Το όνομά του είναι Αχμέντ Τζεμπριέλ και κατάγεται από την Γάζα. Έφτασε στην Ελλάδα πριν από δύο χρόνια και σήμερα, στα 23 του, κάνει μια καινούργια αρχή στην Κρήτη.
Τη δική του ιστορία, μια ιστορία που ξεκίνησε μέσα στη φωτιά του πολέμου και εξελίχθηκε σε άλλη μια ιστορία επιτυχίας στην Ελλάδα, παρουσίασε το ΑΠΕ (Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων) και η Φαίη Δουλγκέρη.
Όπως αναφέρεται στο ρεπορτάζ, οι πρώτοι μήνες δεν ήταν εύκολοι. Εργάστηκε κυρίως στον αγροτικό τομέα, σε χωράφια και θερμοκήπια, προσπαθώντας να σταθεί στα πόδια του χωρίς εξαρτήσεις. «Ήθελα να δουλεύω και να στηρίζομαι στις δικές μου δυνάμεις», αναφέρει. Ωστόσο, η έλλειψη γνώσης της γλώσσας και του διοικητικού πλαισίου δημιουργούσε καθημερινά εμπόδια. «Πολλές φορές δεν γνώριζα πώς λειτουργούν οι υπηρεσίες ή ποια είναι τα δικαιώματά μου», εξηγεί.
Τότε ήταν που ενημερώθηκε για την ύπαρξη του προγράμματος HELIOS+, ένα ακόμη εμβληματικό ενταξιακό πρόγραμμα, που αποτέλεσε την μετεξέλιξη του HELIOS, για το οποίo εργάστηκε σκληρά η πρώην υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου (2021-2025), Σοφία Βούλτεψη. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα που δεν περιορίζεται στην ενίσχυση ενοικίου, αλλά αποτελεί μια ολιστική υποστήριξη.
Όπως ο ίδιος ο Αχμέντ λέει, «με βοήθησαν να καταλάβω το σύστημα υγείας και να βρω προσωπικό γιατρό, να βγάλω ΑΦΜ και ΑΜΚΑ, να εξοικειωθώ με τις δημόσιες υπηρεσίες και να μάθω τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις μου στην Ελλάδα». Παράλληλα, ενημερώθηκε για πρακτικά ζητήματα της καθημερινότητας, όπως η σωστή σύναψη μισθωτηρίου συμβολαίου.
Ακολούθησε η εγγραφή σε νυχτερινό λύκειο, με σκοπό, όπως λέει, να ολοκληρώσει τις σπουδές του και στο μέλλον να δημιουργήσει τη δική του επιχείρηση, «ιδανικά ένα θερμοκήπιο, γιατί στην Κρήτη η γεωργία έχει μεγάλες δυνατότητες».
Όπως μας είπε η Σοφία Βούλτεψη, «η ιδέα είναι απλή: Το μεταναστευτικό είναι ζήτημα εθνικής ασφάλειας και εθνικής κυριαρχίας. Κάθε χώρα έχει δικαίωμα και υποχρέωση να προστατεύει τα σύνορά της. Ωστόσο το μεταναστευτικό/προσφυγικό υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει. Και δεν έχει ιδεολογικό πρόσημο. Βουλιάζει η Λαμπεντούζα των Μελόνι-Σαλβίνι, βουλιάζουν και οι Βαλεαρίδες και τα Κανάρια Νησιά του Σάντσεθ. Πρόσφυγες και μετανάστες εξακολουθούν να φθάνουν και στην Ελλάδα, διότι το μεταναστευτικό δεν λύνεται με τροπολογίες, ενώ οι απελάσεις δεν αφορούν αυτούς που διαθέτουν προσφυγικό προφίλ. Επομένως, παράλληλα με την φύλαξη των συνόρων και για την προστασία των τοπικών πληθυσμών, πρέπει να κάνουμε κάτι και με αυτούς που καταφέρνουν να φτάσουν στην Ευρώπη, ώστε να μην στρατολογούνται από το οργανωμένο έγκλημα και την ριζοσπαστικοποίηση. Μέσα στο πολύ ασταθές και πολεμικό γεωπολιτικό περιβάλλον, οι Συνθήκες για την προστασία των προσφύγων, των ευάλωτων, των παιδιών ενσωματώνονται και στο Νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης».
Ο άνθρωπος είναι η εκπαίδευσή του
Αυτό σημαίνει πως πάντα θα χρειαζόμαστε τα κατάλληλα εργαλεία, για να συνδυάζουμε την παραμονή στη χώρα με την εργασία και, κυρίως, την εκπαίδευση. «Ο άνθρωπος είναι η εκπαίδευσή του», εξηγεί η κ. Βούλτεψη. «Τα εγκληματικά δίκτυα και ο εξτρεμισμός καραδοκούν, προκειμένου να θέσουν στην υπηρεσία τους ευάλωτους ανθρώπους, κυρίως νέους και ανήλικους, που εργαλειοποιούνται με αντάλλαγμα ένα πιάτο φαΐ και ένα κρεβάτι για να κοιμηθούν. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι στη Σουηδία δημιουργήθηκαν τόσες πολλές συμμορίες αλλοδαπών, που στο τέλος εκτός από την Αστυνομία χρειάστηκε να κατεβάσουν στους δρόμους και τον Στρατό».
