Οι διεθνείς τιμές των τροφίμων εκτινάχθηκαν σε υψηλό τριετίας, καθώς πόλεμοι, καύσωνες και ξηρασία εντείνουν τις πιέσεις, προμηνύοντας νέες ανατιμήσεις μέχρι το τέλος του έτους.
Οι διεθνείς τιμές τροφίμων κατέγραψαν τον Ιούλιο το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών, με τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO) να προειδοποιεί ότι ένας συνδυασμός γεωπολιτικών εντάσεων, ακραίων καιρικών φαινομένων και προβλημάτων στις εφοδιαστικές αλυσίδες δημιουργεί τις προϋποθέσεις για νέο κύμα ανατιμήσεων τους επόμενους μήνες.
Ο Δείκτης Τιμών Τροφίμων του FAO διαμορφώθηκε στις 131,1 μονάδες τον Ιούλιο, έναντι 130,3 μονάδων τον Ιούνιο, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2023. Παρότι οι τιμές εξακολουθούν να βρίσκονται χαμηλότερα από τα ιστορικά υψηλά που καταγράφηκαν μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι πληθωριστικές πιέσεις επιστρέφουν δυναμικά.
«Εκρηκτικό κοκτέιλ» παραγόντων-Πόλεμοι και καύσωνας πιέζουν την παραγωγή
Ο επικεφαλής οικονομολόγος του FAO προειδοποιεί για μια νέα περίοδο έντονου πληθωρισμού στα τρόφιμα, κάνοντας λόγο για ένα «εκρηκτικό κοκτέιλ» παραγόντων που επηρεάζει τις διεθνείς αγορές.
Στις βασικές αιτίες περιλαμβάνονται οι συνεχιζόμενες συγκρούσεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, οι διαταραχές στις εξαγωγές αγροτικών προϊόντων μέσω της Μαύρης Θάλασσας, αλλά και τα ακραία καιρικά φαινόμενα που περιορίζουν την παραγωγή σε πολλές περιοχές του κόσμου.
Την ίδια στιγμή, οι προβλέψεις για έντονο Ελ Νίνιο ενισχύουν την ανησυχία για χαμηλότερες αποδόσεις στις καλλιέργειες τους επόμενους μήνες, αυξάνοντας την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές.
Σιτάρι, ζάχαρη και έλαια-Οι μεγαλύτερες αυξήσεις
Τα δημητριακά αποτέλεσαν τον βασικό μοχλό ανόδου του δείκτη, με τις τιμές τους να αυξάνονται κατά 3,4% μέσα σε έναν μήνα. Πρωταγωνιστής ήταν το σιτάρι, το οποίο κατέγραψε άνοδο 5,8%, καθώς οι εντεινόμενες επιθέσεις μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας αναζωπύρωσαν τις ανησυχίες για τις εξαγωγές από τη Μαύρη Θάλασσα, μία από τις σημαντικότερες περιοχές παραγωγής σιτηρών παγκοσμίως.
Παράλληλα, οι υψηλές θερμοκρασίες στην Ευρώπη και οι ξηρές συνθήκες στις Ηνωμένες Πολιτείες προκαλούν ανησυχία για τις σοδειές σιταριού, καλαμποκιού και σόγιας.
Ανοδικά κινήθηκαν και οι τιμές της ζάχαρης, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 5,6%, εξαιτίας των δυσμενών καιρικών συνθηκών στην Ευρώπη και την Ασία, αλλά και της αυξημένης ζήτησης για παραγωγή βιοαιθανόλης στη Βραζιλία.
Σημαντική ήταν και η άνοδος στα φυτικά έλαια, με τον σχετικό δείκτη να φτάνει στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2022. Η ενίσχυση των τιμών του πετρελαίου, λόγω της έντασης στη Μέση Ανατολή, αύξησε τη ζήτηση για βιοντίζελ, στηρίζοντας κυρίως τις τιμές του φοινικέλαιου και του σογιέλαιου.
Από τις διεθνείς αγορές στα ράφια-Πότε αναμένονται οι επιπτώσεις
Στον αντίποδα, οι τιμές του κρέατος υποχώρησαν κατά 2,8% σε σχέση με τον Ιούνιο, μετά το ιστορικό υψηλό του προηγούμενου μήνα. Μειώσεις σημειώθηκαν στο βοδινό, το χοιρινό και τα πουλερικά, ενώ το αρνίσιο κρέας κατέγραψε νέο ιστορικό υψηλό λόγω περιορισμένων εξαγωγών από την Ωκεανία. Οριακή ήταν και η πτώση στις τιμές των γαλακτοκομικών.
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι ο δείκτης του FAO αποτυπώνει τις διεθνείς τιμές των βασικών αγροτικών προϊόντων και όχι τις τιμές λιανικής στα σούπερ μάρκετ. Ωστόσο, ιστορικά οι μεταβολές στις διεθνείς αγορές μεταφέρονται με καθυστέρηση λίγων μηνών στους καταναλωτές, γεγονός που ενισχύει τις εκτιμήσεις για νέο κύμα ανατιμήσεων προς το τέλος του έτους.
Σύμφωνα με τον FAO, η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των πολεμικών συγκρούσεων, τις καιρικές συνθήκες στις μεγάλες αγροτικές περιοχές και την ομαλή λειτουργία των εμπορικών διαδρομών και της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας. Εφόσον οι γεωπολιτικές εντάσεις και τα ακραία καιρικά φαινόμενα επιμείνουν, οι πιέσεις στις διεθνείς αγορές τροφίμων ενδέχεται να ενταθούν ακόμη περισσότερο τους επόμενους μήνες.
