Η ναυτιλία στα Στενά του Ορμούζ καταρρέει μετά τις επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια, αυξάνοντας τους κινδύνους για το παγκόσμιο εμπόριο και την ενέργεια.

Η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ έχει περιοριστεί δραματικά, καθώς οι επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια και το αδιέξοδο στις συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή προκαλούν σοβαρή αναστάτωση σε μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Kpler, μόλις πέντε πλοίαμεταφοράς εμπορευμάτων πέρασαν από το Στενό του Ορμούζ το Σάββατο, ενώ την Κυριακή δεν καταγράφηκε καμία διέλευση, έναντι 31 πλοίων το αντίστοιχο Σαββατοκύριακο της προηγούμενης εβδομάδας. Η κατακόρυφη μείωση της εμπορικής κίνησης εντείνει τις ανησυχίες για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ διακινούνταν πριν από τον πόλεμο περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων φορτίων πετρελαίου και LNG, ενώ παράλληλα μειωμένη είναι η κίνηση και στα στρατηγικής σημασίας Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.

Η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ επιβραδύνθηκε σημαντικά το Σαββατοκύριακο, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν τη Δευτέρα, μετά τις επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια αλλά και μετά το «αδιέξοδο» στις συνομιλίες μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.

Οι διελεύσεις 

Σύμφωνα με δεδομένα της εταιρείας παρακολούθησης πλοίων Kpler, μόλις πέντε πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ το Σάββατο, ενώ την Κυριακή δεν καταγράφηκε καμία διέλευση. Την προηγούμενη εβδομάδα, ο αντίστοιχος αριθμός του Σαββατοκύριακου ήταν 31 πλοία.

Μεταξύ των πλοίων που διέσχισαν το Στενό το Σάββατο, ήταν ένα πολύ μεγάλο δεξαμενόπλοιο μεταφοράς αργού πετρελαίου (VLCC), το οποίο ήταν άδειο και είχε απενεργοποιημένο το σύστημα αυτόματης αναγνώρισης (AIS). Καταγράφηκε επίσης ένα πολύ μεγάλο πλοίο μεταφοράς υγροποιημένου αερίου υπό ινδική σημαία, το οποίο ακολούθησε τη διαδρομή μέσω του Ιράν. Παράλληλα, ένα μικρό δεξαμενόπλοιο φορτωμένο με ιρανικό μαζούτ κατέγραψε έξοδο από τα στενά.

Η εμπορική ναυσιπλοΐα φαίνεται να έχει σχεδόν σταματήσει μετά την ανακοίνωση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ότι τρία πλοία της κρατικής εταιρείας πετρελαίου Abu Dhabi National Oil Company (ADNOC) δέχθηκαν επιθέσεις ενώ βρίσκονταν σε διέλευση την περασμένη εβδομάδα.

Η διαμάχη

Την ίδια ώρα, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν δηλώσει ότι είναι σε θέση να διατηρήσουν επ’ αόριστον τον ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν, αυξάνοντας την αβεβαιότητα για την ασφάλεια των διεθνών θαλάσσιων μεταφορών.

Ωστόσο, τα επίσημα στοιχεία ενδέχεται να μην αποτυπώνουν το σύνολο της κίνησης, καθώς ορισμένα πλοία μπορούν να διέρχονται χωρίς να εντοπίζονται, έχοντας απενεργοποιήσει τους πομπούς τους. Παρ’ όλα αυτά, η σημερινή εικόνα απέχει σημαντικά από τα τουλάχιστον 130 πλοία την ημέρα που καταγράφονταν στο Στενό του Ορμούζ, πριν από τον πόλεμο που ξεκίνησαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν τον Φεβρουάριο.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε σε συνέντευξή του σε ιρανικά μέσα ενημέρωσης το Σάββατο ότι η Ουάσιγκτον θα πρέπει να ικανοποιήσει τους όρους της Τεχεράνης σχετικά με το Στενό, προκειμένου να αποκατασταθεί η κανονική ναυσιπλοΐα.

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους θαλάσσιους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο. Πριν από την έναρξη του πολέμου, μέσω της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού διακινούνταν περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων φορτίων αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας μπορεί, συνεπώς, να επηρεάσει σημαντικά τις διεθνείς αγορές ενέργειας και τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Μειωμένη κίνηση και στα στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ

Παρόμοια εικόνα καταγράφεται και στα Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, μια ακόμη κρίσιμη θαλάσσια οδό για το παγκόσμιο εμπόριο.

Εκεί, οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν στις 20 Ιουλίου ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Kpler, 49 πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων διέσχισαν τα στενά κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, έναντι 55 την προηγούμενη εβδομάδα.

Δεν καταγράφηκε, ωστόσο, καμία διέλευση φορτίου πετρελαίου με προορισμό ή προέλευση τη Σαουδική Αραβία.

Η περιορισμένη κίνηση στα δύο στρατηγικής σημασίας θαλάσσια περάσματα καταδεικνύει τις σοβαρές επιπτώσεις της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή για το διεθνές εμπόριο και την ενεργειακή ασφάλεια. Το Στενό του Ορμούζ και το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ αποτελούν βασικές αρτηρίες του παγκόσμιου εμπορίου και οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή της λειτουργίας τους θα μπορούσε να προκαλέσει νέες πιέσεις στις διεθνείς αγορές.