Η Τουρκία επανέρχεται με νέες αμφισβητήσεις στο Αιγαίο, αυτή τη φορά με αφορμή το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, που ανακοίνωσε η ελληνική κυβέρνηση και τέθηκε σε ισχύ με υπουργική απόφαση.
Η αντίδραση της Άγκυρας δεν περιορίζεται στο ενεργειακό σκέλος του νέου σχεδιασμού. Αντιθέτως, επαναφέρει τη γνωστή θεωρία των «γκρίζων ζωνών», αμφισβητώντας ακόμη και γεωγραφικούς σχηματισμούς στο Αιγαίο, ενώ χαρακτηρίζει τις ελληνικές πρωτοβουλίες μονομερείς.
Yunanistan Tarafından İlan Edilen Yenilenebilir Enerji Kaynakları Özel Mekansal Çerçevesi Hakkında:
— Öncü Keçeli | Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü (@oncukeceli) August 19, 2026
Yunanistan tarafından Ege Denizi'ni de kapsayacak şekilde bugün (19 Ağustos) ilan edilen Yenilenebilir Enerji Kaynakları Özel Mekansal Çerçevesi, Yunanistan'ın diğer benzer…
Τουρκικό ΥΠΕΞ: «Δεν παράγει νομικές συνέπειες για την Τουρκία»
Ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, Οντζού Κετσελί, δήλωσε το βράδυ της Τετάρτης ότι το νέο ελληνικό χωροταξικό πλαίσιο, το οποίο περιλαμβάνει και θαλάσσιες περιοχές του Αιγαίου, δεν δημιουργεί, σύμφωνα με την τουρκική θέση, οποιαδήποτε νομική συνέπεια για την Άγκυρα.
Μάλιστα, η τουρκική πλευρά συνέδεσε την ανακοίνωσή της με τα λεγόμενα «αλληλένδετα προβλήματα του Αιγαίου», επαναφέροντας τον ισχυρισμό περί γεωγραφικών σχηματισμών των οποίων, όπως υποστηρίζει, η κυριαρχία δεν έχει μεταβιβαστεί στην Ελλάδα μέσω διεθνών συνθηκών.
Παράλληλα, η Άγκυρα κάλεσε την Ελλάδα να αποφεύγει, όπως υποστηρίζει, μονομερείς ενέργειες σε κλειστές ή ημίκλειστες θάλασσες, επικαλούμενη την ανάγκη συνεργασίας μεταξύ των παράκτιων κρατών.
Ο Κετσελί δήλωσε ακόμη ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να συνεργαστεί με την Ελλάδα, επαναλαμβάνοντας την πάγια τουρκική θέση υπέρ μιας «ειλικρινούς και ολοκληρωμένης προσέγγισης» για την αντιμετώπιση των διαφορών.
Στην ανακοίνωση γίνεται επίσης αναφορά στη Διακήρυξη των Αθηνών για τις Φιλικές Σχέσεις και την Καλή Γειτονία, που υπογράφηκε στις 7 Δεκεμβρίου 2023.
Παπασταύρου: Οι τουρκικές μονομερείς ενέργειες δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα
Από την ελληνική πλευρά, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου είχε αναφερθεί νωρίτερα στις τουρκικές πρωτοβουλίες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, υπογραμμίζοντας ότι η μονομερής ανακήρυξη «εθνικών θαλάσσιων πάρκων» από την Άγκυρα δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.
Όπως τόνισε, οι συγκεκριμένες ενέργειες δεν συνάδουν με το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, παραπέμποντας και στην ελληνική θέση για το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Σύμφωνα με τον υπουργό, η Ελλάδα έχει προχωρήσει στη θεσμοθέτηση των δικών της θαλάσσιων πάρκων και στον σχεδιασμό της ενεργειακής της πολιτικής με βάση το διεθνές δίκαιο.
Τι προβλέπει το νέο Χωροταξικό για τις ΑΠΕ
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο επικαιροποιεί τους κανόνες για τη χωροθέτηση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και μονάδων αποθήκευσης, αντικαθιστώντας το προηγούμενο πλαίσιο που είχε θεσπιστεί το 2008.
