Οι εσωτερικές τριβές στον ΣΥΡΙΖΑ είναι συνεχείς το τελευταίο διάστημα ακόμα και για θέματα της επικαιρότητας όπου υπήρχαν δυνατότητες για ενιαία κομματική γραμμή.

Η τελευταία ένταση προήλθε με αφορμή την αποστολή ελληνικών φρεγατών και μαχητικών αεροσκαφών F-16 στην Κύπρο. Το θέμα της στρατιωτικής συνδρομής της Ελλάδας προς την Κυπριακή Δημοκρατία επανάφερε στο προσκήνιο διαφορετικές προσεγγίσεις στο εσωτερικό της Κουμουνδούρου, αναδεικνύοντας διαφωνίες σχετικά με τη στάση που πρέπει να τηρεί η… Αριστερά σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας.

Αφορμή για την αναζωπύρωση της συζήτησης αποτέλεσε κοινή δήλωση των Γιάννη Ραγκούση και Γιάννη Μαντζουράνη, η οποία ερμηνεύτηκε από αρκετούς κύκλους εντός της Κουμουνδούρου ως σαφές πολιτικό μήνυμα προς την κομματική ηγεσία. Σύμφωνα με στελέχη που παρακολουθούν στενά τις εσωκομματικές ισορροπίες, η παρέμβαση αυτή θεωρήθηκε από ορισμένους έμμεση κριτική στις τοποθετήσεις άλλων στελεχών, όπως του προέδρου Σωκράτη Φάμελλου και του ευρωβουλευτή Κώστα Αρβανίτη.

Οι ίδιοι κύκλοι υποστηρίζουν ότι η παρέμβαση Ραγκούση-Μαντζουράνη δεν προέκυψε τυχαία, αλλά ήρθε ως απάντηση σε προηγούμενες δημόσιες τοποθετήσεις σχετικά με το ενδεχόμενο στρατιωτικής παρουσίας της Ελλάδας στην Κύπρο. Πολιτικοί αναλυτές βλέπουν στην παρέμβαση αυτήν τη διαμόρφωση ενός άτυπου ρεύματος στο εσωτερικό του «μικρού» σημερινού ΣΥΡΙΖΑ, που συχνά περιγράφεται ως «πατριωτική Αριστερά».

Σύμφωνα με αυτήν την ερμηνεία, πρόκειται για στελέχη που υποστηρίζουν ότι η προοδευτική παράταξη γενικότερα πρέπει να διατυπώνει σαφείς και χωρίς αμφισημίες θέσεις, όταν πρόκειται για ζητήματα εθνικής στρατηγικής και γεωπολιτικών εξελίξεων.

Στην κοινή τους δήλωση, τα δύο παραπάνω πρόσωπα διατυπώνουν ξεκάθαρα τη θέση τους σχετικά με την υποχρέωση της Ελλάδας να στηρίζει την Κύπρο σε περίπτωση ανάγκης.

Όπως αναφέρουν, η αποστολή στρατιωτικών μέσων, όπως φρεγάτες και μαχητικά αεροσκάφη, αλλά ακόμη και δυνάμεων του Στρατού Ξηράς αν αυτό καταστεί απαραίτητο, αποτελεί –κατά την άποψή τους– ιστορική και ηθική υποχρέωση της χώρας. Για τους ίδιους, η διασφάλιση της αμυντικής ακεραιότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν είναι ζήτημα πολιτικής διαπραγμάτευσης, αλλά εθνικό καθήκον.

Επιπλέον, οι Ραγκούσης και Μαντζουράνης επισημαίνουν ότι δεν θεωρούν αποδεκτές τις προσπάθειες ερμηνείας ή αμφισβήτησης αυτής της στάσης στο όνομα ιδεολογικών προσεγγίσεων που συνδέονται με την Αριστερά ή την ευρύτερη προοδευτική παράταξη. Κατά την άποψή τους, το ζήτημα της υπεράσπισης της Κύπρου υπερβαίνει τις πολιτικές διαφορές και αφορά το σύνολο του ελληνισμού τόσο στο παρόν όσο και στο μέλλον.

Η τοποθέτησή τους συνοδεύτηκε από μια φράση που παραπέμπει σε ιστορικές αναφορές της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής ότι η Κύπρος δεν «κείται μακράν». Με αυτήν τη διατύπωση θέλησαν να υπογραμμίσουν ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να αντιμετωπίζει τις εξελίξεις στην Κύπρο ως ένα απομακρυσμένο ζήτημα, αλλά ως θέμα άμεσου εθνικού ενδιαφέροντος.

