Η γεωπολιτική ένταση στα Στενά του Ορμούζ και οι νέοι όροι διέλευσης της Τεχεράνης εντείνουν την αβεβαιότητα στις αγορές πετρελαίου και προκαλούν έντονες διακυμάνσεις στις τιμές του Brent.
Οι διεθνείς αγορές ενέργειας εισέρχονται σε νέα φάση αυξημένης μεταβλητότητας, καθώς οι εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ, σε συνδυασμό με τις παρεμβάσεις και τους περιορισμούς που θέτει το Ιράν στη ναυσιπλοΐα, αναδιαμορφώνουν τις ισορροπίες στην παγκόσμια προσφορά πετρελαίου και ενισχύουν το κλίμα αβεβαιότητας γύρω από τη μεσοπρόθεσμη πορεία των τιμών του Brent.
Σύμφωνα με το Newmoney.gr, oι ελπίδες για αποκλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή και για σταδιακή αποκατάσταση των πετρελαϊκών ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ οδήγησαν τις τιμές του αργού πετρελαίου σε συγκρατημένη άνοδο την Παρασκευής, με το Brent όμως να καταγράφει εβδομαδιαία πτώση σχεδόν 8% , και τις νέες απαιτήσεις που θέτει η Τεχεράνη για τη διέλευση πλοίων από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
Η γενική εικόνα
Το Brent ενισχυόταν κατά 66 σεντς ή 0,53%, στα 80,38 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI σημείωνε άνοδο 94 σεντς ή 1,23%, στα 77,54 δολάρια.
Να σημειωθεί ότι οι συναλλαγές ήταν περιορισμένες λόγω ομοσπονδιακής αργίας στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Επιστρέφουν τα φορτία από τον Κόλπο
Οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Κόλπου προετοιμάζονται για αύξηση των εξαγωγών τους μετά την έναρξη εφαρμογής της εκεχειρίας μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ. Σύμφωνα με στοιχεία της MarineTraffic, τουλάχιστον τέσσερα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν αργό πετρέλαιο, προϊόντα διύλισης και υγραέριο εισήλθαν την Παρασκευή στα Στενά του Ορμούζ με προορισμό λιμάνια του Ιράκ στον Περσικό Κόλπο.
Παρά την επανεκκίνηση της ναυσιπλοΐας, η Τεχεράνη έστειλε μήνυμα αυστηρότερου ελέγχου της περιοχής. Η κρατική τηλεόραση του Ιράν μετέδωσε ότι τα πλοία θα πρέπει να συντονίζουν τη διέλευσή τους με το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης.
Παράλληλα, σε οδηγία που διανεμήθηκε στη ναυτιλιακή βιομηχανία και περιήλθε σε γνώση του Reuters, η Αρχή Στενών του Περσικού Κόλπου του Ιράν (PGSA) ανέφερε ότι «κανένα πλοίο δεν επιτρέπεται να διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ χωρίς έγκυρη άδεια διέλευσης που εκδίδεται από την PGSA».
Το Ορμούζ εξακολουθεί να προκαλεί ανησυχία
Οι νέοι όροι που θέτει το Ιράν για τη χρήση των Στενών συνέβαλαν στην άνοδο των τιμών την Παρασκευή, σύμφωνα με τον Ρόρι Τζόνστον, ιδρυτή του ενημερωτικού δελτίου Commodity Context.
«Η αγορά είχε προεξοφλήσει μια συμφωνία και μια ομαλή εφαρμογή της. Μέχρι στιγμής, όμως, τα πράγματα δεν εξελίσσονται ακριβώς έτσι», σημείωσε.
Παρά την ανοδική αντίδραση της Παρασκευής, το Brent καταγράφει εβδομαδιαία πτώση περίπου 8%, αντανακλώντας τη σημαντική αποκλιμάκωση των ανησυχιών για την παγκόσμια προσφορά μετά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Φιλ Φλιν, αναλυτής της Price Futures Group, εκτίμησε ότι οι τιμές κινούνται σταδιακά προς τα επίπεδα που βρίσκονταν πριν από την έναρξη της σύγκρουσης.
«Αναμένουμε μεγαλύτερες ποσότητες πετρελαίου στην αγορά τις επόμενες ημέρες. Το συσσωρευμένο φορτίο πλοίων μπορεί να κινηθεί πιο γρήγορα απ’ όσο πιστεύουν πολλοί και, εάν υπάρξει συνεργασία μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, η εξομάλυνση μπορεί να προχωρήσει ταχύτατα», τόνισε.
Πάνω από 85 εκατ. βαρέλια μπορούν να επιστρέψουν στην αγορά
Την ίδια ώρα, το προγραμματισμένο για την Παρασκευή ραντεβού Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων στην Ελβετία αναβλήθηκε, με το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών να αναφέρει ότι οι συνομιλίες θα πραγματοποιηθούν τις επόμενες ημέρες.
Η Τεχεράνη υποστήριξε ότι δεν υπάρχει πλέον επείγουσα ανάγκη για συνάντηση, καθώς το μνημόνιο κατανόησης για τον τερματισμό του πολέμου έχει ήδη υπογραφεί ψηφιακά από τις δύο πλευρές.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η συμφωνία θα μπορούσε να απελευθερώσει περισσότερα από 85 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου που παραμένουν εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο, ενώ η άρση των αμερικανικών κυρώσεων στις ιρανικές εξαγωγές αναμένεται να αυξήσει περαιτέρω την παγκόσμια προσφορά.
Παρά ταύτα, η πλήρης αποκατάσταση των ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και LNG, ενδέχεται να απαιτήσει αρκετούς μήνες.
Citi και Commerzbank βλέπουν χαμηλότερες τιμές
Η Citi εκτιμά με πιθανότητα 60% ότι οι ροές θα εξομαλυνθούν πλήρως, οδηγώντας την αγορά πετρελαίου σε πλεόνασμα και τις τιμές στα 60-65 δολάρια το βαρέλι έως το πρώτο τρίμηνο του 2027.
Από την πλευρά της, η Commerzbank αναθεώρησε προς τα κάτω την πρόβλεψή της για το Brent στα 80 δολάρια το βαρέλι έως το τέλος του έτους, από 85 δολάρια προηγουμένως, αν και θεωρεί ότι οι τιμές θα παραμείνουν πάνω από τα προπολεμικά επίπεδα για μεγάλο μέρος του επόμενου έτους.
Στο μεταξύ, ο υπουργός Πετρελαίου του Ιράκ, Μπάσιμ Μοχάμεντ, δήλωσε ότι τα πετρελαϊκά κοιτάσματα της χώρας είναι έτοιμα να επανέλθουν σε πλήρη λειτουργία και ότι η παραγωγή θα αποκατασταθεί σταδιακά στα προγενέστερα επίπεδα.
Στο μέτωπο της ζήτησης, ο ΟΠΕΚ εκτίμησε στην έκδοση του World Oil Outlook 2026 ότι η παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου θα αυξηθεί στα 113,3 εκατ. βαρέλια ημερησίως έως το 2030, από 105,1 εκατ. βαρέλια το 2025.