Ο σχεδιασμός έχει μακροπρόθεσμο ορίζοντα έως το 2050 και επιχειρεί να συνδυάσει την ενεργειακή ανάπτυξη με την προστασία του περιβάλλοντος, του τοπίου, των τοπικών κοινωνιών και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Αυστηρότεροι κανόνες για τα φωτοβολταϊκά
Για τις νέες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις θεσπίζονται ενιαίοι κανόνες σε ολόκληρη τη χώρα και διευρύνονται οι περιοχές στις οποίες απαγορεύεται η εγκατάστασή τους.
Στις ζώνες αποκλεισμού περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, περιοχές του δικτύου NATURA 2000, δάση και δασικές εκτάσεις, υγρότοποι Ραμσάρ, εθνικοί δρυμοί, μνημεία της φύσης και περιοχές πολιτιστικής προστασίας.
Παράλληλα, τίθεται ανώτατο όριο κάλυψης γης από νέες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις, το οποίο σε επίπεδο Περιφερειακής Ενότητας δεν μπορεί να υπερβαίνει το 1,5% της συνολικής έκτασης.
Περιορισμοί στα αιολικά πάρκα
Το νέο πλαίσιο προβλέπει επίσης σημαντικές ζώνες αποκλεισμού για την εγκατάσταση αιολικών σταθμών.
Μεταξύ άλλων, απαγορεύεται η εγκατάσταση αιολικών πάρκων στην Αττική και στη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης, σε περιοχές μεγάλου υψομέτρου, σε προστατευόμενους υγροτόπους και σε συγκεκριμένες ζώνες ιδιαίτερης περιβαλλοντικής αξίας.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τα νησιά μικρότερα των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, όπου τίθενται αυστηρότεροι περιορισμοί, με ορισμένες εξαιρέσεις που συνδέονται με κρίσιμες υποδομές και την ασφάλεια του ενεργειακού συστήματος.
Στον νησιωτικό χώρο διατηρείται επίσης το ανώτατο ποσοστό κάλυψης εδάφους από αιολικούς σταθμούς στο 4% της έκτασης ανά Δημοτική Ενότητα.
Ειδικοί κανόνες για τα νησιά και τις υπόλοιπες μορφές ΑΠΕ
Για την εγκατάσταση αιολικών σταθμών στα νησιά προβλέπεται ειδική μελέτη τοπίου στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής αδειοδότησης.
Η αξιολόγηση θα λαμβάνει υπόψη το μέγεθος των εγκαταστάσεων, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής και τις επιπτώσεις στο φυσικό τοπίο και στις θέες.
Το νέο χωροταξικό πλαίσιο περιλαμβάνει ακόμη επικαιροποιημένους κανόνες για έργα βιοαερίου, βιομεθανίου, βιομάζας, γεωθερμίας και μικρών υδροηλεκτρικών μονάδων.
«Ενεργειακή μετάβαση με κανόνες»
Ο Σταύρος Παπασταύρου παρουσίασε το νέο πλαίσιο ως μέρος της ευρύτερης στρατηγικής για την ενεργειακή μετάβαση και την ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας της χώρας.
Όπως υπογράμμισε, η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά πλεονεκτήματα λόγω του ηλιακού και αιολικού δυναμικού της, ενώ στόχος είναι η αύξηση της εγχώριας παραγωγής ενέργειας με κανόνες που θα προστατεύουν το περιβάλλον και τις τοπικές κοινωνίες.
Η νέα αντίδραση της Άγκυρας, πάντως, δείχνει ότι ακόμη και ο ενεργειακός και χωροταξικός σχεδιασμός της Ελλάδας μπορεί να μετατραπεί σε πεδίο ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης, καθώς η Τουρκία επιμένει να συνδέει κάθε ελληνική πρωτοβουλία στο Αιγαίο με τις ευρύτερες και πάγιες διεκδικήσεις της.
