Οι ΗΠΑ αποναρκοθετούν τα Στενά του Ορμούζ, αυξάνουν τις διελεύσεις δεξαμενόπλοιων και πιέζουν το Ιράν, ενώ το πετρέλαιο παραμένει στο επίκεντρο.
Τα Στενά του Ορμούζ ανοίγει ξανά σταδιακά, καθώς οι αμερικανικές δυνάμεις απομάκρυναν ιρανικές νάρκες και συνοδεύουν δεξαμενόπλοια στον κρίσιμο θαλάσσιο δίαυλο, όμως η ναυτιλία παραμένει πολύ χαμηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα. Ο Ντόναλντ Τραμπ εκτιμά ότι η ιρανική αντίδραση είναι «πολύ ήπια» και διατηρεί την πίεση στην Τεχεράνη, την ώρα που οι ΗΠΑ επιδιώκουν να αυξήσουν δραστικά την κίνηση στα Στενά και να αποκαταστήσουν μεγάλο μέρος των εξαγωγών πετρελαίου. Από τα 72 δολάρια πριν από τη σύγκρουση, το Brent έφτασε έως τα 126 δολάρια, αναδεικνύοντας το Ορμούζ σε κρίσιμο οικονομικό και γεωπολιτικό όπλο του Ιράν.
«Η ιρανική αντίδραση είναι πολύ ήπια. Δεν θέλουν να επιστρέψουμε εναντίον τους. Αυτό είναι όλο το παιχνίδι», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος στο Axios.
Λίγες ώρες νωρίτερα, ο διοικητής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, ανακοίνωσε ότι οι διεθνώς αναγνωρισμένες θαλάσσιες οδοί στα Στενά είναι πλέον ελεύθερες από ιρανικές νάρκες, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη «σημαντικό ορόσημο».
Το Ορμούζ ανοίγει, αλλά όχι στα προπολεμικά επίπεδα
Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι 20 έως 30 δεξαμενόπλοια περνούν κάθε βράδυ από τον νότιο δίαυλο, μεταφέροντας περίπου 9 έως 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Η κίνηση αντιστοιχεί περίπου στο μισό των προπολεμικών επιπέδων.
Ωστόσο, τα προκαταρκτικά στοιχεία που επικαλείται το Reuters δείχνουν ότι μόλις επτά εμπορικά πλοία διέσχισαν τα Στενά την προηγούμενη ημέρα, έναντι 17 την προηγούμενη και μέσου όρου 15 στο τελευταίο δεκαήμερο. Τα στοιχεία ενδέχεται να αλλάξουν, καθώς ορισμένα πλοία απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους.
Παράλληλα, ειδικοί σε θέματα διακίνησης πετρελαίου και εταιρείες που παρακολουθούν την κίνηση των τάνκερ εμφανίζονται επιφυλακτικοί απέναντι στις αμερικανικές εκτιμήσεις για τον πραγματικό όγκο του πετρελαίου που μεταφέρεται.
Από τα 72 στα 126 δολάρια το Brent
Το Ορμούζ αποτελεί το ισχυρότερο οικονομικό όπλο της Τεχεράνης από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου.
Πριν από τη σύγκρουση, το Brent βρισκόταν περίπου στα 72 δολάρια το βαρέλι. Μετά τις ιρανικές επιθέσεις σε πλοία και την ανάπτυξη ναρκών στις διεθνείς ναυτιλιακές λωρίδες, η τιμή εκτοξεύτηκε έως και τα 126 δολάρια.
Οι ΗΠΑ απάντησαν με στρατιωτική επιχείρηση για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας. Αμερικανικές δυνάμεις, σε συνεργασία με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, συνόδευσαν πλοία μέσω του νότιου διαύλου, παρείχαν αεροπορική προστασία και αναχαίτισαν ιρανικά drones και πυραύλους.
Στην επιχείρηση αποναρκοθέτησης συμμετείχαν δύτες, βατραχάνθρωποι του ΠΝ των ΗΠΑ (Navy SEALs), υποβρύχια και επιφανειακά drones. Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, περισσότερα από 200 αντικείμενα που έμοιαζαν με νάρκες απομακρύνθηκαν, εκ των οποίων μόλις 11 ήταν πραγματικές νάρκες.
Το Ιράν συνεχίζει να απειλεί – Νέα κινητικότητα για διαπραγματεύσεις
Παρά τις αμερικανικές διαβεβαιώσεις, η απειλή δεν έχει εξαφανιστεί. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι περίπου 2% των πλοίων που πέρασαν από τα Στενά τον τελευταίο μήνα δέχθηκαν πλήγμα, ενώ το Ιράν εξακολουθεί να επιχειρεί επιθέσεις.
Την ίδια ώρα, υπάρχουν ενδείξεις για νέα διπλωματική κινητικότητα. Ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού, ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν και ο πρωθυπουργός του Κατάρ επισκέφθηκαν την Τεχεράνη, καθώς οι προσπάθειες διαμεσολάβησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν φαίνεται να επανέρχονται.
Ο Τραμπ, ωστόσο, κρατά σκληρή γραμμή. «Δεν θέλω να συναντηθώ, αυτοί θέλουν. Στην πραγματικότητα, παρακαλούν να κάνουν συμφωνία», έγραψε στο Truth Social.
Οι ΗΠΑ θέλουν πλέον να αυξήσουν την κίνηση στα Στενά σε τουλάχιστον 50 πλοία κάθε βράδυ, με τελικό στόχο την αποκατάσταση του 60%-70% των προπολεμικών εξαγωγών πετρελαίου.
Το μεγάλο στοίχημα είναι αν η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ στο Ορμούζ θα μετατραπεί τελικά σε σταθερή ναυσιπλοΐα, αποκλιμάκωση και μια νέα συμφωνία με το Ιράν.
