Οι ογκώδεις διαδηλώσεις δείχνουν πως οι πολίτες δεν αντέχουν άλλο το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν.
Γράφει η Έρση Παπαδάκη
Στις φλόγες βρίσκεται εδώ και αρκετές ημέρες το Ιράν λόγω των διαδηλώσεων που ξεκίνησαν με αφορμή την ακρίβεια και διάφορα κοινωνικά ζητήματα, αλλά πραγματική τους αιτία είναι οι ανύπαρκτες πια αντοχές των πολιτών απέναντι στην καταπίεση του καθεστώτος των μουλάδων.
Το θεοκρατικό και ισλαμικό καθεστώς του Ιράν δοκιμάζεται έτσι σοβαρά και δεν είναι λίγοι εκείνοι που εκτιμούν πια ότι οι διαδηλώσεις αυτές και η αναταραχή που επικρατούν στην ιρανική κοινωνία μπορούν να οδηγήσουν στο τέλος του.
Ανάλογες εκδηλώσεις διαμαρτυρίας και αντίδρασης κατά των μουλάδων και του θεοκρατικού καθεστώτος εκδηλώθηκαν πάντως αρκετές φορές τα τελευταία χρόνια και όλες οι εξεγέρσεις αυτές καταπνίγηκαν στο αίμα από το καθεστώς.
Αυτήν τη φορά όμως οι αντιδράσεις είναι πιο έντονες και το υπόβαθρο θεωρείται από πολλούς κατάλληλο για μια εσωτερική ανατροπή του καθεστώτος, ενώ η παρέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος απείλησε με επέμβαση στην περίπτωση που το καθεστώς επιχειρήσει να καταπνίξει και πάλι στο αίμα την επανάσταση των πολιτών μαρτυρά εξίσου ότι το Ιράν βρίσκεται σε κομβικό σημείο.
Η πίεση άλλωστε προς το θεοκρατικό καθεστώς της Τεχεράνης έχει αυξηθεί ύστερα από τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ τον τελευταίο χρόνο, αλλά και μετά την εκδίωξη του Μπασάρ αλ Άσαντ από τη Συρία, καθώς εκείνος αποτελούσε τον πιο στενό σύμμαχο του ιρανικού καθεστώτος στην ευρύτερη περιοχή.
Τα κρατικά μέσα ενημέρωσης και οι οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα κάνουν ήδη λόγο για περισσότερους από 10 θανάτους μέσα στην τελευταία εβδομάδα, συμπεριλαμβανομένων και μελών μιας παραστρατιωτικής ομάδας που συνδέεται με τους Φρουρούς της Επανάστασης – το επίλεκτο στρατιωτικό σώμα των μουλάδων.
Ο εκλεγμένος πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, επιχείρησε πάντως να κρατήσει μια πιο μετριοπαθή στάση μετά τις διαδηλώσεις και δεσμεύτηκε να ξεκινήσει διάλογο με τους διαδηλωτές σχετικά με το κόστος διαβίωσης και τα οικονομικά προβλήματα που έχουν βγάλει στους δρόμους τους Ιρανούς. Παράλληλα, αναγνώρισε –κατά το ξεκίνημα των διαδηλώσεων– ότι η κρίση οφείλεται σε χειρισμούς των αρχών και όχι στους διαδηλωτές.
Κρίσιμο στοιχείο για το μέλλον του Ιράν είναι η διαδοχή του 86χρονου σήμερα θρησκευτικού ηγέτη της χώρας, Αγιατολάχ Χαμενεΐ. Αν και την εξουσία διεκδικεί ο πρόεδρος Πεζεσκιάν, ο οποίος τυπικά διοικεί τη χώρα, ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ ελέγχει τον στρατό και το σώμα των Φρουρών της Επανάστασης, το οποίο διατηρεί στενούς δεσμούς με παράγοντες της οικονομικής και κοινωνικής ζωής του Ιράν και κατ’ αυτόν τον τρόπο θεωρείται ότι ελέγχει τη χώρα.
Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι η πολιτοφυλακή που πρωταγωνιστεί στην καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων ελέγχεται κατά τον ίδιο τρόπο από τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Η σκληρή απάντηση παράλληλα του καθεστώτος στις δηλώσεις Τραμπ και οι απειλές («θα του κόψουμε το χέρι») υποκρύπτουν το ενδεχόμενο κλιμάκωσης στην περιοχή με πυραυλικές επιθέσεις κατά αμερικανικών βάσεων ή ισραηλινών στόχων, όπως επιχείρησε να κάνει το Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς.
Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο επίσημα οι μουλάδες βαφτίζουν τους διαδηλωτές αυτήν τη στιγμή «όργανα του Σατανά και των εχθρών του Ιράν», δηλαδή τους ταυτίζουν με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Αξίζει δε να σημειωθεί σε εσωτερικό επίπεδο όχι μόνο η εύγλωττη σιωπή της ελληνικής Αριστεράς για τις εξελίξεις στο Ιράν και την καταπίεση του καθεστώτος των μουλάδων, αλλά κυρίως ο θαυμασμός που έχουν εκφράσει κατά το πρόσφατο παρελθόν στελέχη της γι’ αυτό το καθεστώς και η προσπάθεια κατά τη διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ για την ενίσχυση των σχέσεων και της συνεργασίας ανάμεσα στην Αθήνα και την Τεχεράνη.
Όπως το ίδιο εύγλωττη ήταν η σιωπή των κατά τ’ άλλα ευαίσθητων για τα δικαιώματα των γυναικών κομμάτων και οργανώσεων για τη δολοφονία από τις ιρανικές αρχές καταστολής της Μαχσά Αμινί που δεν φορούσε σωστά τη μαντίλα της…
