Προειδοποιήσεις για οργανωμένα σχέδια μαζικής εισόδου μεταναστών στη Θέουτα είχαν στείλει οι ισπανικές υπηρεσίες πληροφοριών μία ημέρα πριν από τα γεγονότα της 30ής Ιουλίου, σύμφωνα με έγγραφα που δημοσιοποίησε την Τετάρτη η κυβέρνηση της Ισπανίας.
Περισσότεροι από 70.000 μετανάστες πέρασαν τότε στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στις βόρειες ακτές της Αφρικής που συνορεύει με το Μαρόκο. Κατά τη μαζική είσοδο εκτιμάται ότι έχασαν τη ζωή τους 140 άνθρωποι.
Η Μαδρίτη έδωσε στη δημοσιότητα συνολικά 40 αναφορές υπηρεσιών πληροφοριών, μηνύματα και προειδοποιήσεις για το διάστημα από την 1η έως την 31η Ιουλίου, υλοποιώντας σχετική δέσμευση του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ.
Ανάμεσά τους περιλαμβάνεται σημείωμα του Εθνικού Κέντρου Πληροφοριών της Ισπανίας, CNI, προς τις μαροκινές υπηρεσίες DGST και DGED, με ημερομηνία 29 Ιουλίου. Σε αυτό καταγράφονταν αναφορές στα social media για σχέδια εισόδου στη Θέουτα, είτε με αναρρίχηση στον συνοριακό φράχτη είτε κολυμπώντας γύρω από αυτόν.
Σύμφωνα με το σημείωμα, οι συμμετέχοντες σχεδίαζαν να εκμεταλλευτούν τους εορτασμούς για την Ημέρα του Θρόνου στο Μαρόκο.
Την ίδια ημέρα, το CNI ενημέρωσε και τον εκπρόσωπο της ισπανικής κυβέρνησης στη Θέουτα, όπως προκύπτει από αποχαρακτηρισμένα μηνύματα στο WhatsApp.
«Υπάρχουν δύο διαφορετικές ομάδες με συνολικά 180.000 ακολούθους. Απλώς για να σας δώσουμε μια ιδέα για την κλίμακα», ανέφερε ένα από τα μηνύματα, περιγράφοντας την απήχηση των συγκεκριμένων ομάδων στα κοινωνικά δίκτυα.
Η κυβέρνηση του Μαρόκου δεν απάντησε σε αίτημα σχολιασμού.
Ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών, Χοσέ Μανουέλ Άλβαρες, υποστήριξε ότι τα έγγραφα δεν περιείχαν προειδοποίηση που να αποτυπώνει το πλήθος των ανθρώπων που τελικά πέρασαν στον θύλακα.
«Σας μιλώ ως υπουργός Εξωτερικών, βασιζόμενος σε όσα έζησα εκείνη την ημέρα. Δεν ήμουν ενήμερος για οποιαδήποτε πληροφορία που να έδειχνε το μέγεθος της χιονοστιβάδας», δήλωσε στους δημοσιογράφους.
Ανάλογη θέση είχε διατυπώσει την περασμένη εβδομάδα στο κοινοβούλιο ο Πέδρο Σάντσεθ. Ο Ισπανός πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι υπήρχαν αναφορές για την κατάσταση στα σύνορα, αλλά υποστήριξε ότι καμία δεν αποκάλυπτε το μέγεθος της κρίσης. Πρόσθεσε ότι δεν υπήρχαν αποδείξεις πως η μαζική είσοδος είχε ενορχηστρωθεί από τις μαροκινές αρχές.
Στα έγγραφα περιλαμβάνεται και εσωτερικό υπόμνημα του ισπανικού υπουργείου Άμυνας, με ημερομηνία 30 Ιουλίου. Σε αυτό αναφερόταν ότι από τις 25 Ιουλίου είχαν φτάσει στη Θέουτα περίπου 1.700 μετανάστες διά θαλάσσης από το Μαρόκο και ότι αναμένονταν σύντομα νέες παραβιάσεις των συνόρων. Η κατάσταση στα γειτονικά μαροκινά παράλια περιγραφόταν ως «μεταναστευτικό χάος».
Έξι εβδομάδες μετά, περισσότεροι από 10.000 μετανάστες παραμένουν στη Θέουτα, σύμφωνα με τις τοπικές αρχές. Ανάμεσά τους βρίσκονται ασυνόδευτοι ανήλικοι, ενώ πολλοί διαμένουν σε αυτοσχέδιους καταυλισμούς, στους δρόμους και στις παραλίες.
Κάτοικοι οργανώνουν σχεδόν καθημερινά διαδηλώσεις, εκφράζοντας οργή για τη διαχείριση της κρίσης. Η δημοσιοποίηση των προειδοποιήσεων επαναφέρει στο επίκεντρο τις αποφάσεις που ελήφθησαν πριν από τη μαζική είσοδο και τα μέτρα που εφαρμόστηκαν στα σύνορα.
