Η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζεται να δώσει μεγαλύτερη ευελιξία στις τράπεζες για τη μεταφορά κεφαλαίων μεταξύ των κρατών-μελών.

Παράλληλα εξετάζει τη χαλάρωση ορισμένων κεφαλαιακών απαιτήσεων που επιβαρύνουν τη χορήγηση στεγαστικών δανείων και τη χρηματοδότηση επιχειρήσεων χωρίς πιστοληπτική αξιολόγηση.

Αυτό προκύπτει από προσχέδιο έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ανταγωνιστικότητα του τραπεζικού τομέα, το οποίο περιήλθε σε γνώση των Financial Times πριν από την προγραμματισμένη δημοσίευσή του τον επόμενο μήνα.

Το έγγραφο περιγράφει ένα ευρύ σχέδιο μεταρρυθμίσεων που αφορά το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένης της αναδιάρθρωσης των συστημάτων εγγύησης καταθέσεων και της επανεξέτασης των κεφαλαιακών απαιτήσεων για τις επενδυτικές εταιρείες.

Παράλληλα, οι Βρυξέλλες εξετάζουν το ενδεχόμενο να πάψουν να εφαρμόζουν πλήρως τους διεθνείς τραπεζικούς κανόνες της Βασιλείας ΙΙΙ στις μικρότερες τράπεζες ή να δημιουργήσουν ένα απλουστευμένο κανονιστικό καθεστώς για αυτές. 

Σύμφωνα με το προσχέδιο, «ορισμένα στοιχεία του υφιστάμενου πλαισίου είναι υπερβολικά απαιτητικά για τις μικρές και λιγότερο σύνθετες τράπεζες», γεγονός που ενισχύει την ανάγκη για μεγαλύτερη αναλογικότητα στους κανόνες.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στην προσπάθεια ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών τραπεζών έναντι των αμερικανικών ανταγωνιστών τους. Ωστόσο, δεν φθάνει στο επίπεδο της γενικευμένης μείωσης των κεφαλαιακών απαιτήσεων που ζητά εδώ και χρόνια ο τραπεζικός κλάδος. 

Οι τράπεζες υποστηρίζουν διαχρονικά ότι οι επικαλυπτόμενες απαιτήσεις από εποπτικές αρχές, μηχανισμούς εξυγίανσης και εθνικές ρυθμιστικές αρχές περιορίζουν τη δυνατότητά τους να χορηγούν νέα δάνεια και να στηρίζουν την οικονομία.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντοπίζει τρία βασικά εμπόδια που περιορίζουν την ανάπτυξη του ευρωπαϊκού τραπεζικού κλάδου: τον κατακερματισμό της ενιαίας τραπεζικής αγοράς, την ανάγκη προσαρμογής των διεθνών κανόνων στις ιδιαιτερότητες της ΕΕ και το υπερβολικά περίπλοκο και επιβαρυντικό ρυθμιστικό πλαίσιο.

Κεντρική θέση στην έκθεση κατέχει η πρόταση να δοθούν στις εποπτικές αρχές περισσότερες εξουσίες ώστε οι κεφαλαιακές και οι απαιτήσεις ρευστότητας να αξιολογούνται σε επίπεδο μητρικής εταιρείας και όχι ξεχωριστά σε κάθε θυγατρική εντός διαφορετικών κρατών-μελών.

Η προτεινόμενη αλλαγή θα επιτρέψει στους μεγάλους τραπεζικούς ομίλους να κατανέμουν πιο αποτελεσματικά τους πόρους τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αντιμετωπίζοντας ένα από τα βασικά παράπονα του κλάδου. Οι τράπεζες υποστηρίζουν ότι οι εθνικές απαιτήσεις τις αναγκάζουν να διατηρούν πλεονάζοντα κεφάλαια και αποθέματα ρευστότητας σε τοπικές θυγατρικές, μειώνοντας την αποδοτικότητα και αποθαρρύνοντας τη διασυνοριακή επέκταση.

Επιπρόσθετα, οι Βρυξέλλες εξετάζουν την απλούστευση των κανόνων κεφαλαιακής επάρκειας, με σχέδια για «μείωση του αριθμού των κεφαλαιακών αποθεμάτων ασφαλείας και βελτίωση του σχεδιασμού και της βαθμονόμησής τους». Παράλληλα, θα αξιολογηθεί κατά πόσο ορισμένες διατάξεις της Βασιλείας ΙΙΙ καθιστούν αδικαιολόγητα ακριβό τον δανεισμό προς επιχειρήσεις χωρίς πιστοληπτική αξιολόγηση και προς νοικοκυριά που αναζητούν στεγαστικά δάνεια.