Η Κίνα περνά στην επίσημη ταυτοποίηση ψηφιακών ανθρώπων που δημιουργούνται με τεχνητή νοημοσύνη, καθώς ο σχετικός κλάδος αριθμεί ήδη πάνω από 1,3 εκατ. επιχειρήσεις.
Χαρακτηριστική περίπτωση είναι η Yuri, μια εικονική τραγουδίστρια που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια AI και συγκαταλέγεται στις πρώτες ψηφιακές οντότητες που απέκτησαν επίσημη κρατική ταυτότητα.
Σύμφωνα με το ψηφιακό προφίλ της είναι μόλις ενός έτους, έχει όμως ήδη εμφανιστεί σε συναυλία στη Σαγκάη, τραγουδώντας στα μανδαρινικά και στα αγγλικά μπροστά σε μεγάλο κοινό, ενώ η μορφή της προβαλλόταν σε οθόνη μήκους 100 μέτρων.
Όνομα, ημερομηνία γέννησης και ψηφιακό πορτοφόλι
Η ταυτότητα της Yuri περιλαμβάνει όνομα, ημερομηνία γέννησης, διεύθυνση και χαρακτηριστικά προσώπου, παρότι πρόκειται για εικονικό χαρακτήρα που δημιουργείται και λειτουργεί μέσω τεχνητής νοημοσύνης.
Το έγγραφο επιτρέπει επίσης στους ανθρώπους που διαχειρίζονται το σύστημά της να ανοίξουν ψηφιακό πορτοφόλι για τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της ψηφιακής περσόνας.
Με αυτόν τον τρόπο, η Yuri μπορεί να χρησιμοποιείται σε εμπορικές συνεργασίες σε κλάδους όπως η μόδα, τα ηλεκτρονικά παιχνίδια και η αυτοκινητοβιομηχανία.
Αγορά 48 δισ. γιουάν
Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο ραγδαίας ανάπτυξης της κινεζικής αγοράς των ψηφιακών ανθρώπων.
Σύμφωνα με έκθεση του Πανεπιστημίου Επικοινωνίας της Κίνας για το 2025, τουλάχιστον 1,3 εκατομμύρια επιχειρήσεις στη χώρα συνδέονται με τον συγκεκριμένο τομέα.
Η αξία της αγοράς υπολογίστηκε το 2025 σε 48 δισ. γιουάν, περίπου 10 δισ. δολάρια, ενώ συνεχίζει να διευρύνεται.
Τον περασμένο μήνα, το Πεκίνο εξέδωσε νέο οδηγό για τις υπηρεσίες τηλεοπτικής μετάδοσης και διαδικτυακού βίντεο, ζητώντας από τους παρόχους να προχωρούν στην καταχώριση των ψηφιακών ανθρώπων.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στην προσπάθεια των κινεζικών αρχών να διαμορφώσουν σαφέστερο ρυθμιστικό πλαίσιο για τα avatars που παράγονται μέσω AI.
Από τα απλά avatars στους AI influencers
Οι ψηφιακοί άνθρωποι χρησιμοποιούνται ήδη ευρέως στην Κίνα σε τηλεοπτικές και διαδικτυακές μεταδόσεις, ζωντανές μεταδόσεις, ηλεκτρονικό εμπόριο, μικρές σειρές και προπαγανδιστικό περιεχόμενο.
Στα πρώτα στάδια της τεχνολογίας, τα ψηφιακά avatars χρησιμοποιούνταν κυρίως από ανθρώπους που ήθελαν να εμφανίζονται σε σύντομα βίντεο ή ζωντανές μεταδόσεις χωρίς να αποκαλύπτουν την πραγματική τους ταυτότητα.
Η εξέλιξη της μηχανικής μάθησης επέτρεψε, ωστόσο, τη μετάβαση από απλούς εικονικούς παρουσιαστές που διάβαζαν προκαθορισμένα κείμενα σε AI influencers ικανούς να αλληλεπιδρούν σε πραγματικό χρόνο με τους χρήστες.
Η Yuri αριθμεί περίπου 100.000 ακολούθους στην κινεζική πλατφόρμα RedNote και θεωρείται μία από τις γνωστότερες ψηφιακές influencers της χώρας.
