Σε ένα λαμπρό κτήριο, διοργανώνει το ΥΠΠΟ το τριήμερο διεθνές συνέδριο «Ελληνική Χειροτεχνία: Σύγχρονες Τάσεις και Προοπτικές» (16-18/4).
Στο ανακαινισμένο Acropole Palace (Πατησίων 51 και Αβέρωφ, Αθήνα), που μετά από χρόνια αδράνειας φαίνεται πως βρίσκει σταδιακά τη θέση που του αρμόζει στον πολιτιστικό «χάρτη» της πόλης, ξεκίνησε το διεθνές συνέδριο, που διοργανώνει το υπουργείο σε συνεργασία με τα Πανεπιστήμια Δυτικής Αττικής, Δυτικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας. Ταυτόχρονα, εγκαινιάστηκε η εντυπωσιακή έκθεση με έργα χειροτεχνίας αποφοίτων των εκπαιδευτικών δομών, που λειτούργησαν στο πλαίσιο του προγράμματος «Στρατηγική Ανασύστασης και Ανάπτυξης της Ελληνικής Χειροτεχνίας», το οποίο υλοποίησε το ΥΠΠΟ, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Στην έκθεση, που θα διαρκέσει έως τις 26 Απριλίου, παρουσιάζονται έργα υφαντικής, κεραμικής και ξυλοτεχνίας που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια των πιλοτικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων που υλοποίησαν τα Κέντρα Διά Βίου Μάθησης των τριών πανεπιστημίων (Θεσσαλίας, Δυτικής Αττικής, Δυτικής Μακεδονίας), (Νοέμβριος 2024 - Δεκέμβριος 2025).


«Βούλησή μας είναι να συνεχιστεί το πιλοτικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα που πλέον ολοκληρώνεται. Ήδη αξιολογείται και δρομολογούνται τα επόμενα βήματα για τη συνέχισή του», τόνισε, στην ομιλία της, η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, αναφερόμενη στην αναβίωση της ελληνικής χειροτεχνίας, μία προτεραιότητα του ΥΠΠΟ από το 2019, καθώς και στα πιλοτικά εκπαιδευτικά προγράμματα, με εφαρμογή στην υφαντική, την ξυλοτεχνία και την αγγειοπλαστική, τα οποια πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία με τα Κέντρα Επιμόρφωσης και Διά Βίου Μάθησης (ΚΕΔΙΒΙΜ) των Πανεπιστημίων Δυτικής Αττικής, Δυτικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας.
«Η αναβίωση της ελληνικής χειροτεχνίας δεν αφορά μόνο τη διάσωση της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, ενός κεφαλαίου ανεκτιμητης αξίας, αλλά και τη μετουσίωσή της σε σύγχρονο αναπτυξιακό πρότυπο, το οποίο τροφοδοτούν οι παραδοσιακές πρακτικές για να αποκαταστήσουν εφαλτήριο ανάπτυξης, απασχόλησης και αναζωογόνησης εντέλει της ελληνικής περιφέρειας. Η αναβίωση της ελληνικής χειροτεχνίας ενέχει μια τεράστια δυναμική, η οποία μόλις έχει αρχίσει να αναδύεται», σημείωσε η κ. Μενδώνη.


Η υπουργός αναφέρθηκε δειγματολειπτικά και σε ορισμένες από τις 19 δομές ανά τη χώρα όπου πραγματοποιήθηκαν τα πιλοτικά εκπαιδευτικά προγράμματα, όπως εκείνες που λειτούργησαν, σε συνεργασία με το ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, στους Ψαράδες Φλώρινας, στο Θραψανό Κρήτης, στο Μαλέκι Βόλου (για την κεραμική), στο Νεστόριο Καστοριάς και στη Βλάστη Κοζάνης (για την υφαντική) και τα προγράμματα υφαντικής που, σε συνεργασία του ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, αναπτύχθηκαν στις δομές της Αθήνας, της Αλεξανδρούπολης, του Διδυμοτείχου και της κεραμικής δομής της Αθήνας, «προκειμένου», όπως υπογράμμισε, «να καταδείξω τη γεωγραφική διασπορά τους και την οργανική τους σύνθεση με τη μακρόχρονη τοπική παράδοση».
Παράλληλα, η υπουργός Πολιτισμού μίλησε για τη συνεργασία που έχει ξεκινήσει το ΥΠΠΟ από τον προηγούμενο Μάρτιο με την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, την Περιφέρεια Πελοποννήσου και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, στο πλαίσιο προγραμματικής σύμβασης, σε ερευνητικό έργο για την ανάπτυξη προγράμματος σπουδών και εκπαιδευτικού υλικού για την ίδρυση και τη λειτουργία επαγγελματικών σχολών μαθητείας στην τέχνη της πέτρας, στον Πεντάλοφο Βοΐου Κοζάνης και στα Λαγκάδια της Γορτυνίας.


