Θετική στάση Ομογένειας για επιστολική ψήφο και έκκληση Λιβάνιου για ευρεία κοινοβουλευτική στήριξη.
Θετικά υποδέχθηκαν οι φορείς της Ομογένειας τη δυνατότητα συμμετοχής στις εθνικές εκλογές μέσω επιστολικής ψήφου, κατά τη διάρκεια της ακρόασής τους στη Βουλή, στο πλαίσιο της συζήτησης του σχετικού νομοσχεδίου του υπουργείου Εσωτερικών.
Το σχέδιο νόμου, με τίτλο «Ορισμός εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού – Διευκόλυνση άσκησης εκλογικού δικαιώματος εκλογέων εκτός επικράτειας μέσω επιστολικής ψήφου για τις βουλευτικές εκλογές», εξετάστηκε σε κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Δημόσιας Διοίκησης και Ελληνισμού της Διασποράς, με τους εκπροσώπους των αποδήμων να εκφράζουν τη στήριξή τους στην πρωτοβουλία, καταθέτοντας παράλληλα και συμπληρωματικές προτάσεις βελτίωσης.
Οι εκπρόσωποι της ελληνικής διασποράς επισήμαναν ότι η επιστολική ψήφος αποτελεί σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της συμμετοχής των Ελλήνων του εξωτερικού, διευκολύνοντας την άσκηση του εκλογικού τους δικαιώματος χωρίς φυσική παρουσία στην Ελλάδα.
Ο υπουργός Εσωτερικών, Θεόδωρος Λιβάνιος, ολοκληρώνοντας τη συνεδρίαση, απηύθυνε κάλεσμα προς τα κόμματα της αντιπολίτευσης να υπερψηφίσουν το νομοσχέδιο, ώστε να συγκεντρωθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 200 ψήφων, που απαιτείται για την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων.
«Καταλαβαίνω ότι μπορεί να υπάρχουν εύλογες ή μη εύλογες επιφυλάξεις για την Περιφέρεια Αποδήμων από τα κόμματα. Θεωρώ όμως ότι γίνεται ένα σημαντικό βήμα για την αυθεντική εκπροσώπηση των Ελλήνων του εξωτερικού και καλώ τα κόμματα να συγκεντρωθεί η απαραίτητη συνταγματική πλειοψηφία των 200 θετικών ψήφων για να εφαρμοστεί στις επόμενες εθνικές εκλογές και να μην μετατεθεί για τις εκλογές του 2031. Γιατί και διπλές εκλογές να έχουμε στις επόμενες, αυτές οι δεύτερες εθνικές εκλογές θα γίνουν με λίστα, άρα πάλι δεν θα έχουμε την εκλογή τριών Απόδημων βουλευτών με σταυρό εκτίμησης», τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Λιβάνιος.
Ο υπουργός ευχαρίστησε τους εκπροσώπους της Ομογένειας για τη συμβολή τους στη συνεδρίαση. Επισήμανε πως το παρόν σχέδιο νόμου επιτυγχάνει την αυθεντική εκπροσώπηση των Ελλήνων του εξωτερικού, κάτι που έχει να ισχύσει από τις δύο Εθνοσυνελεύσεις του 1862.
Το νομοσχέδιο αυτό, πρόσθεσε ο κ. Λιβάνιος, έχει δύο κύρια σημεία. Το ένα είναι η δυνατότητα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος στις εθνικές εκλογές για όσους εκλογείς βρίσκονται εκτός της επικράτειας και με επιστολική ψήφο. Το δεύτερο, η ίδρυση μιας αυτόνομης τριεδρικής εκλογικής Περιφέρειας για τους Απόδημους.
Ο υπουργός υπενθύμισε ότι η ψήφος των Αποδήμων ξεκίνησε το 2019, όταν τέθηκαν όρια συμμετοχής, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα ένα μεγάλο τμήμα των εκλογέων να αποκλειστεί από τη διαδικασία, και ευτυχώς αυτά τα όρια-κόφτες εξαλείφθηκαν.
