Αν η προοδευτική διακυβέρνηση είναι το μεγάλο πολιτικό σχέδιο της Κεντροαριστεράς, τότε οι πρόβες της εξελίσσονται σε κωμωδία με στοιχεία πολεμικής ανταπόκρισης.
Εδώ και τρεις ημέρες, ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ ανταλλάσσουν πυρά, τα στελέχη τους διασταυρώνουν τα ξίφη τους στα τηλεοπτικά πάνελ και η συζήτηση για την πολιτική αλλαγή έχει παραχωρήσει τη θέση της σε έναν ατελείωτο καβγά για το ποιος προσβάλλει περισσότερο ποιον.
Το άρθρο του Θανάση Καρτερού, με το ερώτημα αν ο Νίκος Ανδρουλάκης είναι βλάκας, ήταν ασφαλώς μια προσωπική επίθεση που δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί πολιτική επιχειρηματολογία. Δεν ήταν, όμως, η αιτία της σύγκρουσης. Ήταν η αφορμή που αναζητούσαν και οι δύο πλευρές για να βγάλουν τα μαχαίρια. Η καχυποψία, η μάχη για την πρωτοκαθεδρία στην Κεντροαριστερά και ο φόβος μήπως κάποιος κερδίσει από την αποδυνάμωση του άλλου υπήρχαν ήδη. Ο Καρτερός απλώς έδωσε το σύνθημα για να περάσουν από τα υπονοούμενα στην ανοιχτή σύγκρουση.
Αρκεί να παρακολουθήσει κανείς ένα τηλεοπτικό πάνελ στο οποίο συνυπάρχουν εκπρόσωποι των δύο χώρων. Αντί για προγραμματικές συγκλίσεις, παρακολουθεί προσωπικές αιχμές, αλληλοκατηγορίες και διαγωνισμούς πολιτικής αγανάκτησης. Κάθε εμφάνιση μοιάζει περισσότερο με αναμέτρηση για το ποιος θα επιβληθεί στον διπλανό του παρά με συζήτηση για το πώς θα κυβερνηθεί η χώρα. Κι όλα αυτά από δυνάμεις που υποτίθεται ότι θέλουν να ενώσουν τον προοδευτικό κόσμο.
Εδώ βρίσκεται και η μεγάλη αντίφαση. Πώς ακριβώς θα συγκροτηθεί μια κυβέρνηση συνεργασίας από κόμματα που δεν μπορούν να συνεννοηθούν ούτε μπροστά στις κάμερες; Με ποιο κοινό πρόγραμμα, με ποια αμοιβαία εμπιστοσύνη και με ποια συμφωνία για την επόμενη ημέρα; Η επίκληση της προοδευτικής διακυβέρνησης δεν αρκεί για να εξαφανίσει τις προσωπικές φιλοδοξίες και τον ανταγωνισμό για την ηγεμονία.
Το ΠΑΣΟΚ, μάλιστα, έχει κάνει ένα σοβαρό θεσμικό και πολιτικό λάθος. Με την απόφαση του συνεδρίου του να αποκλείσει τη συνεργασία με τη Νέα Δημοκρατία, περιόρισε εκ των προτέρων τις επιλογές του και έβαλε μόνο του έναν φραγμό στη μετεκλογική του ευελιξία. Ένα κόμμα που διεκδικεί την εξουσία οφείλει να παρουσιάζει στους πολίτες τις επιλογές του, όχι να δεσμεύεται με αποφάσεις που μπορεί να το εγκλωβίσουν σε συνεργασίες χωρίς εξασφαλισμένη πολιτική και προγραμματική βάση.
Κάπως έτσι, η προοδευτική διακυβέρνηση κινδυνεύει να μείνει αυτό που είναι σήμερα: ένας εύηχος τίτλος πίσω από τον οποίο μαίνεται ένας ανελέητος αγώνας επικράτησης. Πριν μοιράσουν υπουργεία, ας δοκιμάσουν να μοιραστούν ένα τραπέζι χωρίς να αρχίσουν οι αλληλοκατηγορίες. Γιατί, με τέτοιους συμμάχους και τέτοια προετοιμασία, η κυβέρνηση που ονειρεύονται μπορεί να καταρρεύσει πριν ακόμη σχηματιστεί.
