Με αφορμή τη διανομή του υπερπλεονάσματος, τα κόμματα πλειοδοτούν σε παροχές, επενδύοντας σε «λεφτόδεντρα» και εύκολες καταγγελίες... με πλεόνασμα λαϊκισμού.

Η διανομή του υπερπλεονάσματος από την κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη πυροδότησε νέο γύρο πολιτικής σύγκρουσης, με την αντιπολίτευση να υψώνει τους τόνους και να επιστρατεύει τη γνώριμη ρητορική των «λεφτόδεντρων», μοιράζοντας υποσχέσεις χωρίς κοστολόγηση και αποφεύγοντας συστηματικά να απαντήσει στο βασικό ερώτημα: πώς ακριβώς χρηματοδοτούνται όλα όσα προτείνει.

Η ένταση της αντιπαράθεσης αποκαλύπτει κάτι βαθύτερο από μια απλή διαφωνία για τη δημοσιονομική πολιτική. Δείχνει την αδυναμία της αντιπολίτευσης να αρθρώσει συνεκτική εναλλακτική πρόταση, επιλέγοντας αντ’ αυτού να μετατρέψει το υπερπλεόνασμα σε πεδίο επικοινωνιακής εκμετάλλευσης. Από τις καταγγελίες περί «ανισοτήτων» μέχρι τα αιτήματα για οριζόντιες παροχές, ο κοινός παρονομαστής παραμένει η εύκολη υπόσχεση χωρίς αντίκρισμα.

Μωσαϊκό από αλληλοσυγκρουόμενες υποσχέσεις

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής και ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχειρούν να επενδύσουν πολιτικά στην έννοια της «κοινωνικής κόπωσης», καταγγέλλοντας ότι η κυβέρνηση αξιοποιεί την ακρίβεια ως εργαλείο. Ωστόσο, πίσω από τις δραματικές διατυπώσεις, η πρόταση παραμένει θολή: περισσότερη αναδιανομή, χωρίς σαφές πλαίσιο για το πώς διατηρείται η δημοσιονομική ισορροπία. Η ρητορική θυμίζει περισσότερο πολιτική πίεσης παρά ολοκληρωμένο σχέδιο διακυβέρνησης.

Στον ίδιο άξονα, ο ΣΥΡΙΖΑ, δια του Σωκράτης Φάμελλος, επαναφέρει το δόγμα «δώστε τα όλα», ζητώντας από την πλήρη διοχέτευση του υπερπλεονάσματος μέχρι κατάργηση φόρων και επαναφορά παροχών. Το πρόβλημα δεν είναι η στόχευση στήριξης της κοινωνίας, αλλά η πλήρης απουσία ιεράρχησης και κοστολόγησης. Τα «λεφτόδεντρα» καταγγέλλονται ρητορικά, αλλά στην πράξη καλλιεργούνται με μεγαλύτερη ένταση.

Ακόμη πιο προβλέψιμη είναι η στάση του Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας, που βαφτίζει το μέρισμα «κοροϊδία», επιμένοντας σε μια συνολική καταγγελία του οικονομικού μοντέλου χωρίς να εισέρχεται σε ρεαλιστικές προσαρμογές. Την ίδια στιγμή, η Νέα Αριστερά, η Ελληνική Λύση του Κυριάκος Βελόπουλος και η Νίκη του Δημήτρης Νατσιός ανταγωνίζονται σε σκληρές εκφράσεις και δραματικούς χαρακτηρισμούς, από «πολιτική απάτη» μέχρι «ματωμένο πλεόνασμα». Η υπερβολή, όμως, δεν υποκαθιστά την πολιτική πρόταση.

Σε τελική ανάλυση, η εικόνα είναι γνώριμη: απέναντι σε μια συγκεκριμένη δημοσιονομική επιλογή –επιστροφή μέρους του υπερπλεονάσματος με μετρήσιμους όρους– η αντιπολίτευση αντιπαραθέτει ένα μωσαϊκό από αλληλοσυγκρουόμενες υποσχέσεις. Η πολιτική ευθύνη απαιτεί ισορροπία ανάμεσα στη στήριξη της κοινωνίας και τη σταθερότητα της οικονομίας. Ο λαϊκισμός, αντίθετα, συνεχίζει να επενδύει στο εύκολο αφήγημα: περισσότερα για όλους, χωρίς κόστος για κανέναν.