Ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε χθες στη Θεσσαλονίκη για την πολιτική τοξικότητα.
Στη συνέντευξη Τύπου της 90ής ΔΕΘ είπε ότι «αυτός που σέρνει τον χορό της τοξικότητας είναι ο πρωθυπουργός» και ο επικοινωνιακός του μηχανισμός. Την ίδια ώρα, ζήτησε να μείνουν τα εθνικά θέματα έξω από την τοξικότητα της προεκλογικής αντιπαράθεσης, γιατί, όπως είπε, αυτό κάνει κακό στην πατρίδα. Προειδοποίησε ακόμη ότι αν οι πολίτες αισθανθούν πως «όλοι είναι ίδιοι», μπορεί να ενισχυθούν τα άκρα.
Είναι μια άποψη που θα μπορούσε να συζητηθεί. Έχει όμως ενδιαφέρον να την ακούει κανείς από τον Αλέξη Τσίπρα.
Γιατί ο ίδιος υπήρξε πρωταγωνιστής μιας πολιτικής περιόδου στην οποία η πόλωση έγινε βασικό εργαλείο. «Ή εμείς ή αυτοί». «Τους τελειώνουμε ή μας τελειώνουν». Η πολιτική αντιπαράθεση δεν παρουσιαζόταν ως διαφωνία για τις επιλογές της χώρας. Παρουσιαζόταν ως σύγκρουση ανάμεσα σε δύο στρατόπεδα, όπου η επικράτηση του ενός απαιτούσε την ήττα του άλλου.
Και δεν έμεινε μόνο στη ρητορική. Ο Τσίπρας κέρδισε την εξουσία πάνω στο κύμα της κοινωνικής αγανάκτησης και στη συνέχεια συγκυβέρνησε με τους ΑΝΕΛ. Οι προηγούμενες διαχωριστικές γραμμές αποδείχθηκαν τελικά αρκετά ευέλικτες όταν απέναντι υπήρχε ο στόχος του Μεγάρου Μαξίμου.
Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η σημερινή αναφορά του στα εθνικά θέματα. Ο άνθρωπος που ζητά να μείνουν μακριά τα πολιτικά παιχνίδια είναι εκείνος που ως πρωθυπουργός συνδέθηκε με τη Συμφωνία των Πρεσπών. Η συμφωνία προκάλεσε τεράστια κοινωνική και πολιτική αντιπαράθεση, με μαζικές συγκεντρώσεις εκατομμυρίων πολιτών και έντονη πόλωση σε ολόκληρη τη χώρα. Δεν είναι εύκολο, λοιπόν, να εμφανίζεται σήμερα ως τιμητής της πολιτικής τοξικότητας γύρω από τα εθνικά ζητήματα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η προειδοποίησή του ότι, αν οι πολίτες αισθανθούν πως «όλοι είναι ίδιοι», μπορεί να ενισχυθούν οι ακραίες δυνάμεις, το «αυγό του φιδιού», όπως χαρακτηριστικά είπε. Εδώ, όμως, η πολιτική μνήμη γίνεται απαραίτητη. Γιατί ο Αλέξης Τσίπρας γνωρίζει από πρώτο χέρι πόσο εύκολα μπορεί να δημιουργηθεί μια τέτοια πολιτική πραγματικότητα. Το 2014, ο ΣΥΡΙΖΑ και η Χρυσή Αυγή βρέθηκαν στην ίδια πλευρά της ψηφοφορίας για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας. Ψήφισαν και οι δύο κατά της εκλογής του Σταύρου Δήμα, συμβάλλοντας στην πτώση της κυβέρνησης Σαμαρά και στην πρόωρη προσφυγή στις κάλπες. Έναν χρόνο αργότερα, στο δημοψήφισμα του 2015, υποστήριξαν και πάλι το ίδιο στρατόπεδο, το «Όχι». Δεν πρόκειται ασφαλώς για πολιτική συνεργασία. Πρόκειται όμως για δύο χαρακτηριστικές κοινοβουλευτικές και πολιτικές συμπτώσεις που κάνουν τη σημερινή διάλεξη του Τσίπρα για τα άκρα ακόμη πιο ενδιαφέρουσα.
Ο Αλέξης Τσίπρας ασφαλώς μπορεί να αλλάξει. Μπορεί να μιλά σήμερα διαφορετικά από ό,τι μιλούσε τότε. Δεν μπορεί όμως να ζητά να ξεχάσουμε ποιος υπήρξε.
Γιατί ο σημερινός ιεροκήρυκας της αποτοξίνωσης υπήρξε κάποτε από εκείνους που αξιοποίησαν περισσότερο την τοξικότητα. Την έκανε όχημα πολιτικής ανόδου και έφτασε στο Μέγαρο Μαξίμου. Και όταν ήρθε η ώρα να συγκροτήσει κυβέρνηση, ακόμη και ο διάολος αποδείχθηκε ένας αρκετά βολικός κυβερνητικός εταίρος.
