Αντί να αναζητηθούν τα πραγματικά αίτια της στασιμότητας και της συνεχούς φθοράς, στελέχη του ΠΑΣΟΚ επιδίδονται σε μια γνώριμη τακτική που θυμίζει έντονα τις χειρότερες ημέρες του ΣΥΡΙΖΑ.
Κάθε νέα δημοσκόπηση που βλέπει το φως της δημοσιότητας προκαλεί εκνευρισμό στη Χαριλάου Τρικούπη. Αντί όμως να αναζητηθούν τα πραγματικά αίτια της στασιμότητας και της συνεχούς φθοράς, στελέχη του κόμματος επιδίδονται σε μια γνώριμη τακτική που θυμίζει έντονα τις χειρότερες ημέρες του ΣΥΡΙΖΑ: φταίνε οι εταιρείες δημοσκοπήσεων, φταίνε τα μέσα ενημέρωσης, φταίει η επικοινωνία, φταίνε όλοι οι άλλοι εκτός από τους ίδιους.
Η πραγματικότητα όμως είναι αμείλικτη: το ΠΑΣΟΚ βλέπει τα ποσοστά του να παραμένουν καθηλωμένα, ενώ σε κρίσιμες εκλογικές περιφέρειες καταγράφει εικόνα πολιτικής υποχώρησης. Στην Αττική, εκεί όπου κρίνεται σε μεγάλο βαθμό η πολιτική κυριαρχία ενός κόμματος, οι επιδόσεις του παραμένουν απογοητευτικές. Στη Θεσσαλονίκη, όπου άλλοτε το ΠΑΣΟΚ διέθετε ισχυρά ερείσματα, η εικόνα είναι εξίσου προβληματική. Ακόμη και στα Δωδεκάνησα, μια περιοχή με παραδοσιακές αναφορές στην Κεντροαριστερά, τα στοιχεία δείχνουν ότι το κόμμα αδυνατεί να δημιουργήσει δυναμική.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, ωστόσο, δεν είναι τα ποσοστά. Είναι η αίσθηση πολιτικής αμηχανίας που εκπέμπει η ηγεσία. Ο Νίκος Ανδρουλάκης εμφανίζεται να ακολουθεί μια αυστηρά προσωποκεντρική, «ΙΧ πολιτική», όπου οι αποφάσεις λαμβάνονται σε στενό κύκλο, χωρίς σαφή στρατηγική και χωρίς πολιτικό αφήγημα που να εμπνέει την κοινωνία.
Οι πολίτες δυσκολεύονται να καταλάβουν τι ακριβώς εκπροσωπεί σήμερα το ΠΑΣΟΚ. Είναι αντιπολίτευση; Είναι εν αναμονή κυβερνητικός εταίρος; Είναι ένα κόμμα διαμαρτυρίας; Είναι μια δύναμη κεντρώας διαχείρισης; Η ασάφεια αυτή έχει μετατραπεί σε μόνιμο χαρακτηριστικό της πολιτικής παρουσίας του.
Την ίδια στιγμή, οι εσωκομματικές γκρίνιες αυξάνονται. Βουλευτές και στελέχη μπορεί να αποφεύγουν τις δημόσιες συγκρούσεις, όμως στους διαδρόμους του κόμματος η συζήτηση είναι διαρκής. Πολλοί αναρωτιούνται αν ο Νίκος Ανδρουλάκης μπορεί πράγματι να οδηγήσει το ΠΑΣΟΚ σε εκλογική ανάκαμψη ή αν έχει ήδη φτάσει στο πολιτικό του ταβάνι.
Σε αυτό το κλίμα ερίδων και πολιτικής Βαβέλ ήρθε να προστεθεί η δημόσια παρέμβαση του ευρωβουλευτή Νίκου Παπανδρέου, ο οποίος ανέφερε ότι οι πολίτες αναζητούν μια λύση που δεν βρίσκουν σε κανένα κόμμα και σημειώνοντας για τα ποσοστά του ΠΑΣΟΚ πως «η βελόνα δεν έχει φύγει από εκεί όπου ήταν», πρόσθεσε μάλιστα πως αυτό «κάτι πρέπει να λέει, ύστερα από 12 δημοσκοπήσεις» και η ηγεσία καλά θα κάνει να το λάβει σοβαρά υπ’ όψιν.
