Η απόφαση Πιερρακάκη για πρόωρη αποπληρωμή 7 δισ. ευρώ από το δάνειο των 52,9 δισ. ευρώ από χώρες της Ευρωζώνης, είναι ακόμα ένα βήμα προς την οικονομική αυτονομία.
Κίνηση με ισχυρό οικονομικό και πολιτικό αποτύπωμα είναι η απόφαση του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης, με επικεφαλής τον Κυριάκο Πιερρακάκη, να προχωρήσει στην πρόωρη αποπληρωμή 7 δισ. ευρώ από το διμερές «μνημονιακό» δάνειο των 52,9 δισ. ευρώ που είχε λάβει η Ελλάδα από τις χώρες της Ευρωζώνης.
Ο ίδιος ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει μιλήσει για μια συμβολική και ουσιαστική κίνηση, η οποία επιχειρεί να κλείσει οριστικά το κεφάλαιο της κρίσης χρέους:
-Συμβολική, γιατί αφορά την απομείωση ενός δανείου που συνδέθηκε με τα πιο δύσκολα χρόνια της ελληνικής οικονομίας.
-Ουσιαστική, γιατί βελτιώνει άμεσα τη διάρθρωση του δημόσιου χρέους και μειώνει το κόστος εξυπηρέτησής του.
Παράλληλα, η δυνατότητα αυτής της πρόωρης αποπληρωμής προκύπτει από τη σημαντική βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών, με τα πρωτογενή πλεονάσματα, η αύξηση των φορολογικών εσόδων και η ενίσχυση της ανάπτυξης να δημιουργούν τον απαραίτητο χώρο.
Ταυτόχρονα, η πολιτική που ακολουθείται τα τελευταία χρόνια, με έμφαση στον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους και την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης, έχει συμβάλει καθοριστικά στη σταθεροποίηση των δημόσιων οικονομικών.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Κ. Πιερρακάκης έχει θέσει ως βασικό στόχο τη συνεχή βελτίωση της αξιοπιστίας της χώρας στις αγορές. Η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας και η αποκλιμάκωση των αποδόσεων των ελληνικών ομολόγων επιτρέπουν πλέον πιο ευέλικτη διαχείριση του χρέους. Η πρόωρη αποπληρωμή ακριβότερων δανείων εντάσσεται ακριβώς σε αυτή τη λογική: αντικατάσταση παλαιού χρέους με ευνοϊκότερο κόστος.
Μετρήσιμα οφέλη
Τα οφέλη της κίνησης είναι άμεσα και μετρήσιμα.
Πρώτον, μειώνεται το ετήσιο κόστος τόκων, καθώς αποπληρώνονται υποχρεώσεις με υψηλότερα επιτόκια σε σχέση με τις σημερινές συνθήκες χρηματοδότησης. Αυτό δημιουργεί πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο για πολιτικές στήριξης της κοινωνίας και της οικονομίας.
Δεύτερον, ενισχύεται η εικόνα της χώρας στους διεθνείς επενδυτές, καθώς αποδεικνύεται στην πράξη η ικανότητα της Ελλάδας να διαχειρίζεται ενεργητικά το χρέος της.
Παράλληλα, η απομείωση των διακρατικών δανείων της περιόδου των μνημονίων έχει και μια βαθύτερη πολιτική διάσταση. Για το οικονομικό επιτελείο, και προσωπικά για τον K. Πιερρακάκη, η σταδιακή απεξάρτηση από αυτά τα δάνεια συνδέεται με την ενίσχυση της οικονομικής αυτονομίας της χώρας. Όσο μειώνεται το σχετικό βάρος τους, τόσο ενισχύεται η δυνατότητα άσκησης πολιτικής με λιγότερους εξωτερικούς περιορισμούς.
Η συγκεκριμένη κίνηση έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά πρωτοβουλιών που έχουν στόχο τη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον. Με φόντο τις γεωπολιτικές εντάσεις και τις πιέσεις στις τιμές ενέργειας, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει να διατηρήσει ένα ισχυρό «μαξιλάρι» αξιοπιστίας.
Στο υπουργείο Οικονομικών επισημαίνουν ότι η επιλογή της πρόωρης αποπληρωμής εντάσσεται σε μια συνεκτική στρατηγική ενεργητικής διαχείρισης του χρέους, με στόχο τη σταδιακή απομείωση των πιο ακριβών υποχρεώσεων και τη βελτίωση των δεικτών βιωσιμότητας.
Η συγκυρία θεωρείται ευνοϊκή, καθώς η χώρα έχει καταφέρει να ενισχύσει τη δημοσιονομική της θέση και να αποκτήσει πρόσβαση σε χρηματοδότηση με καλύτερους όρους σε σχέση με το παρελθόν. Καθοριστικό ρόλο σε αυτή την πορεία διαδραματίζει η σταθερή βελτίωση των δημόσιων οικονομικών.
Τα αυξημένα φορολογικά έσοδα, η συγκράτηση των δαπανών και η πορεία της ανάπτυξης δημιουργούν τον απαραίτητο χώρο για τέτοιες κινήσεις, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η δημοσιονομική ισορροπία.
Παράλληλα, η ενίσχυση της διαφάνειας και η διεύρυνση της φορολογικής βάσης έχουν συμβάλει στη δημιουργία ενός πιο ανθεκτικού οικονομικού περιβάλλοντος.