Ο μηδενισμός είναι εύκολος όταν δεν αντέχεις τη σύγκριση.
Αυτό επιχειρεί σήμερα η αντιπολίτευση απέναντι στα μέτρα που πήρε η κυβέρνηση για να απορροφήσει τους κραδασμούς από τον πόλεμο στο Ιράν. Δεν τα αξιολογεί συνολικά. Διαλέγει ένα, το απομονώνει και προσπαθεί να το ακυρώσει. Το πρόβλημα είναι ότι οι αριθμοί δεν συνεργάζονται με αυτό το αφήγημα.
Ας δούμε λοιπόν αυτό το κομμάτι με πραγματικά δεδομένα. Η αντιπολίτευση προτείνει την μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης. Έχουμε και λέμε. Στο diesel, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης είναι περίπου 0,41 ευρώ το λίτρο. Η ευρωπαϊκή οδηγία επιτρέπει να πέσει έως τα 0,33. Δηλαδή η μέγιστη μείωση είναι 0,08 ευρώ. Αυτό είναι το ταβάνι της πρότασης που ακούμε από την αντιπολίτευση. Την ίδια στιγμή, το μέτρο που εφαρμόζεται αποδίδει όφελος που αντιστοιχεί περίπου σε 0,20 ευρώ το λίτρο για τον χρήστη. Περισσότερο από το διπλάσιο.
Στη βενζίνη, τα στοιχεία είναι ακόμη πιο αποκαλυπτικά. Ο φόρος βρίσκεται γύρω στα 0,70 ευρώ το λίτρο και μπορεί να μειωθεί έως περίπου τα 0,36. Δηλαδή έως 0,34 ευρώ. Το μέτρο που εφαρμόζεται φτάνει σε όφελος περίπου 0,36 ευρώ το λίτρο για τα τρία τέταρτα των πολιτών. Πρακτικά καλύπτει όλο το εύρος μιας πλήρους μείωσης φόρου, χωρίς να δίνεται αδιακρίτως.
Κι όμως, η αντιπολίτευση επιμένει να δείχνει την Ισπανία ως παράδειγμα. Πριν την κρίση, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (Impuesto Especial sobre Hidrocarburos – IEH) ήταν περίπου 0,472 €/λίτρο στη βενζίνη και 0,379 €/λίτρο στο diesel. Μετά τις ανακοινώσεις, μειώθηκε στα ελάχιστα όρια που επιτρέπει η ΕΕ, δηλαδή σε περίπου 0,359 €/λίτρο στη βενζίνη και 0,330 €/λίτρο στο diesel, με αντίστοιχες μειώσεις περίπου 11 λεπτών και 5 λεπτών ανά λίτρο. Παράλληλα, η Ισπανία μείωσε και τον ΦΠΑ στα καύσιμα, με αποτέλεσμα το τελικό όφελος να φτάνει περίπου 0,30 €/λίτρο για όλους. Το συνολικό πακέτο μέτρων άγγιξε τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ, με περίπου 1,1 δισεκατομμύριο να αφορά τα καύσιμα. Πρόκειται όμως για μια οικονομία με το 7πλάσιο ΑΕΠ της ελληνικής. Παρ’ όλα αυτά, η ενίσχυση ανά λίτρο είναι χαμηλότερη από αυτή που λαμβάνουν εδώ οι δικαιούχοι.
Αν δει κανείς και άλλες χώρες, η εικόνα δεν αλλάζει. Στην Ολλανδία ο φόρος στη βενζίνη ξεπερνά τα 0,80 ευρώ το λίτρο. Στην Αυστρία οι μειώσεις κινούνται εντός των ίδιων περιορισμών. Καμία χώρα δεν μηδένισε φόρους. Καμία δεν προσέφερε κάτι που να αλλάζει ριζικά την εξίσωση.
Το πραγματικό ερώτημα είναι απλό. Θέλεις να δώσεις έως 0,08 ευρώ στο diesel και έως 0,34 στη βενζίνη σε όλους, ανεξαρτήτως ανάγκης; Ή να κατευθύνεις τους πόρους ώστε ο πολίτης που πιέζεται να δει όφελος έως 0,20 και 0,36 αντίστοιχα;
Εδώ ακριβώς καταρρέει ο μηδενισμός. Δεν υπάρχει κρυφή λύση που αποφεύγεται. Υπάρχει μια επιλογή που δίνει λιγότερα, αλλά ακούγεται πιο εύκολη.
Και όμως, το σοσιαλιστικό ΠΑΣΟΚ επιμένει να δείχνει τον δρόμο του Πέδρο Σάντσεθ. Να μοιράζεις 0,30 ευρώ σε όλους και να το παρουσιάζεις ως γενναιοδωρία. Την ώρα που ο Κυριάκος Μητσοτάκης δίνει έως 0,36 σε αυτούς που το χρειάζονται πραγματικά. Άλλοι επιλέγουν την ευκολία των εντυπώσεων και άλλοι το αποτέλεσμα.