Ο Χάρης Δούκας ξεκίνησε με μεγάλες υποσχέσεις και κατέληξε να τις εγκαταλείψει με περισσή ευκολία.
Η πολιτική διαδρομή του Χάρη Δούκα αποτελεί ίσως ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα του πώς η συγκυρία, η τύχη και οι εσωκομματικές ισορροπίες μπορούν να εκτοξεύσουν έναν μέχρι πρότινος άγνωστο κομματικό παράγοντα στο προσκήνιο. Από αφανής γραμματέας του ΠΑΣΟΚ στον τομέα της Ενέργειας, βρέθηκε –χάρη στην επιλογή και τη στήριξη του Νίκου Ανδρουλάκη– να διεκδικεί τον Δήμο Αθηναίων.
Η εκλογή του ωστόσο δεν υπήρξε προϊόν κάποιας σαρωτικής πολιτικής δυναμικής. Αντιθέτως, ευνοήθηκε από μια σειρά συγκυριών: την αποχή της δεύτερης Κυριακής, το κλίμα χαλαρής συμμετοχής λόγω των περιφερειακών εκλογών με την επικράτηση του Νίκου Χαρδαλιά, αλλά και το γεγονός ότι σημαντικό τμήμα των ψηφοφόρων της γαλάζιας παράταξης δεν προσήλθε στις κάλπες. Έτσι, ο Κώστας Μπακογιάννης ηττήθηκε περισσότερο από τη συγκυρία παρά από κάποια πολιτική καταιγίδα που σήκωσε ο αντίπαλός του.
Στην πρώτη του προεκλογική ομιλία στη Δημοτική Αγορά της Κυψέλης, ο Χάρης Δούκας υποσχόταν ότι θα είναι «δήμαρχος όλων των Αθηναίων» και καταδίκαζε όσους χρησιμοποιούν τον δήμο ως πολιτικό σκαλοπάτι για να αναρριχηθούν στην κεντρική πολιτική σκηνή. Η πραγματικότητα όμως αποδείχθηκε εντελώς διαφορετική.
Προτού καν προλάβει να καθίσει ουσιαστικά στην καρέκλα του δημάρχου και δοκιμαστεί στην πράξη από τα προβλήματα της πόλης, αποφάσισε να ανοίξει μέτωπο στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ διεκδικώντας την ηγεσία του κόμματος. Μια κίνηση που όχι μόνο ακύρωσε τις προεκλογικές δεσμεύσεις του, αλλά εξέθεσε και τον ίδιο ως παράδειγμα του πολιτικού που χρησιμοποιεί τον δήμο ως εφαλτήριο προσωπικής ανέλιξης.
Στην πορεία αυτής της βιαστικής πολιτικής ανάβασης, ο κ. Δούκας δεν δίστασε να αμφισβητήσει ακόμη και τον πολιτικό ευεργέτη του, Νίκο Ανδρουλάκη, ο οποίος του άνοιξε τον δρόμο προς τη δημαρχία. Παράλληλα, έδειξε αξιοσημείωτη αμνησία απέναντι στη στήριξη που του παρείχε ο Παύλος Γερουλάνος – τόσο σε επίπεδο ψήφων όσο και σε πρακτικό επίπεδο, παραχωρώντας μάλιστα ιδιόκτητο κτήριο κοντά στη Χαριλάου Τρικούπη για να στεγαστεί ο μέχρι τότε «άστεγος» πολιτικός μηχανισμός του.
Το «ευχαριστώ» του Χάρη Δούκα προς όσους τον στήριξαν φάνηκε στη συνέχεια: με αποστάσεις, υπεκφυγές και πολιτική ψυχρότητα.
Ανάλογη ήταν και η εξέλιξη της σχέσης του με τον Μανώλη Χριστοδουλάκη. Οι συμφωνίες που είχαν γίνει για τη στήριξη και τη μελλοντική πορεία στο ζήτημα της ηγεσίας φαίνεται ότι έμειναν στα χαρτιά. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Χριστοδουλάκης τελικά προσχώρησε στο στρατόπεδο Ανδρουλάκη.
Στο ίδιο μοτίβο κινήθηκε και η στάση του απέναντι στον Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλο, ο οποίος περίμενε μια πιο δυναμική υπεράσπιση. Αντ’ αυτού, εισέπραξε μια χλιαρή ανακοίνωση που περισσότερο έμοιαζε με πολιτική ουδετερότητα παρά με πραγματική στήριξη.
Το αποτέλεσμα είναι ότι ο Χάρης Δούκας δείχνει σήμερα πολιτικά απομονωμένος. Εκεί όπου επιχείρησε να εμφανιστεί ως η νέα δύναμη του κόμματος, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια πραγματικότητα πολύ πιο σκληρή: την καχυποψία, την αποστασιοποίηση και την ανοιχτή δυσφορία πολλών στελεχών.
Και όπως λένε αρκετοί στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ, το συνέδριο του κόμματος ίσως αποδειχθεί για τον δήμαρχο Αθηναίων η στιγμή που η πολιτική πραγματικότητα θα αντικαταστήσει οριστικά την επικοινωνιακή φούσκα. Γιατί στην πολιτική, η ταχύτητα της ανόδου συχνά προμηνύει και την ταχύτητα της πτώσης.
Ο Χάρης Δούκας επέλεξε να βαδίσει στον γνώριμο δρόμο πολλών πολιτικών που ξεκίνησαν με μεγάλες υποσχέσεις και κατέληξαν να τις εγκαταλείπουν με την ίδια ευκολία που τις διατύπωσαν. Από τις δεσμεύσεις περί «δημάρχου όλων των Αθηναίων» μέχρι την καταδίκη της χρήσης της αυτοδιοίκησης ως πολιτικό σκαλοπάτι, ο ίδιος έσπευσε να διαψεύσει τον ίδιο του τον λόγο μέσα σε ελάχιστο χρόνο. Και όταν ένας πολιτικός ακυρώνει τόσο γρήγορα τις ίδιες του τις διακηρύξεις, τότε δεν εκτίθεται απλώς πολιτικά – χάνει το πιο πολύτιμο κεφάλαιο που μπορεί να διαθέτει: την αξιοπιστία του.
Γιατί η πολιτική μνήμη των πολιτών μπορεί να είναι κοντή, αλλά η συνέπεια ενός πολιτικού κρίνεται πάντα από τη σύγκριση λόγων και πράξεων. Και στην περίπτωση του Χάρη Δούκα, αυτή η σύγκριση γίνεται ολοένα και πιο δυσάρεστη. Όσοι πίστεψαν ότι η δημαρχία της Αθήνας θα αποτελούσε χώρο ευθύνης και όχι εφαλτήριο προσωπικής φιλοδοξίας, βλέπουν σήμερα έναν δήμαρχο που έσπευσε να μετατρέψει την εμπιστοσύνη των Αθηναίων σε προσωπικό πολιτικό κεφάλαιο.
Στην πολιτική, όμως, η αθέτηση λόγων έχει πάντα κόστος. Και όσο κι αν κάποιοι προσπαθούν να το κρύψουν πίσω από επικοινωνιακά τεχνάσματα, έρχεται πάντα η στιγμή που η πραγματικότητα επιστρέφει τον λογαριασμό. Για τον Χάρη Δούκα, αυτή η στιγμή φαίνεται πως πλησιάζει. Γιατί η πολιτική άνοδος που βασίζεται στην τύχη, στην ευκαιρία και στις ανεκπλήρωτες υποσχέσεις, συνήθως δεν έχει διάρκεια – έχει μόνο ημερομηνία λήξης.