Η δήλωση αυτή ήρθε μετά τις πρόσφατες τοποθετήσεις του Σωκράτη Φάμελλου στη Βουλή. Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ είχε τονίσει ότι το κόμμα στέκεται στο πλευρό της Κυπριακής Δημοκρατίας και του κυπριακού λαού σε κάθε περίσταση που θα απαιτήσει στήριξη. Παράλληλα, όμως, είχε ζητήσει από την ελληνική κυβέρνηση να ξεκαθαρίσει τη στάση της απέναντι στις ευρύτερες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα δεν θα πρέπει να εμπλακεί σε πολεμικές συγκρούσεις της περιοχής.

Στην ίδια παρέμβαση, ο κ. Φάμελλος υποστήριξε ότι ζητήματα τόσο μεγάλης σημασίας θα πρέπει να συζητούνται θεσμικά και με πλήρη διαφάνεια. Πρότεινε μάλιστα να συγκληθεί το Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών, ώστε να υπάρξει κοινή ενημέρωση και ενδεχομένως κοινός σχεδιασμός για τη στάση της χώρας. Επιπλέον, χαρακτήρισε προβληματικό το γεγονός ότι η συζήτηση στη Βουλή πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο άλλου νομοθετήματος και όχι ως αυτοτελές θέμα.

Από την πλευρά του, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Αρβανίτης είχε τονίσει ότι η κατάσταση συνιστά κρίση εθνικού ενδιαφέροντος, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι η Ελλάδα πρέπει να κινηθεί με προσοχή ώστε να μην καταστεί μέρος της ίδιας της κρίσης. Αρχικά είχε ζητήσει να διευκρινιστεί αν υπήρξε επίσημο αίτημα από την Κυπριακή Δημοκρατία προς την Ελλάδα για στρατιωτική βοήθεια.

Αργότερα, όταν έγινε γνωστό ότι υπήρξε σχετικό αίτημα από τη Λευκωσία προς την Αθήνα, ο ίδιος δήλωσε ότι η αποστολή ελληνικών πλοίων ήταν μια σωστή κίνηση που εξέφραζε αλληλεγγύη μεταξύ δύο συμμάχων χωρών.

Παρά τις διευκρινίσεις αυτές, ορισμένοι κύκλοι εντός του κόμματος εκτιμούν ότι οι αρχικές τοποθετήσεις δεν εξέφραζαν με επάρκεια την ανάγκη σαφούς πολιτικής στάσης υπέρ της υπεράσπισης της Κύπρου.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η παρέμβαση Ραγκούση και Μαντζουράνη ερμηνεύεται ως προσπάθεια να τεθεί μια πιο ξεκάθαρη γραμμή για το πώς θα πρέπει να τοποθετείται η Αριστερά σε ζητήματα εθνικής πολιτικής.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Γιάννης Μαντζουράνης αναμένεται το επόμενο διάστημα να συνεχίσει τις δημόσιες παρεμβάσεις του πάνω σε αυτά τα ζητήματα. Στόχος του, όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές πληροφόρησης, είναι να ενισχύσει τη συζήτηση γύρω από τη διαμόρφωση μιας σαφούς στρατηγικής στα θέματα εθνικής άμυνας και εξωτερικής πολιτικής.

Στον ΣΥΡΙΖΑ, η συζήτηση αυτή φαίνεται να ανοίγει έναν ευρύτερο διάλογο για τον τρόπο με τον οποίο το κόμμα πρέπει να προσεγγίζει ζητήματα εθνικής κυριαρχίας, γεωπολιτικής στρατηγικής και διεθνών συμμαχιών.

Πολλοί εκτιμούν ότι στο μυαλό όλων είναι η πολιτική κίνηση του Αλέξη Τσίπρα κάποια στιγμή στο μέλλον, όπου αναμένεται ο πρώην πρωθυπουργός να οροθετήσει τη δική του θέση για τα εθνικά θέματα.

Άλλωστε θεωρείται κάτι παραπάνω από βέβαιο ότι τόσο ο Γιάννης Ραγκούσης όσο και ο Γιάννης Μαντζουράνης θα ήθελαν να συμμετάσχουν στο νέο κόμμα όποτε αυτό ιδρυθεί.