Αν κάποιος θέλει να καταλάβει τι πραγματικά συμβαίνει σήμερα στο ΠΑΣΟΚ, δεν χρειάζεται να διαβάσει αναλύσεις, δημοσκοπήσεις ή προγραμματικές δηλώσεις.
Αρκεί να παρακολουθήσει το τελευταίο επεισόδιο του εσωκομματικού σίριαλ με πρωταγωνιστές τον «ρωμαλέο» πρόεδρο Νίκο Ανδρουλάκη και τον –κατά δήλωση των υποστηρικτών του– «προοδευτικό δήμαρχο» Χάρη Δούκα.
Το επεισόδιο έχει ως εξής: εκδήλωση για τα αντιπλημμυρικά έργα στην Αττική οργανώνεται και, ω του θαύματος, ο δήμαρχος Αθηναίων… δεν προσκαλείται. Ναι, ο δήμαρχος της πρωτεύουσας μένει εκτός. Και τότε αρχίζουν τα παράπονα, οι διαρροές, οι αγανακτισμένες δηλώσεις και τα γνωστά πολιτικά μοιρολόγια περί «αποκλεισμών» και «εσωκομματικών μηνυμάτων».
Ο Χάρης Δούκας –ο οποίος συχνά παρουσιάζεται ως ο «σύντροφος» του Πέδρο Σάντσεθ στην ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία– εμφανίζεται τώρα να διαμαρτύρεται ότι ο Νίκος Ανδρουλάκης τον έβγαλε από το κάδρο. Μαζί του φυσικά και οι δορυφόροι του, που έσπευσαν να μετατρέψουν το γεγονός σε πολιτικό δράμα πρώτου μεγέθους.
Όμως πίσω από το επικοινωνιακό αυτό θέατρο κρύβεται μια πολύ πιο απλή και παλιά ιστορία: η μάχη για τον έλεγχο του ΠΑΣΟΚ.
Το μήνυμα Ανδρουλάκη
Σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές της Χαριλάου Τρικούπη, η απόφαση να μείνει ο Δούκας εκτός της συγκεκριμένης εκδήλωσης δεν ήταν τυχαία. Ήταν απολύτως συνειδητή πολιτική επιλογή. Ένα μήνυμα ισχύος από τον πρόεδρο του κόμματος προς όλους εκείνους που θεωρούν ότι μπορούν να οικοδομήσουν προσωπικούς μηχανισμούς εντός του ΠΑΣΟΚ.
Με άλλα λόγια: ο «ρωμαλέος» Ανδρουλάκης αποφάσισε να υπενθυμίσει ποιος κάνει κουμάντο. Γιατί εδώ και μήνες στο εσωτερικό του κόμματος μαίνεται μια συζήτηση που ενοχλεί ιδιαίτερα την ηγεσία. Η συζήτηση ότι ο δήμαρχος Αθηναίων επιχειρεί να χτίσει ένα παράλληλο πολιτικό κέντρο, με ευρωπαϊκές αναφορές, διεθνείς επαφές και –φυσικά–βλέψεις που δεν περιορίζονται στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Και σε ένα κόμμα με μακρά παράδοση εσωτερικών εμφυλίων, τέτοιες κινήσεις δεν περνούν απαρατήρητες.
Οι «δορυφόροι» και οι διαρροές
Αμέσως μετά τον αποκλεισμό, άρχισε το γνωστό παιχνίδι των διαρροών. Συνεργάτες του δημάρχου Αθηναίων μιλούσαν σε δημοσιογράφους για «αδιανόητη συμπεριφορά» και για μια ηγεσία που λειτουργεί «με λογική αποκλεισμών». Άλλοι έλεγαν ότι το περιστατικό δείχνει «πολιτική ανασφάλεια» από πλευράς Ανδρουλάκη.
Βεβαίως, η άλλη πλευρά δεν έμεινε σιωπηλή. Στελέχη που βρίσκονται κοντά στον πρόεδρο σχολίαζαν με ειρωνεία ότι κάποιοι «βιάζονται να κάνουν καριέρα» και ότι «η πολιτική δεν γίνεται με δημόσιες σχέσεις και φωτογραφίες στις Βρυξέλλες».
Με λίγα λόγια, το ΠΑΣΟΚ ζει ξανά τις παλιές καλές εποχές των στρατοπέδων.
Ο μεγάλος φόβος της ηγεσίας
Το πραγματικό πρόβλημα για την ηγεσία της Χαριλάου Τρικούπη δεν είναι μια εκδήλωση για αντιπλημμυρικά έργα. Είναι κάτι πολύ βαθύτερο. Ο φόβος ότι η πολιτική επιρροή του δημάρχου Αθηναίων μπορεί να αρχίσει να μεγαλώνει μέσα στο κόμμα.
