Νέα εποχή σηματοδοτεί για το Μαρόκο η ανάληψη της πρωθυπουργίας από τη Φατίμα Ζάχρα Ελ Μανσούρι, η οποία γίνεται η πρώτη γυναίκα στο αξίωμα αυτό.
Η 50χρονη δικηγόρος τίθεται επικεφαλής κυβέρνησης συνασπισμού τεσσάρων κομμάτων, πρωτοφανήW εξέλιξη για το βασίλειο της Βόρειας Αφρικής, όπου η θρησκεία, οι παραδοσιακές αντιλήψεις για τον ρόλο των γυναικών και οι εκτεταμένες εξουσίες του μονάρχη εξακολουθούν να διαμορφώνουν το πολιτικό σκηνικό.
Σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Maghreb Arabe Presse (MAP), ο βασιλιάς Μοχάμεντ ΣΤ΄ υποδέχθηκε τα μέλη της νέας κυβέρνησης στο Βασιλικό Παλάτι, στην πρωτεύουσα Ραμπάτ, και προήδρευσε της τελετής διορισμού τους. Το νέο Υπουργικό Συμβούλιο αποτελείται από 32 μέλη, μεταξύ των οποίων επτά γυναίκες και την Ελ Μανσούρι επικεφαλής.
Η Ελ Μανσούρι, δικηγόρος με σπουδές στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου του Μονπελιέ στη Γαλλία, δεν είναι νεοεισερχόμενη στην πολιτική. Έχει διαγράψει περισσότερες από δύο δεκαετίες δημόσιας παρουσίας, έχοντας διατελέσει δύο φορές δήμαρχος του Μαρακές, βουλευτής και υπουργός αρμόδια για τον χωροταξικό σχεδιασμό, την πολεοδομία, τη στέγαση και την αστική πολιτική. Στο συγκεκριμένο υπουργείο παρέμεινε επί πέντε χρόνια, υπό τον προηγούμενο πρωθυπουργό Αζίζ Αχαννούς.
Όπως επισημαίνει το Associates Press, το 2024 αναδείχθηκε σε μία από τις σημαντικότερες ηγετικές φυσιογνωμίες του Κόμματος Αυθεντικότητας και Νεωτερικότητας (PAM), το οποίο ιδρύθηκε το 2008 από τον Φουάντ Αλί Ελ Χίμα, παιδικό φίλο και στενό σύμβουλο του βασιλιά.
H πολιτική διαδρομή
Η πολιτική της διαδρομή συνδέεται και με την οικογενειακή της καταγωγή. Είναι κόρη του Αμπντεραχμάν Ελ Μανσούρι, γνωστού ως «πασάς του Μαρακές», ανώτατου τοπικού αξιωματούχου που είχε διατελέσει πρεσβευτής του Μαρόκου στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Ο πατέρας της είχε επίσης ηγηθεί του δικηγορικού συλλόγου του Μαρακές.
Στην προσωπική της ζωή, η Φατίμα Ζάχρα Ελ Μανσούρι έχει αποκτήσει δύο παιδιά, τον Αμπντελαζίζ και τη Γιασμίνα, από τον γάμο της με τον Σούκρι Μπεράντα, γιατρό που δραστηριοποιήθηκε και στον τομέα των ακινήτων.
Το Σύνταγμα του Μαρόκου προβλέπει ότι ο βασιλιάς διορίζει τον επικεφαλής της κυβέρνησης από το κόμμα που κερδίζει τις περισσότερες έδρες στις βουλευτικές εκλογές. H «αρχή της δεδηλωμένης» δηλαδή ο αρχηγός του κράτους να διορίζει πρωθυπουργό και κυβέρνηση του κόμματος ή συνασπισμού κομμάτων που διαθέτουν την κοινοβουλευτική πλειοψηφία θεσπίστηκε μετά τις διαδηλώσεις της Αραβικής Άνοιξης το 2011, όταν οι διαδηλωτές απαίτησαν πολιτικές μεταρρυθμίσεις. Προηγουμένως, ο μονάρχης μπορούσε να επιλέγει πρωθυπουργό χωρίς τον συγκεκριμένο περιορισμό.
Παρά τον ιστορικό χαρακτήρα του διορισμού της, η Ελ Μανσούρι θα κυβερνήσει σε ένα σύστημα όπου ο βασιλιάς διατηρεί εκτεταμένες εξουσίες, ιδίως στην άμυνα και την εξωτερική πολιτική. Το Μαρόκο είναι συνταγματική μοναρχία, αλλά σημαντικές αποφάσεις εξακολουθούν να βρίσκονται στα χέρια του 63χρονου Μοχάμεντ ΣΤ΄, υπογραμμίζει σε δημοσίευμά του το BBC.
Αντιδράσεις
Η ανάδειξη της πρώτης γυναίκας πρωθυπουργού αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τη θέση των γυναικών στη δημόσια ζωή. Ο Μουστάφα Ραμίντ, πρώην υπουργός Δικαιοσύνης σε κυβέρνηση υπό την ηγεσία ισλαμιστών, επικαλέστηκε σε εκτενή ανάρτησή του στο Facebook μια ισλαμική ρήση σύμφωνα με την οποία «ένας λαός που εμπιστεύεται τις υποθέσεις του σε μια γυναίκα δεν θα επιτύχει ποτέ».
Ο τοπικός τηλεοπτικός σταθμός Chouf TV βγήκε με ρεπορτάζ στους δρόμους και ρώτησε άνδρες πολίτες πώς αντιμετώπιζαν την προοπτική μιας γυναίκας στην πρωθυπουργία. Αρκετοί, κυρίως μεσήλικες και μεγαλύτεροι, δίστασαν να απαντήσουν, ενώ ορισμένοι δήλωσαν ότι αποδέχονται την απόφαση επειδή προέρχεται από τον βασιλιά. Πολλοί νεότεροι Μαροκινοί, ιδιαίτερα γυναίκες, υποδέχθηκαν θετικά την εξέλιξη.
