Η συνάντηση με την πρέσβη των ΗΠΑ επαναφέρει στο προσκήνιο τις αντιφάσεις της νέας πολιτικής εικόνας που επιχειρεί να χτίσει ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ.

Η συνάντηση του προέδρου της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛ.Α.Σ.) Αλέξη Τσίπρα με την πρέσβη των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, ήρθε να αναδείξει για ακόμη μία φορά τις εμφανείς αντιφάσεις του πολιτικού rebranding που επιχειρεί ο πρώην πρωθυπουργός. Την ώρα που στο εσωτερικό της χώρας εξακολουθεί να επενδύει σε μια ρητορική που απευθύνεται στα παραδοσιακά αντιδεξιά και αντιαμερικανικά αντανακλαστικά σημαντικού μέρους του ακροατηρίου του, στις διεθνείς επαφές του εμφανίζεται ως υπέρμαχος της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών, υπενθυμίζοντας μάλιστα τις πρωτοβουλίες της δικής του διακυβέρνησης για την εμβάθυνση των διμερών σχέσεων. Πρόκειται για μια πολιτική ισορροπία που μπορεί να εξυπηρετεί επικοινωνιακές ανάγκες, αλλά ταυτόχρονα επαναφέρει στο προσκήνιο το ερώτημα αν ο νέος πολιτικός λόγος του Αλέξη Τσίπρα αποτελεί ουσιαστική αλλαγή πορείας ή μια ακόμη προσπάθεια προσαρμογής διαφορετικών μηνυμάτων σε διαφορετικά ακροατήρια.

Η συνάντηση με την Αμερικανίδα πρέσβη ήταν χαρακτηριστική. Από τη μία, ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ. εξακολουθεί να χρησιμοποιεί μια ρητορική που απευθύνεται στα πιο αντισυστημικά αντανακλαστικά του χώρου του, μιλώντας για «δεδομένο σύμμαχο», ασκώντας κριτική στις κυβερνητικές επιλογές και υιοθετώντας σκληρή γλώσσα για διεθνείς εξελίξεις. Από την άλλη, στο διπλωματικό επίπεδο εμφανίζεται ως ένας απόλυτα θεσμικός συνομιλητής, προβάλλοντας τη στρατηγική συνεργασία Ελλάδας – ΗΠΑ και υπενθυμίζοντας τα πεπραγμένα της δικής του κυβέρνησης.

Το rebranding δεν σβήνει τις αντιφάσεις

Το πολιτικό ζήτημα δεν είναι ότι ένας πρώην πρωθυπουργός συναντά την πρέσβη των Ηνωμένων Πολιτειών. Αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό.

Το ερώτημα είναι άλλο: πώς συμβιβάζεται η δημόσια ρητορική που εξακολουθεί να καλλιεργεί απέναντι στο κομματικό του ακροατήριο με τις κινήσεις που πραγματοποιεί στο παρασκήνιο της διπλωματίας;

Όταν απευθύνεται στους ψηφοφόρους της Αριστεράς, η γλώσσα παραμένει συγκρουσιακή. Όταν συνομιλεί με τους διεθνείς παράγοντες, κυριαρχούν ο πραγματισμός, η συνέχεια του κράτους και η στρατηγική συνεργασία. Η αντίθεση αυτή δεν περνά απαρατήρητη και δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για το ποια από τις δύο εικόνες εκφράζει τελικά τη σταθερή πολιτική του θέση.

Η αξιοπιστία δεν χτίζεται με δύο διαφορετικά ακροατήρια

Ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο διαφορετικούς κόσμους: σε ένα εσωτερικό κοινό που εξακολουθεί να περιμένει σκληρή αντισυστημική ρητορική και σε ένα διεθνές περιβάλλον που ζητά προβλεψιμότητα και θεσμική συνέπεια.

Αυτή η διπλή πολιτική γλώσσα ίσως εξυπηρετεί επικοινωνιακά τη συγκυρία. Δυσκολότερα όμως οικοδομεί αξιοπιστία. Γιατί οι πολίτες δεν αξιολογούν μόνο τις συναντήσεις και τις δηλώσεις· συγκρίνουν όσα ακούνε με όσα βλέπουν να γίνονται στην πράξη.

Και όσο το χάσμα ανάμεσα στη δημόσια ρητορική και στην πολιτική πρακτική παραμένει αντικείμενο συζήτησης, τόσο δυσκολότερο γίνεται για το νέο εγχείρημα της ΕΛ.Α.Σ. να πείσει ότι πρόκειται πράγματι για μια νέα πολιτική αρχή και όχι για μια διαφορετική επικοινωνιακή συσκευασία του ίδιου πολιτικού προϊόντος.