Βαρύ πλήγμα για την κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ επιβεβαίωσαν οι κάλπες στην Ανδαλουσία, την πολυπληθέστερη περιφέρεια της Ισπανίας και παραδοσιακό προπύργιο της Κεντροαριστεράς.
Τα αποτελέσματα των εκλογών φαίνεται πως επικύρωσαν τις δυσοίωνες προβλέψεις των exit polls, καταγράφοντας τη χειρότερη εκλογική επίδοση στην ιστορία του Σοσιαλιστικού Κόμματος (PSOE) στη συγκεκριμένη περιοχή από την αποκατάσταση της δημοκρατίας το 1982.
Το PSOE, το οποίο κατέβασε ως επικεφαλής ένα από τα κορυφαία στελέχη της κεντρικής κυβέρνησης, την Αντιπρόεδρο και Υπουργό Οικονομικών Μαρία Χεσούς Μοντέρο, είδε τα ποσοστά του να κατακρημνίζονται.
Στο αποκεντρωμένο πολιτικό σύστημα της Ισπανίας, οι περιφέρειες διαθέτουν ευρείες εξουσίες σε τομείς όπως η υγεία, η εκπαίδευση και η στέγαση, καθιστώντας τις εκλογές στην πολυπληθέστερη περιφέρεια της χώρας ιδιαίτερα σημαντικές.
Η Ανδαλουσία κυβερνιόταν από τους Σοσιαλιστές για σχεδόν 40 χρόνια έως το 2019. Ωστόσο, το exit poll για τον περιφερειακό ραδιοτηλεοπτικό σταθμό Canal Sur προέβλεψε ότι το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα (PP), το οποίο κυβερνά την περιφέρεια από το 2019, θα εξασφαλίσει εκ νέου την πλειοψηφία στο πρώην προπύργιο των Σοσιαλιστών.
Ο ηγέτης του PP στην Ανδαλουσία, Χουάνμα Μορένο, προβλέπεται να κερδίσει έως και 59 από τις 109 έδρες, ενώ οι Σοσιαλιστές συγκεντρώνουν το πολύ 29 έδρες — κάτι που θα αποτελούσε ιστορικό χαμηλό.
Η επίδοση του ακροδεξιού κόμματος Vox κρίθηκε σταθερή αλλά όχι αρκετή για να του δώσει τον ρόλο του ρυθμιστή των εξελίξεων, έναν ρόλο που διαδραμάτισε μετά τις πρόσφατες περιφερειακές εκλογές στην Εξτρεμαδούρα, την Αραγονία και την Καστίλη και Λεόν.
Η προσέλευση των ψηφοφόρων ξεπέρασε το 52%, σημειώνοντας άνοδο επτά ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές του 2022.
Οι έρευνες για υποθέσεις διαφθοράς που αφορούν την οικογένεια του Σάντσεθ και πρώην κορυφαίους πολιτικούς του συμμάχους έχουν διαβρώσει τη δημοτικότητα του Ισπανού πρωθυπουργού στο εσωτερικό, παρότι οι συγκρούσεις του με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και το Ισραήλ ενισχύουν τη θέση του στο εξωτερικό.
Μετά από ηχηρές ήττες της Αριστεράς στις προηγούμενες τρεις περιφερειακές αναμετρήσεις, η προβλεπόμενη πανωλεθρία στην Ανδαλουσία θα είναι ιδιαίτερα επώδυνη για τον Σάντσεθ, καθώς η υποψήφια του κόμματός του είναι η πρώην Αντιπρόεδρός του και πρώην Υπουργός Οικονομικών, Μαρία Χεσούς Μοντέρο.
Ο Μορένο αναφέρθηκε στον αντίκτυπο που θα έχει η ψηφοφορία σε εθνικό επίπεδο στην Ανδαλουσία, η οποία φιλοξενεί σχεδόν εννέα εκατομμύρια ανθρώπους — δηλαδή περίπου το 18% του πληθυσμού της Ισπανίας.
«Όσα συμβαίνουν στην Ανδαλουσία καθορίζουν ξεκάθαρα κι άλλα πράγματα», δήλωσε ο Μορένο στους δημοσιογράφους αφού ψήφισε στη Μάλαγα, περιγράφοντας την περιφέρειά του ως «έναν εξαιρετικά μοναδικό τόπο με τεράστιο ειδικό βάρος».
Το Λαϊκό Κόμμα (PP) έχει συμφωνήσει για σχηματισμό κυβερνήσεων συνασπισμού με το Vox στην Εξτρεμαδούρα και την Αραγονία, ενώ δεν έχει αποκλείσει τη συνεργασία και σε εθνικό επίπεδο εάν οι επόμενες γενικές εκλογές, που αναμένονται το 2027, δεν αναδείξουν σαφή πλειοψηφία.
Αυτή η στάση το διαφοροποιεί από άλλα παραδοσιακά ευρωπαϊκά συντηρητικά κόμματα, τα οποία επιμένουν στην τήρηση μιας «υγειονομικής ζώνης» (cordon sanitaire) απέναντι στην ακροδεξιά.
