Οι επενδυτές στέλνουν προειδοποιητικό μήνυμα στις ΗΠΑ, καθώς η άνοδος των επιτοκίων και οι φόβοι για το χρέος επιβαρύνουν την οικονομία.
Έντονο προβληματισμό προκαλεί στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές η διαρκώς επιδεινούμενη δημοσιονομική εικόνα των Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς η αύξηση του δημόσιου χρέους, τα υψηλά ελλείμματα και οι επίμονες πληθωριστικές πιέσεις οδηγούν τους επενδυτές σε πιο επιφυλακτική στάση απέναντι στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα. Η ανοδική πορεία των αποδόσεων έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει το κόστος χρηματοδότησης σε ολόκληρη την οικονομία, από τα στεγαστικά δάνεια και την αγορά αυτοκινήτου έως τις επενδύσεις των επιχειρήσεων, ενώ οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η διατήρηση της εμπιστοσύνης των αγορών θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για τη σταθερότητα και τις αναπτυξιακές προοπτικές της μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου τα επόμενα χρόνια.
Οι διεθνείς αγορές εμφανίζονται ολοένα και πιο επιφυλακτικές απέναντι στη χρηματοδότηση του αμερικανικού Δημοσίου, γεγονός που οδηγεί σε αύξηση των επιτοκίων δανεισμού και ενισχύει τις οικονομικές πιέσεις που αντιμετωπίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο πόλεμος επηρεάζει την αμερικανική οικονομία
Η εκτόξευση των τιμών της ενέργειας λόγω του πολέμου με το Ιράν έχει επηρεάσει την αγορά ομολόγων, με την απόδοση του 10ετούς αμερικανικού ομολόγου να διαμορφώνεται πάνω από το 4,44%, έναντι 3,95% πριν από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου. Παράλληλα, τα στεγαστικά δάνεια έχουν φτάσει στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων εννέα μηνών, ενώ οι πωλήσεις αυτοκινήτων καταγράφουν επιβράδυνση.
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στις ΗΠΑ. Οι επενδυτές παγκοσμίως ανησυχούν για την επιμονή του πληθωρισμού, τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους πολλών χωρών και τις τεράστιες επενδύσεις που απαιτεί η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζει ότι διαθέτει σχέδιο για τη μείωση του ετήσιου δημοσιονομικού ελλείμματος, το οποίο ανέρχεται σε περίπου 1,8 τρισ. δολάρια. Έχει επικαλεστεί τα έσοδα από δασμούς, το πρόγραμμα χορήγησης «Gold Card» σε ξένους επενδυτές, τις περικοπές δαπανών και την επιτάχυνση της οικονομικής ανάπτυξης. Ωστόσο, πολλοί οικονομολόγοι αμφισβητούν την αποτελεσματικότητα αυτών των μέτρων.
Η Τζέσικα Ρίντλ από το Brookings Institution εκτιμά ότι το πρόσφατο φορολογικό νομοσχέδιο του Τραμπ θα αυξήσει τα ελλείμματα κατά περίπου 5 τρισ. δολάρια σε ορίζοντα δεκαετίας, ενώ τα έσοδα από τους δασμούς καλύπτουν μόνο μικρό μέρος του κόστους. Παράλληλα, το κόστος εξυπηρέτησης του αμερικανικού χρέους έχει υπερτριπλασιαστεί από το 2021 και πλέον ξεπερνά το 1 τρισ. δολάρια ετησίως.
Μήνυμα ανησυχίας
Η άνοδος των επιτοκίων αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό ζήτημα στην προεκλογική αντιπαράθεση για τον έλεγχο της Βουλής και της Γερουσίας. Δημοκρατικοί υποψήφιοι επισημαίνουν ότι το αυξημένο κόστος δανεισμού δυσκολεύει την αγορά κατοικίας, την απόκτηση αυτοκινήτου και τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους.
Παρά τη συνεχιζόμενη άνοδο των αμερικανικών χρηματιστηρίων, οι αγορές στέλνουν σαφές μήνυμα ανησυχίας για τη μακροπρόθεσμη πορεία του αμερικανικού χρέους. Όπως σημειώνουν οικονομολόγοι, η εμπιστοσύνη των επενδυτών παραμένει το θεμέλιο της αγοράς ομολόγων — και η διατήρησή της θα αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη σταθερότητα της αμερικανικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια.
