Η ελληνική πολιτική σκηνή εξακολουθεί να πάσχει από μια γοητευτική, κυκλική αμνησία. Κάθε φορά που το θερμόμετρο ανεβαίνει και οι κάλπες πλησιάζουν, οι αρχηγοί της αντιπολίτευσης παθαίνουν μια ξαφνική κρίση ακραίας γενναιοδωρίας.
Τις τελευταίες εβδομάδες γινόμαστε μάρτυρες ενός επικού διαγωνισμού: ο «Τζάμπα 1» εναντίον του «Τζάμπα 2», όπως είπε προχθές και ο Κυριάκος Μητσοτάκης από τη Βούλα, βρίσκονται σε αγώνα δρόμου για το ποιος θα τάξει τα περισσότερα.
Στην περίπτωση του Αλέξη Τσίπρα, φαίνεται ότι η νοοτροπία του «Δεν Πληρώνω» είναι δεύτερη φύση του, κάτι σαν case study πολιτικού και οικονομικού αλχημισμού. Δεν έχουν περάσει δεκαετίες από τότε και εύκολα επανέρχονται οι γλαφυρές εικόνες από το 2011, όταν ο νεαρός τότε αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ έχτιζε το προφίλ του πάνω στις μπάρες των διοδίων, αγκαλιάζοντας το κίνημα «Δεν Πληρώνω».
Η λογική απλή, επαναστατική και βαθιά λαϊκιστική: «Μην πληρώνετε εισιτήρια, μην πληρώνετε διόδια, το κράτος είναι εχθρός», ήταν τα διαπρύσια λόγια με τα οποία ανέπτυσσε τη λογική του. Η οποία φυσικά συνοδευόταν, τότε, από το ακοστολόγητο σκαρφάλωμα στις μπάρες των διοδίων.
Η μεταμόρφωση, απόρροια της… kolotoumpas, ήρθε το 2015, όταν το «Δεν Πληρώνω» από κυβερνητικό σύνθημα μετατράπηκε σε μία νύχτα σε ένα πειθήνιο «Πληρώνω και με το παραπάνω» του τρίτου μνημονίου, με τον ΕΝΦΙΑ να μονιμοποιείται και τους πλειστηριασμούς να παίρνουν σειρά και να χτυπάνε ευάλωτα νοικοκυριά.
Ανθισε το… λεφτόδεντρο
Ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε στις 12 Ιουνίου μια δέσμη 5 μέτρων «πρώτης γραμμής». Προκάλεσαν ιδιαίτερες αντιδράσεις καθώς δεν γινόταν η οποιαδήποτε αναφορά στο κόστος τους, τόσο το οικονομικό όσο και τις συνέπειες στη συνοχή της ελληνικής κοινωνίας που, ιδίως στις μέρες μας, είναι απολύτως ζητούμενη. Εχουμε και λέμε:
-Δωρεάν μετακινήσεις στα ΜΜΜ: Πλήρως δωρεάν μετακίνηση με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη για όλους τους μόνιμους κατοίκους και τους νέους (εξαιρούνται ρητά μόνο οι τουρίστες). Είχε προηγηθεί πρόταση του Νίκου Ανδρουλάκη για δωρεάν μετακινήσεις στις ίδιες πόλεις, αλλά για νέους μέχρι 24 ετών. Το κόστος ανερχόταν σε 35 εκατομμύρια σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, αλλά κανείς δεν μπήκε στον κόπο να σκεφτεί ποιος θα ήταν αυτός που θα πλήρωνε τα 35 εκατομμύρια. Οπότε, ο Αλ. Τσίπρας έκανε κάτι πρόχειρους υπολογισμούς, έβγαιναν κατάτι παραπάνω και υποσχέθηκε δωρεάν για όλους, όχι μόνο για όσους είναι μέχρι 24 ετών.
-«Ενεργειακό δίχτυ»: Παροχή μιας ελάχιστης εγγυημένης ποσότητας ηλεκτρικού ρεύματος σε σταθερή, επιδοτούμενη τιμή για όλα τα νοικοκυριά, ως απάντηση στην ακρίβεια.
-Κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων: Επαναφορά της παλιάς του πρότασης για ελεύθερη πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, χωρίς το άγχος του εθνικού εξεταστικού συστήματος. Ιδίως αυτή η υπόσχεση διατυπώθηκε την ώρα που η αγωνία των υποψηφίων και των οικογενειών τους βρίσκεται στο ζενίθ αναμένοντας την ανακοίνωση των βαθμολογιών των γραπτών εξετάσεων.
-Δημόσιος Φορέας για τα κόκκινα δάνεια: Σύσταση ενός κρατικού φορέα κοινωνικής διαχείρισης των στεγαστικών δανείων, προκειμένου να σταματήσουν οι πιέσεις και οι πλειστηριασμοί από τα funds.
-Ειδικά μισθολόγια: Αμεση ένταξη των εκπαιδευτικών (δασκάλων και καθηγητών) σε ειδικό, αναβαθμισμένο μισθολόγιο και οριζόντιες αυξήσεις στους μισθούς των γιατρών και νοσηλευτών του ΕΣΥ.
Τη λογική αυτήν ακολούθησε και ο Νίκος Ανδρουλάκης. Στο επίκεντρο της δικής του προσαρμογής στη λογική των «παροχών», η φορολόγηση και το ιδιωτικό χρέος.
-Μείωση ΦΠΑ και τιμαριθμική προσαρμογή: Στοχευμένη μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά και τρόφιμα, καθώς και αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή της φορολογικής κλίμακας, ώστε να μην εξανεμίζονται οι όποιες αυξήσεις μισθών λόγω πληθωρισμού.
-Φρένο στην Golden Visa & στεγαστικό: Δραστικός περιορισμός ή και πλήρες «πάγωμα» της Golden Visa, με παράλληλη δημιουργία μιας μεγάλης δεξαμενής κοινωνικών κατοικιών για τη μείωση των ενοικίων.
-Νέος νόμος Κατσέλη: Ολική επαναφορά της αυστηρής προστασίας της πρώτης κατοικίας για τους αδύναμους δανειολήπτες και περιορισμός της νομικής ευθύνης που φέρουν οι εγγυητές των κόκκινων δανείων.
-Μείωση ΕΝΦΙΑ: Μείωση του φόρου ακινήτων συγκεκριμένα για τις ορεινές, μειονεκτικές και παραμεθόριες περιοχές της χώρας.
Η ώρα του λογαριασμού
Ολα αυτά τα πακέτα, προτού καν ανακοινωθεί ότι βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο. Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, η «επένδυση στο τζάμπα» είναι στο ίδιο πακέτο με την επένδυση σε αυτό που τα τελευταία χρόνια αποκαλούμε «δημοσιονομικό λαϊκισμό», κάτι που με τη σειρά του πάει πακέτο με την ανέμελη διόγκωση του κόστους λειτουργίας του Δημοσίου. Και όλοι μάθαμε, και με το παραπάνω, ποιος πληρώνει όταν έρχεται ο λογαριασμός στο τραπέζι…
