Νυχτερινές εκρήξεις σε Ιράν και ΗΑΕ, αμοιβαίες κατηγορίες και στρατιωτική ένταση που απειλεί την εύθραυστη εκεχειρία ΗΠΑ-Ιράν με κίνδυνο ευρύτερης σύγκρουσης.

Σε οριακό σημείο φαίνεται να βρίσκεται η κατάσταση στον Περσικό Κόλπο, μετά από μια νύχτα έντονων στρατιωτικών εξελίξεων που περιλάμβαναν εκρήξεις σε κρίσιμες υποδομές, αντικρουόμενες ανακοινώσεις και ταχεία κλιμάκωση της έντασης ανάμεσα σε περιφερειακές και διεθνείς δυνάμεις. Το σκηνικό αβεβαιότητας που διαμορφώθηκε γύρω από τα Στενά του Ορμούζ συνοδεύτηκε από αλληλοκατηγορίες για επιθέσεις με πυραύλους και drones, ενώ στρατιωτικές κινήσεις και έκτακτες διαβουλεύσεις σε πολλές πρωτεύουσες υπογράμμισαν τον φόβο περαιτέρω αποσταθεροποίησης. Παρά τις προσπάθειες να υποβαθμιστεί η σοβαρότητα των επεισοδίων ως «μεμονωμένη ένταση», η πραγματικότητα στο πεδίο δείχνει ένα εξαιρετικά εύθραυστο περιβάλλον, όπου η ισορροπία μεταξύ εκεχειρίας και γενικευμένης σύγκρουσης παραμένει επισφαλής και εύκολα ανατρέψιμη.

Οι ισχυρές εκρήξεις που σημειώθηκαν λίγο μετά τα μεσάνυχτα στο ιρανικό νησί Κεσμ των Στενών του Ορμούζ, ως επίσης και στο στρατηγικής σημασίας λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς στις νότιες ακτές του Περσικού Κόλπου, συνοδεύθηκαν με τον ήχο των σειρήνων στις δυτικές συνοικίες της Τεχεράνης. Οι αιφνιδιαστικές αυτές εξελίξεις έδιναν την εντύπωση ότι η εκεχειρία μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών κατέρρεε. Τα δύο ημιεπίσημα ιρανικά πρακτορεία ειδήσεων, Mehr και Tasnim, που εκφράζουν τις θέσεις των Φρουρών της Επανάστασης, μετέδιδαν ότι οι επιθέσεις που εξαπολύονταν ταυτόχρονα κατά ιρανικών θέσεων προέρχονταν από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Ωστόσο, ο ισχυρισμός αυτός δεν επιβεβαιωνόταν από τα εμιρατινά μέσα ενημέρωσης. Συγχρόνως, όμως, πλήθαιναν οι αναφορές από διεθνή μέσα ότι ισχυρές εκρήξεις ακούγονταν την ίδια στιγμή στο Αμπού Ντάμπι και στο Ντουμπάι, τόσο σε κατοικημένες όσο και σε θαλάσσιες περιοχές των δύο εμιράτων. Οι εκρήξεις στα ΗΑΕ οδηγούσαν στο συμπέρασμα ότι ιρανική πυραυλική αντεπίθεση βρισκόταν σε εξέλιξη.

Μέσα σε λιγότερο από μισή ώρα, η εικόνα άρχισε να συγκεκριμενοποιείται. Την ευθύνη των επιθέσεων κατά του Ιράν ανέλαβαν οι Ηνωμένες Πολιτείες, υποστηρίζοντας ότι αποτελούσαν απάντηση σε ιρανικές επιθέσεις που προηγήθηκαν με πυραύλους και drones κατά τριών αμερικανικών πολεμικών πλοίων, που βρίσκονταν στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ.

«Μεμονωμένη ένταση»

Αντιθέτως, η κεντρική στρατιωτική διοίκηση του Ιράν, με ανακοίνωσή της, ανέφερε ότι οι αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις παραβίασαν την εκεχειρία, πλήττοντας, εκτός από τις λιμενικές εγκαταστάσεις του νησιού Κεσμ, και ένα ιρανικό τάνκερ στα ανοιχτά του λιμανιού Μπαντάρ-ε-Τζασκ στην έξοδο των Στενών του Ορμούζ, ως επίσης και τα λιμάνια Χουμέρ και Σιρίκ.

Την ξαφνική όξυνση της κατάστασης στον Περσικό Κόλπο παρακολούθησε με προσοχή και το Ισραήλ. Είναι χαρακτηριστικό ότι στη μία η ώρα μετά τα μεσάνυχτα τοπική ώρα μεταδόθηκε από τα κρατικά ισραηλινά μέσα πως βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη τηλεφωνική σύσκεψη του πρωθυπουργού Βενιαμίν Νετανιάχου με αξιωματούχους του IDF και των υπηρεσιών ασφαλείας.

Οι πρώτες εκτιμήσεις ισραηλινών αξιωματούχων, οι οποίες μεταδόθηκαν από τα κρατικά μέσα, κατέληγαν ότι τα τεκταινόμενα στην ευρύτερη περιοχή των Στενών του Ορμούζ χαρακτηρίζονταν ως «μεμονωμένη ένταση».

Οι ισραηλινές εκτιμήσεις επιβεβαιώθηκαν λίγες ώρες αργότερα από τον ίδιο τον πρόεδρο Τραμπ, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι οι πρόσφατες εχθροπραξίες δεν θεωρήθηκαν από τον Λευκό Οίκο ως γεγονός ικανό να οδηγήσει στην κατάρρευση της εκεχειρίας.

Αναμφίβολα όμως, οι χθεσινοβραδινές εξελίξεις αποδεικνύουν πόσο εύθραυστη συνεχίζει να είναι η εκεχειρία μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών, τη στιγμή μάλιστα που παρατηρείται στασιμότητα στις διαπραγματεύσεις.