Η διεύρυνση του Νίκου Ανδρουλάκη με στελέχη από τον ΣΥΡΙΖΑ αλλάζει σταδιακά το πολιτικό DNA του ΠΑΣΟΚ, με τη σοσιαλδημοκρατία να δίνει χώρο στον αριστερό λαϊκισμό.
Η διεύρυνση που επιχειρεί ο Νίκος Ανδρουλάκης στο ΠΑΣΟΚ έχει ένα ενδιαφέρον πολιτικό χαρακτηριστικό που δεν αφορά τόσο τα ονόματα των προσώπων που περνούν την πόρτα της Χαριλάου Τρικούπη, όσο το πολιτικό αποτύπωμα που αφήνουν πίσω τους. Η επιλογή να αναζητηθούν στελέχη και βουλευτές με σαφή αναφορά στον ΣΥΡΙΖΑ δεν είναι απλώς μια αριθμητική επιχείρηση ενίσχυσης του ΠΑΣΟΚ. Είναι μια σταδιακή μετατόπιση του ίδιου του κόμματος από την κεντροαριστερά προς έναν χώρο που θυμίζει όλο και περισσότερο τον ΣΥΡΙΖΑ. Και κάπου εδώ αρχίζει να γίνεται ορατό το παράδοξο: ένα κόμμα που θέλει να εμφανίζεται ως η σύγχρονη έκφραση της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας κινδυνεύει να εξελιχθεί σε έναν… «πράσινο ΣΥΡΙΖΑ».
Το πρόβλημα, λοιπόν, δεν είναι ότι δύο ακόμα πρώην βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ προσχωρούν στο ΠΑΣΟΚ. Τα κόμματα εξουσίας πάντοτε διευρύνουν τις δεξαμενές τους και αναζητούν στελέχη από όμορους πολιτικούς χώρους. Το ερώτημα είναι τι ακριβώς διευρύνεται μαζί με τα πρόσωπα. Γιατί όταν η πολιτική ατζέντα αρχίζει να περιστρέφεται γύρω από 13ο μισθό, 13η σύνταξη, νέο ΕΚΑΣ, προστασία πρώτης κατοικίας, μειώσεις έμμεσων φόρων και έναν διαρκή κατάλογο κρατικών παροχών, ενώ η αντιπολιτευτική ρητορική επιστρέφει στα «θηριώδη πλεονάσματα», την «υπερφορολόγηση» και τις γνώριμες καταγγελίες περί εξαπάτησης, η απόσταση από τη σοσιαλδημοκρατία μικραίνει επικίνδυνα. Η σοσιαλδημοκρατία, άλλωστε, δεν είναι διαγωνισμός παροχών ούτε πλειοδοσία κρατικής δαπάνης. Είναι πρόταση διακυβέρνησης, που στηρίζεται σε βιώσιμη ανάπτυξη.
Η αλλαγή του πολιτικού DNA
Και το ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι η Χαριλάου Τρικούπη μοιάζει να αναζητά τη δεύτερη θέση κοιτώντας περισσότερο προς τα αριστερά παρά προς το πολιτικό κέντρο. Ο Ανδρουλάκης μπορεί να επιμένει στον «διμέτωπο αγώνα» απέναντι σε Κυριάκο Μητσοτάκη και Αλέξη Τσίπρα, όμως η πολιτική του διεύρυνση προς τον ΣΥΡΙΖΑ δημιουργεί ένα εύλογο ερώτημα: μήπως τελικά το ΠΑΣΟΚ δεν ανταγωνίζεται τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά μετασχηματίζεται για να του μοιάσει; Η προσπάθεια ανακατάληψης της δεύτερης θέσης μέσω της μετακίνησης προς τον αριστερό λαϊκισμό μπορεί να φέρει πρόσκαιρα πολιτικά οφέλη, αλλά ταυτόχρονα θολώνει το διακριτό στίγμα ενός κόμματος που ιστορικά διεκδίκησε τον χώρο της σοσιαλδημοκρατίας. Γιατί άλλο πράγμα η κοινωνική πολιτική και άλλο η πολιτική της παροχολογίας. Άλλο η προοδευτική φορολογία και άλλο η εύκολη υπόσχεση ότι το κράτος μπορεί να χρηματοδοτήσει τα πάντα.
Τελικά, η πραγματική συζήτηση για το ΠΑΣΟΚ του Ανδρουλάκη δεν είναι πόσους πρώην συριζαίους θα υποδεχθεί η Χαριλάου Τρικούπη ούτε πόσες ακόμη «μεταγραφές» θα ανακοινωθούν. Είναι ποιο ΠΑΣΟΚ θέλει να είναι. Ένα ευρωπαϊκό σοσιαλδημοκρατικό κόμμα που θα μιλήσει για παραγωγή, επενδύσεις, ανταγωνιστικότητα, θεσμούς, κοινωνικό κράτος και δημοσιονομική αξιοπιστία ή ένα κόμμα που θα επιχειρήσει να καλύψει το κενό του ΣΥΡΙΖΑ υιοθετώντας μεγάλο μέρος της ρητορικής και της πολιτικής του ατζέντας; Γιατί αν η απάντηση είναι η δεύτερη, τότε η «διεύρυνση» δεν θα είναι απλώς διεύρυνση. Θα είναι πολιτική μετάλλαξη. Και το ΠΑΣΟΚ θα κινδυνεύει να μην γίνει ξανά μεγάλο ΠΑΣΟΚ, αλλά απλώς ο πράσινος ΣΥΡΙΖΑ που περίμενε να εμφανιστεί.