Απαντώντας δε στο ερώτημα αν το ΠΑΣΟΚ θα πρέπει να είναι ανοιχτό σε κάθε πολιτική συζήτηση, ξεκαθάρισε ότι «πρέπει να είμαστε ανοιχτοί», υπογραμμίζοντας πως μετά την πρώτη Κυριακή, θα είναι ανοικτή η συζήτηση στο ΠΑΣΟΚ, να αποφασίσει δημοκρατικά, πριν από τις εκλογές. Να δούμε πού είμαστε μετά την πρώτη Κυριακή». Κοινώς, από μέρα σε μέρα κι έχει ο Θεός…
Το πρόβλημα λοιπόν δεν είναι οι δημοσκοπήσεις. Οι δημοσκοπήσεις απλώς καταγράφουν αυτό που ήδη συμβαίνει στην κοινωνία. Το πρόβλημα είναι ότι η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ μοιάζει να μην αντιλαμβάνεται πως η πολιτική στασιμότητα δεν αντιμετωπίζεται με καταγγελίες κατά των μετρήσεων αλλά με πολιτική ανασύνταξη, καθαρές θέσεις και πειστική στρατηγική.
Γιατί όταν επί μήνες οι αριθμοί επιμένουν να δείχνουν το ίδιο πράγμα, δεν φταίει ο καθρέφτης. Φταίει η εικόνα που αντικατοπτρίζει. Και οι πολίτες έχουν ήδη αρχίσει να βγάζουν τα δικά τους συμπεράσματα και αυτά, προς το παρόν, μόνο αισιοδοξία δεν προκαλούν στη Χαριλάου Τρικούπη.
Ένα κόμμα που πριν από λίγα χρόνια εμφανιζόταν ως ο μεγάλος διεκδικητής της επιστροφής στο προσκήνιο, βρίσκεται πλέον εγκλωβισμένο στη στασιμότητα, στην εσωστρέφεια και στην αδυναμία να πείσει ακόμη και τους δικούς του ψηφοφόρους ότι μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική πρόταση εξουσίας.
Το πιο ανησυχητικό λοιπόν δεν είναι η πτώση των ποσοστών του ΠΑΣΟΚ, αλλά το γεγονός ότι η κοινωνία δείχνει να έχει ήδη εκδώσει ετυμηγορία για τον ίδιο τον πρόεδρό του. Ο Νίκος Ανδρουλάκης δεν καταφέρνει να εμπνεύσει, να συσπειρώσει και κυρίως δεν καταφέρνει να πείσει ότι διαθέτει τα χαρακτηριστικά ενός ηγέτη που μπορεί να οδηγήσει το κόμμα του σε κυβερνητική προοπτική.
Και όμως, αντί να υπάρξει προβληματισμός, αυτοκριτική και πολιτική επανεκκίνηση, στο ΠΑΣΟΚ αναζητούν οπουδήποτε αλλού τις ευθύνες. Επιλογή που θυμίζει έντονα τον ΣΥΡΙΖΑ των τελευταίων χρόνων πριν από την κατάρρευσή του, όταν κάθε δυσάρεστο εύρημα βαφτιζόταν «χειραγώγηση» αντί να αντιμετωπίζεται ως προειδοποιητικό καμπανάκι.
Το πρόβλημα έχει ονοματεπώνυμο: Νίκος Ανδρουλάκης, ο αρχηγός που τη μια μέρα εμφανίζεται σκληρός αντιπολιτευόμενος της κυβέρνησης. Την επόμενη στέλνει μηνύματα συναίνεσης. Άλλοτε επιχειρεί να μιλήσει στο κέντρο και άλλοτε φλερτάρει με την παραδοσιακή Κεντροαριστερά. Το αποτέλεσμα είναι να μη γνωρίζει κανείς ποια ακριβώς είναι η πολιτική πρόταση του ΠΑΣΟΚ και όλοι να αναζητούν μιαν εσπεράντο για να μπορέσουν να συνεννοηθούν...