«Ο στόχος μας είναι και στην περίπτωση αυτή η αναβίωση και η ανάπτυξη της παραδοσιακής τέχνης των πετράδων, που δεν εντάσσεται στην καθαυτό χειροτεχνία με την έννοια της δημιουργίας αντικειμένων προς διάθεση, συγγενεύει όμως άμεσα με αυτήν. Αντικείμενο είναι η σύσταση σχολών πέτρας και παραδοσιακών μορφών δόμησης, οι οποίες θα προικοδοτήσουν και την αγορά, καθώς η ζήτηση για τεχνίτες της πέτρας είναι υψηλή. Καταρχάς, μια μόνιμη απασχόληση αυτοί οι άνθρωποι θα βρίσκουν διά του ΥΠΠΟ σε όλα τα αναστηλωτικά έργα», επεσήμανε η κ. Μενδώνη, ενώ αναφέρθηκε και στην αναβάθμιση του Προπαρασκευαστικού και Επαγγελματικού Σχολείου Καλών Τεχνών Πανόρμου Τήνου σε Ανώτερη Σχολή Καλών Τεχνών Μαρμαροτεχνίας Πανόρμου Τήνου, που «υπηρετεί τον ίδιο σκοπό», δηλαδή της διάσωσης και μετεξέλιξης παραδοσιακών τεχνικών που απειλούνται, καθώς και στη διαφύλαξη της ξυλοναυπηγικής τέχνης στην οποία αποσκοπεί η Σχολή Ξυλοναυπηγικής Τέχνης της Σάμου, η οποία θα λειτουργήσει (λειτουργεί εν μέρει) στο Μουσείο Ναυπηγικών και Ναυτικών Τεχνών Αιγαίου, στο Ηραίο της Σάμου.

«Τέλος, στην ευρύτερη στρατηγική της αναβίωσης της χειροτεχνίας εντάσσεται και η ίδρυση και η λειτουργία του "Μαντηλάδικου-Μουσείου Σταμπωτού Υφάσματος". Το υπουργείο Πολιτισμού αξιοποιεί έναν κτίριο-μνημείο ιδιοκτησίας του, της ιστορικής βιοτεχνίας ελληνικών μαντιλιών στο Μεταξουργείο, το οποίο θα λειτουργήσει ως παράρτημα του Μουσείου του Νέου Ελληνικού Πολιτισμού. Με την αποκατάσταση και την επανάχρηση του κτιρίου της βιοτεχνίας ελληνικών μαντιλιών, υπηρετούμε έναν διπλό σκοπό. Αφενός, την προβολή και ανάπτυξη μιας τεράστιας παράδοσης, της εξέλιξης της υποδομικής τέχνης, όπως αυτή αποτυπώνεται στο κτίριο και στο μηχανολογικό εξοπλισμό. Αφετέρου, τη διάσωση της παράδοσης αυτής, που δεν προορίζεται μόνο για μουσειακή χρήση, αλλά και ως έναυσμα για την αναβίωση παλαιοτάτων τεχνικών στο πλαίσιο της ενθάρρυνσης της χειροτεχνίας», σημείωσε η υπουργός.
Στο συνέδριο, που συνεχίζεται, συμμετέχουν διακεκριμένοι ομιλητές, αλλά και άνθρωποι του πεδίου που καταθέτουν την εμπειρία τους από την ενασχόλησή τους με τη χειροτεχνία, αλλά και την πολύτιμη εκτίμησή τους για τις προοπτικές του κλάδου.
