Ομογενείς βουλευτές μαζί με το εβραϊκό λόμπι στις ΗΠΑ δίνουν αγώνα για τη συνέχιση του αποκλεισμού της Αγκυρας από την αγορά προηγμένων αμερικανικών οπλικών συστημάτων
Στις 17 Ιουνίου η JINSA (φιλοεβραϊκή δεξαμενή σκέψης και ομάδα πίεσης στις ΗΠΑ) δημοσίευσε μια ανάλυση με τίτλο «Η Τουρκία εξακολουθεί να αποτελεί παράγοντα κινδύνου: Γιατί πρέπει να διατηρηθεί ο αποκλεισμός της από τα F-35».
Αποκωδικοποιώντας τα σήματα του φιλότουρκου Αμερικανού πρέσβη στην Αγκυρα, Τομ Μπάρακ, για τα F-35 καθώς και τη στενή σχέση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ταγίπ Ερντογάν, ο Τζόνα Μπρόντι υποστηρίζει κατηγορηματικά ότι η Τουρκία δεν πρέπει να προμηθευτεί τα μαχητικά, ακόμα και αν αποσύρει τους ρωσικούς S-400.
«Καμία παράδοση F-35 στην Τουρκία έως ότου απομακρύνει οριστικά τους S-400 και δεσμευθεί ότι δεν θα αποκτήσει στο μέλλον αντίστοιχα ρωσικά συστήματα, εξομαλύνει τις σχέσεις της με το Ισραήλ, τερματίσει κάθε μορφή στήριξης και χρηματοδότησης της Χαμάς, θεσπίσει μηχανισμό αποφυγής επεισοδίων (deconfliction) με το Ισραήλ για τη Συρία και παύσει τις απειλές της κατά της Ελλάδας και της Κύπρου», σημείωνε.
Ακόμα, ο Μπρόντι υπογράμμιζε ότι οι πωλήσεις προηγμένων αμερικανικών οπλικών συστημάτων προς την Τουρκία θα πρέπει να υπόκεινται στο ίδιο κριτήριο διατήρησης του νομικά κατοχυρωμένου ποιοτικού στρατιωτικού πλεονεκτήματος –Qualitative Military Edge (QME)– του Ισραήλ, που διέπει τις αντίστοιχες πωλήσεις προς άλλες χώρες της περιοχής.
Εκτός από τις πολιτικές προϋποθέσεις, υπάρχουν δύο νομικά αναχώματα ύστερα από την αποβολή της Αγκυρας από το πρόγραμμα των F-35, τον Ιούλιο του 2019, αφότου παρέλαβε τα πρώτα κομμάτια του ρωσικού αντιπυραυλικού συστήματος S-400.
Το πρώτο ήταν ο νόμος για την έγκριση των αμυντικών δαπανών (NDAA) για το οικονομικό έτος 2020. Στο άρθρο 1245 προβλέπεται απαγόρευση μεταφοράς F-35, σχετικού εξοπλισμού, τεχνικών δεδομένων και υποστήριξης προς την Τουρκία. Εκτός εάν οι υπουργοί Αμυνας και Εξωτερικών πιστοποιήσουν στο Κογκρέσο ότι η Αγκυρα δεν κατέχει πλέον το σύστημα S-400 και έχει δεσμευθεί αξιόπιστα ότι δεν θα αποκτήσει αντίστοιχα ρωσικά συστήματα στο μέλλον. Ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε τον NDAA τον Δεκέμβριο του 2019.
Εναν χρόνο αργότερα, οι ΗΠΑ –ξανά επί Τραμπ– επέβαλαν στην τουρκική Προεδρία Αμυντικών Βιομηχανιών (SSB) τις κυρώσεις CAATSA, έναν αμερικανικό νόμο περιοριστικών μέτρων για τις χώρες που πραγματοποιούν μεγάλες αμυντικές συναλλαγές με τη Μόσχα.
Εν όψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, που πραγματοποιείται την επόμενη εβδομάδα στην Τουρκία, ο κ. Τραμπ ανακοίνωσε ότι έχει δώσει εντολή να διερευνηθούν οι νομικές οδοί που θα μπορούσαν να επιτρέψουν την πώληση των F-35 στην Αγκυρα. Ταυτόχρονα, «ξεπάγωσε» τη διαδικασία πώλησης κινητήρων που προορίζονται για το πρώτο εγχώριας παραγωγής τουρκικό μαχητικό.
Αμεσα κινητοποιήθηκαν οι Ελληνοαμερικανοί βουλευτές και το λεγόμενο ελληνικό λόμπι. Οι έξι Ελληνοαμερικανοί βουλευτές, οι Ρεπουμπλικανοί Γκας Μπιλιράκης, Νικόλ Μαλλιωτάκη, Μάικ Χαριδόπουλος και Τζίμι Πατρώνης, καθώς και οι Δημοκρατικοί Κρις Πάπας και Ντίνα Τάιτους, εξέφρασαν με κοινή δήλωσή τους την έντονη αντίθεσή τους στην εξαγγελία Τραμπ.