Ο Χάρης Δούκας εξελέγη δήμαρχος της πρωτεύουσας και απέκτησε μια ισχυρή πολιτική πλατφόρμα. Και στην πολιτική, όποιος αποκτά πλατφόρμα αποκτά και φιλοδοξίες.
Αυτό ακριβώς είναι που προκαλεί εκνευρισμό στο προεδρικό περιβάλλον. Γιατί στην πραγματικότητα ο εσωτερικός ανταγωνισμός στο ΠΑΣΟΚ δεν έχει ποτέ τελειώσει. Απλώς αλλάζει πρωταγωνιστές.
Η εικόνα που εκπέμπει σήμερα το ΠΑΣΟΚ είναι αποκαρδιωτική. Ένα κόμμα που διακηρύσσει ότι θέλει να αποτελέσει τη «σοβαρή προοδευτική εναλλακτική», εμφανίζεται βυθισμένο σε εσωκομματικές αντιπαραθέσεις και μικροπολιτικές συγκρούσεις.
Αντί να συζητούν για το πώς θα αντιμετωπιστούν οι πλημμύρες, οι καταστροφές και τα προβλήματα υποδομών στην Αττική, η δημόσια συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το ποιος κάλεσε ποιον σε μια εκδήλωση. Και αυτό είναι ίσως το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο της υπόθεσης.
Διότι δείχνει ότι πίσω από τα μεγάλα λόγια περί «προοδευτικής διακυβέρνησης», το ΠΑΣΟΚ συνεχίζει να λειτουργεί με τους ίδιους παλιούς κανόνες: προσωπικές στρατηγικές, εσωτερικές ίντριγκες και πολιτικές βεντέτες.
Το συμπέρασμα
Στο τέλος της ημέρας, η υπόθεση του αποκλεισμού του δημάρχου Αθηναίων από μια εκδήλωση για αντιπλημμυρικά έργα αποδεικνύει κάτι εξαιρετικά απλό.
Στο ΠΑΣΟΚ μπορεί να μιλούν για πλημμύρες στην Αττική, αλλά η πραγματική πλημμύρα βρίσκεται μέσα στο ίδιο το κόμμα.
Είναι η πλημμύρα των φιλοδοξιών, των εσωτερικών μηχανισμών και των πολιτικών εγωισμών που εδώ και χρόνια πνίγουν κάθε σοβαρή προσπάθεια πολιτικής ανασυγκρότησης.
Και όσο ο «ρωμαλέος» Ανδρουλάκης και οι εσωκομματικοί του αντίπαλοι συνεχίζουν αυτό το παιχνίδι ισχύος, το μόνο βέβαιο είναι ότι η Χαριλάου Τρικούπη θα θυμίζει όλο και περισσότερο πεδίο εσωτερικής μάχης παρά κόμμα που διεκδικεί την εξουσία.
Τελικά η ιστορία με τον αποκλεισμό του δημάρχου Αθηναίων από μια εκδήλωση για τα αντιπλημμυρικά έργα δεν είναι απλώς ένα μικρό εσωκομματικό επεισόδιο. Είναι μια μικρογραφία τού τι πραγματικά συμβαίνει στο ΠΑΣΟΚ.
Ένα κόμμα που φιλοδοξεί να εμφανιστεί ως δύναμη σοβαρότητας και κυβερνητικής προοπτικής, καταφέρνει ακόμη μία φορά να αυτοπαγιδευτεί στις ίδιες του τις παθογένειες: μηχανισμούς, στρατόπεδα, προσωπικές φιλοδοξίες και ατελείωτους εσωτερικούς λογαριασμούς.
Ο «ρωμαλέος» Ανδρουλάκης θέλησε να στείλει το μήνυμα ότι στο κόμμα υπάρχει ένας αρχηγός και ότι κανείς δεν μπορεί να στήσει παράλληλα κέντρα ισχύος. Από την άλλη πλευρά, ο Χάρης Δούκας και το περιβάλλον του επιχειρούν να κεφαλαιοποιήσουν πολιτικά τον αποκλεισμό, εμφανιζόμενοι ως τα νέα πρόσωπα που αδικούνται από το παλιό κομματικό σύστημα. Μόνο που αυτή η αντιπαράθεση δεν πείθει κανέναν.
Γιατί όσο οι πρωταγωνιστές του ΠΑΣΟΚ μετρούν εσωκομματικούς συσχετισμούς, οι πολίτες βλέπουν ένα κόμμα που δεν μπορεί να ξεφύγει από τον εαυτό του. Ένα κόμμα που ακόμη και όταν συζητάει για αντιπλημμυρικά έργα, καταλήγει να πνίγεται στις ίδιες του τις ίντριγκες.
