Τις προοπτικές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και της Ανατολικής Μεσογείου ως δυναμικών ενεργειακών κόμβων και τον ρόλο της Ελλάδας στη νέα γεωστρατηγική αρχιτεκτονική, ανέδειξε ο Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο συνέδριο του Economist.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, συμμετείχε σε δύο πάνελ: το πρώτο με τους ομολόγους του Υπουργούς της Κύπρου, κ. Μιχαήλ Δαμιανό, της Βουλγαρίας, κα Iva Petrova και της Μολδαβίας, κ. Dorin Junghietu, και τον γενικό γραμματέα του East Mediterranean Gas Forum, κ. Osama Mobarez.
«Η Ελλάδα είναι δύναμη οικοδόμησης της νέας ενεργειακής αρχιτεκτονικής της Ανατολικής Μεσογείου», ανέφερε ο κ. Παπασταύρου, προσθέτοντας: «Τα τελευταία χρόνια, η χώρα μας έχει καθιερωθεί ως περιφερειακός ενεργειακός κόμβος. Σήμερα, προχωράμε ένα βήμα παραπέρα: η Ελλάδα έχει αναδειχθεί σε δύναμη που διαμορφώνει την ενεργειακή αρχιτεκτονική για την Ευρώπη και την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Δημιουργούμε μια περιοχή στην οποία κυριαρχούν οι κανόνες του Διεθνούς Δικαίου, το εμπόριο, η ευημερία και η ανάπτυξη. Όχι ο αναθεωρητισμός. Όχι ο εξαναγκασμός. Όχι η λογική του μηδενικού αθροίσματος. Υπό το πρίσμα όσων συμβαίνουν στα Στενά του Ορμούζ, τα οποία πρέπει να αντιμετωπίζονται πλέον ως μια νέα κανονικότητα, η Ανατολική Μεσόγειος αναδεικνύεται σε κέντρο σταθερότητας και ανάπτυξης, με κεντρικό ρόλο στη νέα ευρωπαϊκή ενεργειακή αρχιτεκτονική. Εμείς θέλουμε οι εμπορικοί κανόνες να συμβάλουν στη δημιουργία μιας περιοχής σταθερότητας και ευημερίας. Η ενέργεια μπορεί να αποτελέσει γέφυρα για ολόκληρη την περιοχή».
Σε ερώτηση για το τι έχει αλλάξει τους τελευταίους 12 μήνες, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, υπογράμμισε: «Τα πράγματα κινούνται πολύ γρήγορα. Σχέδια που υπήρχαν εκεί για χρόνια τώρα ενεργοποιούνται και προχωρούν. Έχουμε συζητήσει για τον αγωγό φυσικού αερίου EastMed. Η βασική λογική, η οποία φέρνει ενέργεια από τη Μέση Ανατολή στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, υλοποιείται πλέον με διαφοροποιημένα μέσα. Θα μεταφέρεται φυσικό αέριο από την Κύπρο προς την Αίγυπτο για να υγροποιηθεί (LNG) στα δύο τερματικά της χώρας, Idku και Damietta, και στη συνέχεια να φορτωθεί σε πλοία με προορισμό την Ευρώπη ή άλλες διεθνείς αγορές. Το ίδιο και με το φυσικό αέριο από το Ισραήλ. Τώρα, ανάλογα με την απόφαση των ιδιωτικών εταιρειών, θα μπορεί να κατευθύνεται το φυσικό αέριο μέσω του Κάθετου Διαδρόμου προς τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Αυτό συμβαίνει. Τα πράγματα προχωρούν. Διότι η ενέργεια φέρνει τις χώρες πιο κοντά. Ο Κάθετος Διάδρομος είναι πολύ περισσότερο από ένα έργο υποδομής. Είναι ένα μετασχηματιστικό έργο. Αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο συνεργαζόμαστε. Φέρνει μια νέα κουλτούρα, που δεν υπήρχε συνολικά σε αυτή την περιοχή. Έχουμε διαιρεθεί από τα βιβλία της ιστορίας, από τη γεωγραφία, από την ιδεολογία. Και κατά κάποιον τρόπο, η ενέργεια μάς φέρνει κοντά. Επίσης, η ενέργεια αποτελεί έναν πυλώνα για τη διατλαντική συνεργασία μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ».
Στο δεύτερο πάνελ ήταν μαζί με την Εκτελεστική Αντιπρόεδρο της ExxonMobil Europe, κα Alice Wells, τους Διευθύνοντες Συμβούλους της Energean, κ. Μαθιό Ρήγα, του ΔΕΣΦΑ, κα Maria Sferruzza και της ΕΔΕΥΕΠ, κ. Αριστοφάνη Στεφάτο και τον Αναπληρωτή Διευθύνοντα Σύμβουλο της HELLENiQ ENERGY, κ. Γεώργιο Αλεξόπουλο.
Ο κ. Παπασταύρου τόνισε χαρακτηριστικά: «Μιλήσαμε στο προηγούμενο πάνελ για αυτή τη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική και για την Ελλάδα ως μία από τις δυνάμεις που τη διαμορφώνουν. Το εγγενές συστατικό αυτής της νέας ενεργειακής αρχιτεκτονικής, είναι ότι υλοποιείται από τον ιδιωτικό τομέα. Αυτό αφορά αξιόπιστες εταιρείες όπως η ExxonMobil, η Energean, η HelleniQ Energy και πολλές άλλες, που αξιοποιούν την πλατφόρμα συνεργασίας που οι κυβερνήσεις προσπαθούν να δημιουργήσουν. Πλέον υπάρχει περισσότερος ενεργειακός ρεαλισμός στην Ευρώπη. Ο Πρωθυπουργός είχε γράψει ένα θεμελιώδες άρθρο στους Financial Times πριν από λίγους μήνες, όπου ανέλυσε ξεκάθαρα την ελληνική θέση. Πιστεύουμε ότι πρέπει να συνεχίσουμε την πορεία της απανθρακοποίησης, η οποία πρέπει να λαμβάνει υπόψιν την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και την κοινωνική συνοχή. Νομίζω ότι κινηθήκαμε λίγο πιο γρήγορα απ’ όσο έπρεπε ή δώσαμε την εντύπωση ότι κινούμαστε υπερβολικά γρήγορα».
Ο ΥΠΕΝ αναφέρθηκε, επίσης, στον ευρωπαϊκό κανονισμό για τη σταδιακή κατάργηση του ρωσικού φυσικού αερίου και τον κίνδυνο ο TurkStream να λειτουργήσει «ως πιθανή πίσω πόρτα ώστε το ρωσικό φυσικό αέριο να συνεχίσει να εισέρχεται στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, παραβιάζοντας την απόφαση της ΕΕ».
Και κατέληξε λέγοντας: «Η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει όλους τους πόρους του τόπου μας. Ήλιο, άνεμο, υδροηλεκτρικά, υδρογονάνθρακες, κρίσιμες πρώτες ύλες. Προκειμένου να μπορεί να παράγει οικονομικά προσιτή και ασφαλή ενέργεια για τους πολίτες της και τις επιχειρήσεις της».
