Ιστορικό λάθος για τη Βρετανία αποδεικνύεται το Brexit.

Δέκα χρόνια συμπληρώθηκαν από το Brexit, δηλαδή την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Μια κίνηση που κάποτε θα φάνταζε απίθανη, δεδομένου ότι οι Βρετανοί υπήρξαν από τους βασικούς υπέρμαχους της ενωμένης Ευρώπης μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και φυσικά μία από τις ηγέτιδες δυνάμεις.

Ο λαϊκισμός ωστόσο ήταν αυτός που επικράτησε και το αναπάντεχο αποτέλεσμα υπέρ της εξόδου από την ΕΕ στο κρίσιμο δημοψήφισμα οδήγησε σε μια διαδικασία που ήταν πρωτόγνωρη και για την ίδια τη «γραφειοκρατία των Βρυξελλών» και όχι μόνο για τους ίδιους τους Βρετανούς.

Γράφει η Έρση Παπαδάκη

Η ειρωνεία ωστόσο είναι πως δέκα χρόνια μετά, οι ίδιοι οι Βρετανοί αναζητούν τώρα τους τρόπους με τους οποίους μπορούν να προσεταιριστούν την ΕΕ.

Και δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν πλέον ανοιχτά ότι το Ηνωμένο Βασίλειο και η βρετανική κυβέρνηση θα πρέπει να καθίσουν στο τραπέζι και να βρουν τον τρόπο με τον οποίο θα ενταχθούν εκ νέου στην ευρωπαϊκή οικογένεια – ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει ν’ ακολουθηθεί από την αρχή ουσιαστικά η διαδικασία που προβλέπουν οι συνθήκες της ΕΕ για την ένταξη ενός νέου κράτους-μέλους.

Διότι το ζήτημα δεν είναι τόσο οικονομικό, δεδομένου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο παρέμενε εκτός Ευρωζώνης και καθ’ όλη τη διάρκεια της παραμονής του στην ΕΕ. Είναι περισσότερο θεσμικό και πολιτικό, αλλά και η αίσθηση ότι δεν είναι δυνατόν μία από τις ηγέτιδες δυνάμεις της Ευρώπης να είναι ουσιαστικά… εκτός Ευρώπης.

Με άλλα λόγια, το Brexit αποδείχθηκε ότι ήταν μια εντελώς λανθασμένη απόφαση για τους Βρετανούς, οι οποίοι δείχνουν εκ των υστέρων να μαθαίνουν από τα λάθη τους, αλλά τώρα είναι πολύ αργά.

Διότι ακόμη κι αν ακολουθηθεί η διαδικασία που αναφέρθηκε παραπάνω για την επανένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ, αυτό σημαίνει ότι δεν θα ολοκληρωθεί νωρίτερα από τα μέσα της επόμενης δεκαετίας.

Εως τότε, οι Βρετανοί είναι υποχρεωμένοι λοιπόν να ζουν με αυτήν την περίεργη πραγματικότητα, η οποία πρακτικά σημαίνει έναν περιορισμένο γεωστρατηγικό, πολιτικό και οικονομικό ρόλο για το Ηνωμένο Βασίλειο στην Ευρώπη. Ούτε βέβαια η ελευθερία των κινήσεων και των συνόρων εξασφαλίζεται, παρά τις ειδικές συμφωνίες διασύνδεσης του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ.

Την ίδια ακριβώς εποχή λοιπόν κατά την οποία η Βρετανία αποφάσιζε την έξοδο από τον σκληρό πυρήνα της Ευρώπης με πανηγυρισμούς και τυμπανοκρουσίες, η Ελλάδα βρισκόταν αντίστοιχα στο χείλος του γκρεμού. Αλλοι ήθελαν και επεδίωκαν την αποβολή της Ελλάδας από την Ευρωζώνη –άρα και από τον σκληρό πυρήνα της ΕΕ– και άλλοι εντός των τειχών είχαν βαλθεί να μας πείσουν ότι η χώρα θα είναι καλύτερα δίχως την επιτήρηση των δανειστών και την επιστροφή της σε εθνικό νόμισμα και άλλα τινά.

Κάποιοι μάλιστα εξ αυτών έφερναν τότε ως παράδειγμα τη «γενναιότητα» των Βρετανών και την αντίστασή τους απέναντι στις Βρυξέλλες και πίστευαν ότι τάχα το Brexit μάς δείχνει τον δρόμο.

Δέκα χρόνια αργότερα, ευτυχώς η Ελλάδα παρέμεινε στην Ευρωζώνη και την ΕΕ και το μόνο αρνητικό εκείνης της περιόδου και του εθνικού διχασμού ήταν ότι φορτωθήκαμε με ένα νέο, τρίτο και αχρείαστο μνημόνιο.

Το οποίο καθυστέρησε μεν την οριστική έξοδο της Ελλάδας από την κρίση, αλλά τουλάχιστον η σταθερή πορεία που πήρε η χώρα μετά τις εκλογές του 2019 οδήγησε στην αποκατάσταση της αξιοπιστίας της και εν τέλει στην οριστική έξοδο από οποιαδήποτε επιτήρηση πριν από λίγες μόνον εβδομάδες.

Με αποτέλεσμα να κοιτάμε τώρα σχεδόν αφ’ υψηλού τους Βρετανούς που νοσταλγούν την ΕΕ, ενώ εμείς παραμένουμε στον σκληρό πυρήνα της Ευρώπης και πλέον έχουμε λόγο στις αποφάσεις – όχι απλώς έναν ρόλο περιφερειακό ή ρόλο κομπάρσου.

Το παρ’ ολίγον Grexit αποτελεί ευτυχώς μια (κακή) ανάμνηση, ενώ το Brexit και η σημερινή αντίδραση των Βρετανών μάς δείχνουν ότι ο δρόμος που ακολουθήσαμε ήταν εν τέλει ο σωστός. Κόντρα στο ρεύμα των κάθε λογής λαϊκιστών που είχαν βαλθεί τότε να μας πείσουν και μας είχαν διχάσει βαθιά ότι τάχα η ζωή μας θα ήταν καλύτερη «με τη δραχμούλα μας» ή δίχως «τον ζυγό των Ευρωπαίων στο κεφάλι μας». Φευ…