Την πρωτοβουλία στηρίζει το Ελβετικό Λαϊκό Κόμμα, το οποίο χαρακτηρίζει το σχέδιο ως «πρωτοβουλία βιωσιμότητας», υποστηρίζοντας ότι θα μειώσει τις πιέσεις στη στέγαση, τις δημόσιες υπηρεσίες και το περιβάλλον.
Η πρόταση για τα 10 εκατομμύρια - Τι προβλέπει το σχέδιο στην Ελβετία
Η ελβετική κυβέρνηση, τα περισσότερα πολιτικά κόμματα, οι εργοδοτικές οργανώσεις και τα συνδικάτα απορρίπτουν την πρόταση, κάνοντας λόγο για «πρωτοβουλία χάους». Υποστηρίζουν ότι ενδεχόμενη εφαρμογή της θα στερήσει κρίσιμο εργατικό δυναμικό από τομείς όπως η υγεία και ο τουρισμός, ενώ θα επιβαρύνει τις σχέσεις της χώρας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ο πληθυσμός της χώρας έχει αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, από 7,3 εκατομμύρια το 2002 σε περίπου 9,1 εκατομμύρια σήμερα. Παράλληλα, το 27% των κατοίκων έχει γεννηθεί στο εξωτερικό, στοιχείο που τροφοδοτεί τη δημόσια συζήτηση γύρω από τη μετανάστευση.
Πολλοί πολίτες εκφράζουν ανησυχίες για τον συνωστισμό στις μεταφορές, το υψηλό κόστος στέγασης και τις αυξανόμενες δαπάνες υγείας.
Σύμφωνα με την πρόταση, η κυβέρνηση θα πρέπει να αναλάβει δράση όταν ο πληθυσμός φτάσει τα 9,5 εκατομμύρια κατοίκους. Μεταξύ των μέτρων που προβλέπονται είναι ο περιορισμός των αιτούντων άσυλο και η κατάργηση της οικογενειακής επανένωσης για αλλοδαπούς εργαζόμενους.
Εάν εγκριθεί το όριο των 10 εκατομμυρίων, η Ελβετία θα υποχρεωθεί να επανεξετάσει ή και να καταγγείλει διεθνείς συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένης της ελεύθερης κυκλοφορίας προσώπων με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Διχασμένη κοινωνία, μάχη μέχρι την τελευταία ψήφο
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το αποτέλεσμα παραμένει αμφίρροπο. Περίπου το 52% των ψηφοφόρων εμφανίζεται αντίθετο στην πρόταση, ενώ το 45% τάσσεται υπέρ, με σημαντικό ποσοστό να παραμένει αναποφάσιστο.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα του διχασμού αποτελεί η αντιπαράθεση μεταξύ του 29χρονου βουλευτή του Ελβετικού Λαϊκού Κόμματος, Νιλς Φίχτερ, και της 31χρονης δημοτικής συμβούλου των Σοσιαλδημοκρατών, Χέλιν Γκένις. Παρότι προέρχονται και οι δύο από οικογένειες μεταναστών, εκφράζουν εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις.
Ο Φίχτερ υποστηρίζει ότι η ανεξέλεγκτη μετανάστευση ευθύνεται για την έλλειψη κατοικιών, την κυκλοφοριακή συμφόρηση, τις πιέσεις στα σχολεία και στις κοινωνικές υπηρεσίες. Από την πλευρά της, η Γκένις απορρίπτει αυτή την προσέγγιση, υποστηρίζοντας ότι τα προβλήματα σχετίζονται με πολιτικές αποφάσεις και όχι με τους μετανάστες.
Ένα από τα βασικά ερωτήματα που απασχολούν τους αναποφάσιστους είναι ο τρόπος εφαρμογής ενός τέτοιου πληθυσμιακού ορίου. Πρόκειται για ένα μέτρο χωρίς προηγούμενο σε εθνικό επίπεδο, καθώς καμία χώρα δεν έχει εφαρμόσει αντίστοιχο μηχανισμό περιορισμού του συνολικού της πληθυσμού. Η μοναδική συγκρίσιμη περίπτωση παραμένει η πρώην πολιτική του ενός παιδιού στην Κίνα, η οποία είχε στόχο την επιβράδυνση της πληθυσμιακής αύξησης και έχει πλέον εγκαταλειφθεί.