Η 3η Ιανουαρίου είναι μια ημερομηνία με ιδιαίτερο βάρος στην ιστορία της τεχνολογίας, της πολιτικής και της παγκόσμιας οικονομίας.
Ανάμεσα στα γεγονότα που έχουν καταγραφεί αυτήν την ημέρα, ξεχωρίζει ένα που, χωρίς να γίνει τότε ευρέως αντιληπτό, επηρέασε όσο λίγα τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε το χρήμα και ονομάζεται bitcoin.
2009 - Το Bitcoin μπαίνει στη ζωή μας
Σαν σήμερα, στις 3 Ιανουαρίου 2009, εξορύσσεται το πρώτο block του δικτύου Bitcoin, το λεγόμενο Genesis Block. Δημιουργός του είναι ο άγνωστος μέχρι σήμερα Satoshi Nakamoto, μια μορφή που παραμένει μυστήριο, αλλά το έργο της έχει ήδη γραφτεί στην ιστορία.
Στο Genesis Block δεν υπήρχε μόνο κώδικας, υπήρχε και ένα μήνυμα το «The Times 03/Jan/2009 Chancellor on brink of second bailout for banks».
Μια ξεκάθαρη αναφορά στη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 και στα πακέτα διάσωσης των τραπεζών, που εκείνη την περίοδο είχαν κλονίσει την εμπιστοσύνη των πολιτών στο παραδοσιακό οικονομικό σύστημα.
Το Bitcoin σχεδιάστηκε ως ένα αποκεντρωμένο ψηφιακό νόμισμα, χωρίς κεντρική αρχή, χωρίς κρατικό έλεγχο και χωρίς ανάγκη μεσολαβητών. Οι συναλλαγές καταγράφονται σε ένα δημόσιο, αμετάβλητο λογιστικό βιβλίο –το blockchain– και επικυρώνονται από το ίδιο το δίκτυο.
Αρχικά αντιμετωπίστηκε σαν πείραμα περιορισμένου ενδιαφέροντος και στη συνέχεια χαρακτηρίστηκε φούσκα, εργαλείο κερδοσκοπίας ή απειλή για το χρηματοπιστωτικό σύστημα. Παρ’ όλα αυτά, δεκαπέντε χρόνια μετά, το Bitcoin έχει περάσει από τα φόρουμ προγραμματιστών στα χαρτοφυλάκια θεσμικών επενδυτών και στις συζητήσεις κεντρικών τραπεζών και κυβερνήσεων.
Ό,τι κι αν πιστεύει κανείς για το μέλλον του, ένα είναι βέβαιο: στις 3 Ιανουαρίου 2009 ξεκίνησε μια συζήτηση για το χρήμα που συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
1977 - Η Apple και η αρχή μιας άλλης επανάστασης
Η 3η Ιανουαρίου συνδέεται και με μια ακόμη καθοριστική στιγμή για την τεχνολογία. Σαν σήμερα, το 1977, ιδρύεται η Apple Computer από τους Στιβ Τζομπς, Στιβ Βόζνιακ και Ρόναλντ Γουέιν. Εκείνη την περίοδο, οι υπολογιστές ήταν εργαλεία για μεγάλες επιχειρήσεις και πανεπιστήμια, μακριά από την καθημερινότητα των απλών ανθρώπων.
Η Apple αμφισβήτησε αυτήν τη λογική, προωθώντας την ιδέα ότι η τεχνολογία μπορεί και πρέπει να είναι προσωπική, προσιτή και λειτουργική. Με αυτήν τη φιλοσοφία, άνοιξε τον δρόμο για την ψηφιακή εποχή όπως τη γνωρίζουμε σήμερα.
Η σύγκριση με το Bitcoin δεν είναι τυχαία. Όπως η Apple μετέφερε την υπολογιστική ισχύ από τα κέντρα δεδομένων στο γραφείο και το σπίτι, έτσι και το Bitcoin επιχείρησε να μεταφέρει τον έλεγχο του χρήματος από τα ιδρύματα στους ίδιους τους χρήστες.
Από τον Ντα Βίντσι μέχρι τον ψηφιακό κόσμο
Η 3η Ιανουαρίου μάς πηγαίνει ακόμη πιο πίσω, στην εποχή της Αναγέννησης. Το 1496, ο Λεονάρντο ντα Βίντσι καταγράφεται να δοκιμάζει μια από τις ιπτάμενες μηχανές που είχε σχεδιάσει, βασισμένες στην παρατήρηση της φύσης και της κίνησης των πτηνών. Το εγχείρημα δεν στέφεται με επιτυχία, όμως αποτυπώνει κάτι βαθύτερο: την ανθρώπινη ανάγκη να ξεπεράσει τα όρια της εποχής του.
Οι ιδέες του Ντα Βίντσι ήταν μπροστά από τον χρόνο τους και χρειάστηκαν αιώνες για να βρουν πρακτική εφαρμογή. Το ίδιο μοτίβο συναντά κανείς και στη σύγχρονη τεχνολογία. Καινοτομίες που αρχικά αντιμετωπίζονται με δυσπιστία ή ειρωνεία, συχνά αποτελούν τη βάση για μελλοντικές αλλαγές.
Από την τεχνολογική πρόοδο μέχρι τη γέννηση ενός νέου οικονομικού συστήματος, η 3η Ιανουαρίου έχει συνδεθεί με αλλαγές που ξεπέρασαν κατά πολύ το πλαίσιο της εποχής τους.
Και ανάμεσα σε όλα αυτά, το Bitcoin παραμένει το πιο σύγχρονο και ίσως το πιο συζητημένο γεγονός που συνέβη σαν σήμερα.