Η έναρξη του HELIOS+ πραγματοποιήθηκε στις 6 Φεβρουαρίου 2025 παρουσία αξιωματούχων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και αποτελεί το πρώτο που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο μέσω των 13 Περιφερειών, ενώ υλοποιείται από τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (ΔΟΜ) σε συνεργασία με ΜΚΟ.
Αυτό σημαίνει ότι χρειάστηκε ένας αγώνας δρόμου και ένας πρωτοφανής συντονισμός ενεργειών μεταξύ του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, του υπουργείου των Οικονομικών, των περιφερειών, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG EMLP και DG HOME) και του ΔΟΜ.
Η συμβολή όλων υπήρξε αποφασιστική, καθώς έπρεπε γρήγορα να ξεπεραστούν γραφειοκρατικά εμπόδια και αγκυλώσεις, κάτι που θα ήταν αδύνατον και αδιανόητο αν όλοι και όλες δεν αισθάνονταν μέρος μιας συλλογικής προσπάθειας με στόχο την προστασία των ευαλώτων, την ασφάλεια και την κοινωνική ειρήνη.
«Αυτό που καθιστά το πρόγραμμα αυτό μοναδικό, είναι ο προσεκτικός σχεδιασμός του», μας είπε η κ. Βούλτεψη. «Η εμπειρία έδειξε ότι για να αντιμετωπιστεί η στρατολόγηση από το οργανωμένο έγκλημα και τη ριζοσπαστικοποίηση, δεν αρκεί η επιδότηση ενοικίου, όπως συνέβαινε με το HELIOS, στο οποίο με μεγάλη ταχύτητα εντάξαμε και τους Ουκρανούς πρόσφυγες. Ο νέος σχεδιασμός περιέλαβε από την αρχή, πέραν του επιδόματος στέγασης, την ελληνομάθεια και την εργασιακή συμβουλευτική. Άλλωστε, η Εθνική Στρατηγική της Ελλάδας περιλαμβάνει και την εξοικείωση με τον ευρωπαϊκό τρόπο ζωής και τους δημοκρατικούς θεσμούς, την αποτροπή δημιουργίας παράλληλων κοινωνικών συστημάτων και κάθε μορφής βίας, καθώς και της εμπορίας ανθρώπων».
Τα επιτεύγματα και τα βραβεία
Το HELIOS+ δεν είναι η μοναδική πρωτοβουλία που ανέδειξε την Ελλάδα σε πρωταθλήτρια στον συνδυασμό προστασίας και ασφάλειας, καθώς και χώρα-πρότυπο για όλη την Ευρώπη.
Η δημιουργία των Κέντρων Φιλοξενίας και των Ασφαλών Περιοχών για τους ασυνόδευτους ανήλικους, η δημιουργία του προγράμματος HELIOS JUNIOR, για την ομαλή μετάβαση των ασυνόδευτων στην ενήλικη ζωή, το πρόγραμμα μη τυπικής εκπαίδευσης-γέφυρας με την τυπική εκπαίδευση και το δημόσιο σχολείο, «Όλα τα παιδιά στην εκπαίδευση», το πρόγραμμα των Μεντόρων, το Εθνικό Σύστημα Επιτροπείας Ασυνόδευτων Ανηλίκων, ο Εθνικός Μηχανισμός Επείγουσας Ανταπόκρισης, εξασφάλισαν το 2023 στην Ελλάδα το Πανευρωπαϊκό Βραβείο Πρόληψης Εγκληματικότητας και την ομόφωνη απόφαση του ΟΗΕ προς τα κράτη-μέλη του να ακολουθήσουν το παράδειγμα της Ελλάδας.
Επιπλέον, το πρόγραμμα (Ταμείο Ανάκαμψης) εκπαίδευσης προσφύγων και μεταναστών στην αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών, περιλήφθηκε στα «Επιτεύγματα της Ένωσης».
«Είναι μεγάλη δικαίωση να βλέπεις ότι οι πολιτικές σου αποδίδουν καρπούς», καταλήγει η Σοφία Βούλτεψη. «Το γεωπολιτικό περιβάλλον έχει αλλάξει δραματικά μέσα σε πολύ λίγα χρόνια. Καθίσταται ολοένα και πιο ζοφερό και επικίνδυνο, με τον έναν πόλεμο να ξεσπά μετά τον άλλο. Δεν ξέρουμε τι μας επιφυλάσσει το μέλλον. Η προσπάθεια να αφαιρούμε όπλα από το οργανωμένο έγκλημα και την ριζοσπαστικοποίηση αποτελεί το κοινό μας καθήκον απέναντι στην ελληνική κοινωνία. Γι’ αυτό και είναι μια προσπάθεια που δεν πρέπει ούτε να απαξιώνεται, ούτε να εγκαταλείπεται. Διαφορετικά θα τα βρούμε όλα μπροστά μας».
