Στις προοπτικές της ελληνικής χειροτεχνίας και στη διασύνδεσή της με τη σύγχρονη πολιτιστική και οικονομική πραγματικότητα επικεντρώνεται το διεθνές συνέδριο με τίτλο «Ελληνική Χειροτεχνία: Σύγχρονες Τάσεις και Προοπτικές».
Η διοργάνωση πραγματοποιείται με πρωτοβουλία του Υπουργείου Πολιτισμού, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, από τις 16 έως και τις 18 Απριλίου, στο Acropole Palace.
Στο επίκεντρο των εργασιών βρίσκονται η βιώσιμη ανάπτυξη του κλάδου, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, καθώς και η αξιοποίηση της χειροτεχνίας ως πυλώνα πολιτιστικής δημιουργίας και οικονομικής δραστηριότητας.
Το συνέδριο εντάσσεται στο πλαίσιο του Προγράμματος Στρατηγικής Αναγέννησης της Ελληνικής Χειροτεχνίας του υπουργείου Πολιτισμού, με τίτλο «Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα για την ανάπτυξη δεξιοτήτων που σχετίζονται με τη Χειροτεχνία» το οποίο δημιούργησε 19 δομές χειροτεχνίας, σε όλη τη χώρα με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης.
«Η αναβίωση της ελληνικής χειροτεχνίας αποτελεί στρατηγική πολιτική προτεραιότητα του Υπουργείου Πολιτισμού, από το 2019. Δεν αφορά μόνον στη διάσωση της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, κεφαλαίου ανεκτίμητης αξίας, αλλά και τη μετουσίωσή της σε σύγχρονο αναπτυξιακό πρότυπο, που τροφοδοτείται από παραδοσιακές πρακτικές ώστε να καταστεί εφαλτήριο ανάπτυξης, απασχόλησης και αναζωογόνησης της ελληνικής περιφέρειας. Η αναβίωση της ελληνικής χειροτεχνίας ενέχει τεράστια δυναμική, η οποία μόλις αναδύεται. Αφορά στη διάσωση και τη μετάδοση στις νεότερες γενιές ενός τεράστιου πολιτιστικού κεφαλαίου, το οποίο εμπεριέχεται σε μακραίωνες πρακτικές, που η πρόοδος της τεχνολογίας και οι νεότερες τεχνικές απειλούν με εξαφάνιση. Η χειροτεχνία υπήρξε, επί αιώνες, τρόπος επιβίωσης και αισθητικής έκφρασης» υπογράμμισε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, κατά τη χθεσινή κήρυξη της έναρξης των εργασιών του συνεδρίου και πρόσθεσε:
«Ο στόχος μας, σήμερα είναι να δημιουργήσουμε ένα βιώσιμο πρότυπο ανάπτυξης και επιχειρηματικής ενίσχυσης του τομέα, μια νέα γενιά χειροτεχνών με επαγγελματική κατάρτιση, πιστοποίηση, επιχειρηματική υποστήριξη, διεθνή δικτύωση και ενδυνάμωση ανάλογων μικρών επιχειρήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, και με τη χρηματοδοτική δυνατότητα που μας έδωσε το Ταμείο Ανάκαμψης, το Υπουργείο Πολιτισμού προώθησε πιλοτικά προγράμματα για τους κλάδους της υφαντικής, της κεραμικής και της ξυλοτεχνίας, τα οποία και ολοκληρώνονται. Προχωρήσαμε στη σύναψη προγραμματικών συμβάσεων πολιτισμικής ανάπτυξης με τα Πανεπιστήμια Δυτικής Αττικής, Δυτικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας με αντικείμενο τα πιλοτικά εκπαιδευτικά προγράμματα, συνολικής διάρκειας τεσσάρων εξαμήνων, υπό την εποπτεία των Κέντρων Διά Βίου Μάθησης των συνεργαζόμενων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων. Τα προγράμματα είχαν συνολική διάρκεια 260 ωρών και αφορούσαν στους τρεις παραπάνω κλάδους της χειροτεχνίας, σε 19 δομές κατάρτισης, που δημιουργήσαμε ανά την Ελλάδα, σε περιοχές με αντίστοιχη χειροτεχνική παράδοση. Παράλληλα, εστιάσαμε στη μελέτη των αλυσίδων αξίας των τριών παραδοσιακών πρώτων υλών, του μαλλιού, του ξύλου και της αργίλου, η χρήση των οποίων χρονολογείται για χιλιετίες. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα ολοκληρώνεται αλλά ήδη αξιολογείται και δρομολογούνται τα επόμενα βήματα για τη συνέχισή του. Βούλησή μας είναι το πρόγραμμα να συνεχιστεί, καθώς αφορά στον πυρήνα της αναβίωσης της ελληνικής χειροτεχνίας, ώστε οι νυν καταρτιζόμενοι να μπορέσουν να κάνουν το επόμενο βήμα, εξασφαλίζοντας απασχόληση σε συναφείς τομείς ή, ακόμη καλύτερα, ανοίγοντας τη δική τους επιχείρηση».
Η χθεσινή, πρώτη ημέρα του συνεδρίου ολοκληρώθηκε με τα εγκαίνια από την υπουργό Πολιτισμού της Ομαδικής Έκθεσης Αποφοίτων από τις 19 Εκπαιδευτικές Δομές Χειροτεχνίας. Συμμετέχουν 208 απόφοιτοι με έργα υφαντικής, κεραμικής και ξυλοτεχνίας που δημιουργήθηκαν στη διάρκεια των εκπαιδευτικών προγραμμάτων (Νοέμβριος 2024 - Δεκέμβριος 2025) που υλοποίησαν τα Κέντρα Διά Βίου Μάθησης των τριών Πανεπιστημίων.
Το συνέδριο συνεχίζεται για δύο ακόμα ημέρες, κατά τη διάρκεια των οποίων θα παρουσιαστούν και θα συζητηθούν θέματα όπως: χαρτογράφηση και ανάλυση αλυσίδων αξίας πρώτων υλών στη xειροτεχνία, καλές πρακτικές και διεθνείς εμπειρίες, πολλαπλές διαστάσεις της χειροτεχνίας, μουσεία, συλλογές και χειροτεχνία, μοντέλα επιχειρηματικότητας, προκλήσεις και προοπτικές για τη βιωσιμότητα του κλάδου.