Για τη θεσμοθέτηση της επιστολικής ψήφου, ο κ. Λιβάνιος είπε πως έγιναν τρεις συνεδριάσεις της διακομματικής επιτροπής. Η αρχική πρόταση της κυβέρνησης ήταν να υπάρχει μόνο επιστολική ψήφος. Κατά την παραγωγική συζήτηση που έγινε στη Διακομματική, το μοντέλο άλλαξε και δόθηκε η δυνατότητα επιλογής του εκλογέα, είτε να ψηφίσει με επιστολική ψήφο, είτε να ψηφίσει με φυσική παρουσία στην πόλη διαμονής του, εφόσον μπορεί να δημιουργηθεί εκλογικό τμήμα, ή, σε αντίθετη περίπτωση, να ψηφίσει επιστολικά. Ο ελάχιστος αριθμός εκλογέων μειώθηκε από 50 σε 40 προκειμένου να δημιουργηθεί εκλογικό τμήμα στο εξωτερικό.
Ο υπουργός απέρριψε τις αιτιάσεις σχετικά με τον τρόπο αποστολής των ψηφοδελτίων με εμπλοκή ιδιωτικών εταιρειών ταχυμεταφορών, λέγοντας πως αυτό είναι αναπόφευκτο, καθώς στο εξωτερικό δεν υπάρχει ελληνική δημόσια ταχυδρομική υπηρεσία που θα μπορούσε να διεκπεραιώσει τη διαδικασία. Είναι άλλο πράγμα, πρόσθεσε, «ένα κόμμα να έχει διαφωνία με την επιστολική ψήφο γενικά από θέση αρχής και είναι άλλο να βλέπουμε κόμματα να μεταβάλλουν θέσεις ανά τρίμηνο».
Σημαντικό χαρακτήρισε ο κ. Λιβάνιος ότι στο δικαίωμα του εκλέγεσθαι προβλέπεται η ανάδειξη των βουλευτών με σταυρό προτίμησης και όχι μέσω «διορισμού» από τον εκάστοτε πρόεδρο κόμματος, όπως γίνεται με τις λίστες του ψηφοδελτίου Επικρατείας. Οι τρεις βουλευτές που θα εκλεγούν, είπε ο υπουργός, είναι «ένα πρώτο βήμα, καθώς ο αριθμός των εκλογέων σήμερα είναι άγνωστος. Μπορεί να είναι 18.000 που συμμετείχαν στις εκλογές του Μαΐου του 2023, μπορεί να ανέλθουν σε 35.000 περίπου που συμμετείχαν στις τελευταίες ευρωεκλογές, μπορεί να είναι περισσότεροι ή λιγότεροι. Εκ των προτέρων όμως αυτός ο αριθμός δεν μπορεί να προσδιοριστεί. Είναι σίγουρο πως ο μελλοντικός νομοθέτης θα λάβει υπόψη του τα στοιχεία των επόμενων εθνικών εκλογών και θα αναπροσαρμόσει τις έδρες, εάν χρειάζεται».
Για τη δημιουργία ξεχωριστών εκλογικών περιφερειών Αποδήμων, είπε ο υπουργός πως αυτό δεν παρέχει εχέγγυο αντιπροσωπευτικότητας, εξηγώντας ότι, για παράδειγμα, στην Ωκεανία, όπου υπάρχει μεγάλη κοινότητα, στις τελευταίες ευρωεκλογές ψήφισαν μόλις 500 Έλληνες, ενώ στην Αμερική μόλις 1.000.
«Εάν δημιουργούσαμε ξεχωριστές περιφέρειες, η αναλογικότητα δεν θα ήταν εξασφαλισμένη», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η δημιουργία τριών μονοεδρικών περιφερειών θα οδηγούσε πιθανότατα σε μονοκομματική εκπροσώπηση, ενώ με το προτεινόμενο σύστημα υπάρχει ισχυρό ενδεχόμενο δικομματικής ή και τρικομματικής εκπροσώπησης, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον κοινοβουλευτικό έλεγχο και τη νομοθετική εκπροσώπηση των Αποδήμων.
Για την ποσόστωση ανδρών και γυναικών, που δεν θα ισχύσει για την Περιφέρεια Αποδήμων, ο υπουργός είπε πως, όταν μιλάμε για μια παγκόσμια εκλογική περιφέρεια, αυτό θα μπορούσε να δημιουργήσει πρακτικά προβλήματα.
Ο υπουργός υπογράμμισε, τέλος, ότι για τη διαφάνεια της επιστολικής ψήφου έχουν δημιουργηθεί όλα τα αναγκαία εχέγγυα, τόσο για τη διαδικασία όσο και για την καταμέτρηση, με τη χρήση όλων των σύγχρονων τεχνικών μέσων.
