«Οι εκλογές του 2023 ήταν πειραγμένες».
Κάπως έτσι, με μια φράση που θα ζήλευε και το πιο ευφάνταστο καφενείο, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Αρβανίτης αποφάσισε να εξηγήσει το εκλογικό φαινόμενο που ονομάζεται ΣΥΝΤΡΙΒΗ. Και επειδή τα νούμερα έχουν μια κακή συνήθεια να μην υπακούν στη φαντασία, αξίζει να δούμε τι ακριβώς… «πειράχτηκε».
Διότι εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με μια απλή ήττα. Έχουμε μπροστά μας ένα αποτέλεσμα που δεν ψιθυρίζει αλλά επιβάλλεται. Τον Ιούνιο του 2023, η Νέα Δημοκρατία κατέγραψε 40,56% και ο ΣΥΡΙΖΑ περιορίστηκε στο 17,83%. Η διαφορά άγγιξε τις 22,73 μονάδες. Ένα χάσμα που δεν καλύπτεται με θεωρίες, ούτε μαζεύεται με υπονοούμενα.
Και αν κάποιος θεωρεί ότι πρόκειται για μια στιγμιαία «παραφωνία», υπήρχε και η πρόβα. Τον Μάιο, η ίδια εικόνα. Η Νέα Δημοκρατία πήρε 40,79% και παραλίγο αυτοδυναμία σε καθεστώς απλής αναλογικής και ο ΣΥΡΙΖΑ 20,07%.
Διαφορά πάνω από 20 μονάδες. Δύο εκλογικές αναμετρήσεις, δύο πανομοιότυπα μηνύματα. Αν αυτό είναι «παρέμβαση», τότε πρόκειται για την πιο συνεπή παρέμβαση στην πολιτική ιστορία της χώρας. Με μια υποσημείωση, η αποχή από το 38,90% του Μαΐου σκαρφάλωσε στο 47,17%. Σχεδόν ένας στους δύο δεν πήγε να ψηφίσει. Όχι γιατί «υποψιάστηκε» κάτι, αλλά γιατί είχε ήδη καταλάβει τι θα συμβεί. Η κάλπη του Μαΐου είχε μιλήσει τόσο καθαρά, που η δεύτερη εκλογή έμοιαζε περισσότερο με επιβεβαίωση παρά με αναμέτρηση. Αν αυτό είναι ένδειξη «παρέμβασης», τότε πρόκειται για την πρώτη περίπτωση στην ιστορία όπου η «νοθεία» συνοδεύεται από… αδιαφορία.
Η σύγκριση με το παρελθόν είναι αποκαλυπτική. Το 2000 κρίθηκαν όλα στο όριο. Το 2015 η διαφορά ήταν 7,47 μονάδες. Το 1981, η λεγόμενη σαρωτική νίκη του ΠΑΣΟΚ της «Αλλαγής», σταμάτησε στις 12 μονάδες. Και όμως, το 2023 η απόσταση σχεδόν διπλασιάζεται. Όχι επειδή εκτοξεύτηκε το πρώτο κόμμα, αλλά επειδή κατέρρευσε το δεύτερο.
Υπάρχει βέβαια το 1974. Εκεί η διαφορά έφτασε τις 33,95 μονάδες. Η Νέα Δημοκρατία του Κωνσταντίνου Καραμανλή συγκέντρωσε 54,37% απέναντι στο 20,42% της «Ένωσις Κέντρου - Νέες Δυνάμεις» του Γεώργιου Μαύρου. Ήταν μια κοινωνία που έβγαινε από τη δικτατορία. Ένα αποτέλεσμα που εξηγείται από τις συνθήκες της εποχής.
Το 2023 δεν είχε τέτοιο άλλοθι. Είχε μόνο μια καθαρή πολιτική επιλογή. Και αυτή αποτυπώθηκε χωρίς θολά σημεία.
Η εικόνα δεν περιορίζεται στα ποσοστά. Η Νέα Δημοκρατία επικράτησε παντού. Σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Σε όλους τους επαγγελματικούς χώρους. Στην περιφέρεια και στα μεγάλα αστικά κέντρα. Από την Κρήτη μέχρι τη Δυτική Μακεδονία. Από το Ιόνιο μέχρι τα Δωδεκάνησα. Ο εκλογικός χάρτης δεν άλλαξε χρώμα τυχαία. Άλλαξε συνολικά. Όλη η Ελλάδα έγινε ΜΠΛΕ.
Κάπου εδώ, η θεωρία περί «πειραγμένων εκλογών» αποκτά μια σχεδόν καλλιτεχνική διάσταση. Προϋποθέτει μια αόρατη δύναμη που επηρεάζει ταυτόχρονα τα πάντα και τους πάντες. Μια δύναμη που καταφέρνει να αφήνει το ίδιο αποτύπωμα σε κάθε κάλπη, σε κάθε κοινωνική ομάδα, σε κάθε γωνιά της χώρας.
Και τελικά μένει ένα απλό ερώτημα. Είναι οι εκλογές «πειραγμένες» ή μήπως πειράχτηκε κάτι άλλο; Γιατί όταν η πραγματικότητα είναι τόσο καθαρή και η ερμηνεία της τόσο απελπισμένα στρεβλή, τότε το πρόβλημα δεν βρίσκεται στα αποτελέσματα. Βρίσκεται σε εκείνους που αδυνατούν να τα διαβάσουν. Και εκεί, τα «πειραγμένα» δεν είναι τα αποτελέσματα των εκλογών. Είναι τα μυαλά.