Πίσω από τη λειτουργία της βρίσκεται ανθρώπινη ομάδα που αναπτύσσει και συντηρεί το σύστημά της και διαχειρίζεται τις επαφές της με τους θαυμαστές της. Σε άλλες περιπτώσεις, η φωνή ή το πρόσωπο ψηφιακών influencers βασίζεται σε πραγματικούς ανθρώπους.
Ψηφιακοί υπάλληλοι και κυβερνητικά avatars
Η τεχνολογία έχει ήδη περάσει και στον δημόσιο τομέα.
Το Πεκίνο έχει χρησιμοποιήσει εικονικούς ανθρώπους για την παρουσίαση πολιτικών οδηγιών και εκπαιδευτικού περιεχομένου σχετικά με την ιστορία και την ιδεολογία, ενώ δεκάδες τοπικές κυβερνητικές υπηρεσίες αναπτύσσουν ψηφιακούς υπαλλήλους που απαντούν σε ερωτήματα πολιτών.
Πέρυσι, δύο ψηφιακοί άνθρωποι χρησιμοποιήθηκαν για την παρουσίαση και τη συζήτηση της ετήσιας έκθεσης εργασίας της κινεζικής κυβέρνησης.
Ήταν η πρώτη φορά που avatars τεχνητής νοημοσύνης χρησιμοποιήθηκαν στις σημαντικότερες πολιτικές συνεδριάσεις της χώρας.
Απάτες, deepfakes και κατάχρηση ταυτότητας
Η εξάπλωση της τεχνολογίας συνοδεύεται από ανησυχίες για απάτες, παραπληροφόρηση και κατάχρηση προσωπικών δεδομένων.
Κρατικά κινεζικά μέσα έχουν καταγράψει περιπτώσεις ψηφιακών ανθρώπων που εμφανίζονταν ως γιατροί σε βίντεο και προωθούσαν ψευδείς ιατρικές συμβουλές.
Σε άλλη περίπτωση, διαφήμιση με AI influencer που προωθούσε φακούς επαφής αποσύρθηκε μετά τις αντιδράσεις χρηστών, οι οποίοι αμφισβήτησαν πώς ένα ψηφιακό πρόσωπο μπορούσε να υποστηρίζει ότι οι φακοί ήταν «άνετοι».
Παράλληλα, πρόσωπα και φωνές Κινέζων διασημοτήτων έχουν χρησιμοποιηθεί χωρίς άδεια για τη δημιουργία πορνογραφικών deepfakes και μη εξουσιοδοτημένων διαδικτυακών διαφημίσεων.
Ορισμένες εταιρείες φέρεται ακόμη να προσφέρουν έως και 20.000 δολάρια σε απλούς πολίτες προκειμένου να αποκτήσουν άδεια χρήσης της ταυτότητάς τους σε παραγωγές ψηφιακών ανθρώπων.
Το δίλημμα της ψηφιακής ταυτότητας
Η Σαγκάη είχε ήδη κάνει ένα πρώτο βήμα το 2024, δημιουργώντας σύστημα βασισμένο σε blockchain για την αναγνώριση ψηφιακών ανθρώπων, με μόνιμο αριθμό καταχώρισης.
Παρά την πρόοδο αυτή, δεν υπάρχει ακόμη ενιαίο εθνικό σύστημα για την εποπτεία ολόκληρου του κλάδου.
Οι υποστηρικτές της καταχώρισης εκτιμούν ότι η ψηφιακή ταυτότητα μπορεί να συμβάλει στην προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας και στον περιορισμό των διαδικτυακών απατών.
Ειδικοί προειδοποιούν, ωστόσο, ότι η υποχρεωτική ταυτοποίηση θα μπορούσε να περιορίσει την ανωνυμία των χρηστών και να ενισχύσει την αυτολογοκρισία επιχειρήσεων και δημιουργών.
Το βασικό ζήτημα ευθύνης παραμένει ανοικτό, καθώς ένας ψηφιακός άνθρωπος δεν μπορεί να λογοδοτήσει ο ίδιος για τις πράξεις του. Η επίσημη ταυτοποίησή του μεταφέρει έτσι την ευθύνη στους ανθρώπους ή στις εταιρείες που βρίσκονται πίσω από τη λειτουργία του.
