Με συνθήματα κατά της ακρίβειας και επιθέσεις σε Κυριάκο Μητσοτάκη και Αλέξη Τσίπρα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αναζητά πολιτικό διέξοδο μέσα στη δημοσκοπική στασιμότητα.
Η νέα παρέμβαση του Νίκου Ανδρουλάκη από τη Νέα Ιωνία επιβεβαίωσε το βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα το ΠΑΣΟΚ: πολλή ρητορική περί πολιτικής αλλαγής, αλλά ελάχιστη πειστικότητα ότι μπορεί πράγματι να αποτελέσει εναλλακτική πρόταση εξουσίας. Ο πρόεδρος του κόμματος επέλεξε να επιτεθεί στην κυβέρνηση για την ακρίβεια, να επαναλάβει γνωστές προτάσεις για ΦΠΑ και ελέγχους στην αγορά και να εμφανιστεί ως ο αυθεντικός εκφραστής της κοινωνικής δυσαρέσκειας. Ωστόσο, την ώρα που οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν απώλειες, εσωκομματικές τριβές και αδυναμία πολιτικής διεύρυνσης, οι μεγάλες διακηρύξεις περί «νέου ξεκινήματος» ακούγονται περισσότερο ως προσπάθεια συσπείρωσης ενός προβληματισμένου κομματικού ακροατηρίου παρά ως πειστικό σχέδιο διακυβέρνησης.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επανέφερε το γνωστό αφήγημα περί πολιτικής αλλαγής, επιτέθηκε σε Κυριάκο Μητσοτάκη και Αλέξη Τσίπρα και κάλεσε τους πολίτες να εμπιστευθούν το κόμμα του ως τη μοναδική αξιόπιστη εναλλακτική λύση. Παράλληλα, επέμεινε στις θέσεις του για την ακρίβεια, τη λειτουργία του κράτους και τα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής.
Το πρόβλημα για τη Χαριλάου Τρικούπη είναι ότι η πραγματικότητα δεν συμβαδίζει με τη ρητορική. Την ώρα που ο κ. Ανδρουλάκης ζητά από τους πολίτες να πιστέψουν πως το ΠΑΣΟΚ μπορεί να νικήσει, το ίδιο το κόμμα συνεχίζει να εκπέμπει αντιφατικά μηνύματα, να συζητά δημόσια για συνεργασίες, να αναζητά μεταγραφές από κάθε πολιτική κατεύθυνση και να αδυνατεί να διαμορφώσει καθαρό πολιτικό στίγμα απέναντι στις νέες εξελίξεις στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Επίθεση στην κυβέρνηση με συνταγές του χθες
Ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχείρησε να χτίσει την ομιλία του πάνω στο ζήτημα της ακρίβειας, κατηγορώντας την κυβέρνηση για αδράνεια και έλλειψη πολιτικής βούλησης. Το επιχείρημα, ωστόσο, δεν είναι νέο. Εδώ και χρόνια το ΠΑΣΟΚ επαναλαμβάνει τις ίδιες προτάσεις για μειωμένο ΦΠΑ, αυστηρότερους ελέγχους και πρόστιμα στα καρτέλ, χωρίς να καταφέρνει να μετατρέψει αυτή τη ρητορική σε ουσιαστικό πολιτικό πλεονέκτημα.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται να υπόσχεται συγκρούσεις με συμφέροντα και κατεστημένα, την ίδια στιγμή που το κόμμα του αναζητά διαρκώς νέες ισορροπίες, διευρύνσεις και πολιτικές συμμαχίες. Η απόσταση ανάμεσα στις διακηρύξεις και στην πολιτική πραγματικότητα παραμένει εμφανής.
Αντι-Μητσοτάκης και αντι-Τσίπρας ταυτόχρονα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η προσπάθεια του κ. Ανδρουλάκη να χτυπήσει ταυτόχρονα τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Αλέξη Τσίπρα. Από τη μία κατηγόρησε τον πρωθυπουργό για αλαζονεία και αποτυχία στη διαχείριση κρίσιμων ζητημάτων. Από την άλλη επανέφερε το αφήγημα περί των ψευδαισθήσεων και των υποσχέσεων της περιόδου ΣΥΡΙΖΑ.
Η στρατηγική αυτή, όμως, κρύβει μια πολιτική αντίφαση. Ενώ το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να παρουσιαστεί ως η μοναδική εναλλακτική λύση, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων του μετακινείται είτε προς το νέο εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα είτε προς άλλες επιλογές της αντιπολίτευσης. Με άλλα λόγια, ο κ. Ανδρουλάκης εξακολουθεί να δίνει μάχη απέναντι σε δύο αντιπάλους χωρίς να έχει καταφέρει να κερδίσει το κεντρικό ακροατήριο που χρειάζεται για να διεκδικήσει την εξουσία.
«Δεν είμαστε όλοι το ίδιο» αλλά η κοινωνία δεν πείθεται
Το κεντρικό μήνυμα της ομιλίας ήταν η προτροπή προς τους πολίτες να εμπιστευθούν το ΠΑΣΟΚ επειδή «δεν είναι όλοι το ίδιο». Πρόκειται για μια φράση που ακούγεται συχνά από τη Χαριλάου Τρικούπη τα τελευταία χρόνια, χωρίς όμως να συνοδεύεται από δημοσκοπική απογείωση ή ισχυρό κοινωνικό ρεύμα.
Αυτό ακριβώς εξηγεί και την αυξανόμενη πίεση στο εσωτερικό του κόμματος. Όσο ο Νίκος Ανδρουλάκης επαναλαμβάνει ότι το ΠΑΣΟΚ διαθέτει πρόγραμμα, στελέχη και σχέδιο εξουσίας, τόσο εντονότερα τίθεται το ερώτημα γιατί όλα αυτά δεν μεταφράζονται σε πολιτική δυναμική. Και όσο η απάντηση παραμένει ασαφής, οι μεγάλες εξαγγελίες περί «αλλαγής των πάντων» κινδυνεύουν να εκληφθούν ως ακόμη μία προεκλογική υπόσχεση που ακούγεται εντυπωσιακή στην αίθουσα, αλλά δύσκολα πείθει έξω από αυτήν.
